کنفرانس امنیتی مونیخ ۲۰۲۶: از غزه تا بازدارندگی هسته‌ای اروپا و رقابت ابرقدرت‌ها

آغاز کنفرانس امنیتی مونیخ ۲۰۲۶؛ چالش‌های جهانی و ترمیم اعتماد فراآتلانتیک

شصت‌ودومین دوره کنفرانس امنیتی مونیخ با مشارکت گسترده بین‌المللی و تدابیر امنیتی بی‌سابقه آغاز به کار کرد. این رویداد سه‌روزه، با حضور حدود ۵۰ نفر از رؤسای دولت‌ها و حکومت‌ها از سراسر جهان، به بررسی عمیق موضوعات حیاتی امنیتی و سیاسی بین‌المللی می‌پردازد. از جمله محورهای اصلی بحث می‌توان به آینده سیستم بین‌المللی، روابط فراآتلانتیکی و راه‌حل‌های بحران‌های جهانی اشاره کرد.

درخواست توقف جنگ و بازسازی غزه

وزیر امور خارجه سعودی، فیصل بن فرحان، در کنفرانس مونیخ خواستار توقف جنگ و آغاز بازسازی غزه شد. او در جلسه‌ای تاکید کرد که «مرگ در این منطقه متوقف نشده است»، علی‌رغم توافق آتش‌بس امضا شده با اسرائیل، و افزود: «باید قتل‌عام متوقف شود و بازسازی غزه آغاز گردد.»

ترمیم اعتماد فراآتلانتیک و نگرانی‌های هسته‌ای اروپا

در مراسم افتتاحیه، فریدریش مرز، صدراعظم آلمان، خواستار اصلاح و احیای اعتماد بین دو سوی اقیانوس اطلس شد. اعتمادی که به گفته او، به دلیل مواضع رئیس‌جمهور سابق آمریکا، دونالد ترامپ، آسیب دیده است. مرز به زبان انگلیسی خطاب به «دوستان عزیز» آمریکایی‌ها گفت: «بیایید با هم اعتماد بین دو سوی آتلانتیک را ترمیم کنیم.»

ترامپ پیشتر اروپا را هدف حملات خود قرار داده و معتقد بود اتحادیه اروپا برای «آسیب رساندن به ایالات متحده» تاسیس شده است. صدراعظم آلمان هشدار داد که در عصر رقابت میان قدرت‌های بزرگ، ایالات متحده دیگر به اندازه کافی قوی نخواهد بود تا تنها بر خود متکی باشد. او همچنین از «مذاکرات سری» با رئیس‌جمهور فرانسه، امانوئل ماکرون، در خصوص بازدارندگی هسته‌ای اروپایی خبر داد و به تفاوت‌های احتمالی در سطح حفاظت میان کشورهای اروپایی اشاره کرد.

• فرانسه و بریتانیا تنها کشورهای هسته‌ای در اروپا هستند.
• نگرانی از عدم اتکای آینده به چتر امنیتی ایالات متحده، امکان بهره‌برداری از بازدارندگی هسته‌ای فرانسه را تقویت کرده است.

تلاش‌های صلح در اوکراین و رقابت ابرقدرت‌ها

کنفرانس مونیخ علاوه بر مذاکرات رسمی، فرصت‌هایی برای گفت‌وگوهای غیررسمی و جلسات پشت درهای بسته فراهم می‌آورد. در این راستا، آندریه سیبیگا، وزیر امور خارجه اوکراین، اعلام کرد که در مونیخ «تلاش‌های صلح» را با همتای چینی خود، وانگ یی، مورد بحث قرار داده و منتظر ورود ولادیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، است.

بعدازظهر جمعه، نشستی با حضور رهبران اروپایی و زلنسکی برای بررسی جنگ اوکراین برگزار خواهد شد. مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، و مقامات ناتو نیز در این نشست حضور خواهند داشت. ماکرون اخیراً ابراز امیدواری کرده بود که گفت‌وگوها با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، از سر گرفته شود.

در حاشیه کنفرانس، روبیو با همتای چینی خود، وانگ یی، دیدار کرد؛ رقابت شدید بین دو ابرقدرت، به‌ویژه در حوزه تجارت، همچنان ادامه دارد.

سیستم بین‌المللی تحت ضربات سخت

عنوان اصلی کنفرانس مونیخ، «سیستم بین‌المللی تحت ضربات سخت قرار گرفته است»، بر چالش‌های کنونی نظام جهانی تاکید دارد. این مسئله به‌ویژه در مورد گرینلند که ترامپ پیشتر تهدید به تصاحب آن کرده بود، نمود پیدا می‌کند. نمایندگان دولت دانمارک قصد دارند با وزیر امور خارجه آمریکا، که ریاست هیأت آمریکایی را بر عهده دارد، دیدار کنند.

برگزاری کنفرانس امنیتی مونیخ در سال جاری در شرایطی است که تحولات سریع و چشمگیری در عرصه بین‌المللی رخ می‌دهد. اتحادهای بلندمدت زیر سؤال رفته‌اند و نشانه‌های تضعیف سیستم بین‌المللی مبتنی بر قواعد مشاهده می‌شود. برنامه اصلی کنفرانس به موضوعات زیر خواهد پرداخت:

• سیاست‌های امنیت و دفاع اروپا
• آینده روابط فراآتلانتیکی
• احیای چندجانبه‌گرایی
• تصورات رقابتی از نظام جهانی
• مناقشات منطقه‌ای
• تأثیر پیشرفت‌های تکنولوژیکی بر سیاست‌های امنیتی