آیکون خبر

خبر کامل

دو جهش ناگهانی در فرآیند پیری انسان: یافته‌های جدید علمی

پیری، فرآیندی که اغلب کند و تدریجی تصور می‌شود، بر اساس یافته‌های جدید علمی، شامل دو جهش ناگهانی و چشمگیر در بدن انسان است. این تغییرات مولکولی که در میانسالی و اوایل سالمندی رخ می‌دهند، نه تنها درک ما از پیری را متحول می‌کنند، بلکه راه را برای رویکردهای نوین در پیشگیری و درمان بیماری‌های مرتبط با افزایش سن هموار می‌سازند.

جهش‌های ناگهانی در فرآیند پیری

تحقیقات جدید در سال ۲۰۲۴ نشان می‌دهد که انسان‌ها دو جهش مولکولی ناگهانی را در طول فرآیند پیری تجربه می‌کنند. اولین جهش در حدود ۴۴ سالگی و دومین جهش در حدود ۶۰ سالگی رخ می‌دهد.

مایکل اسنایدر، متخصص ژنتیک از دانشگاه استنفورد، در اوت ۲۰۲۴ توضیح داد: «ما فقط به تدریج در طول زمان تغییر نمی‌کنیم؛ تغییرات واقعاً چشمگیری وجود دارد. اکنون معلوم شده که اواسط دهه ۴۰ زندگی، همانند اوایل دهه ۶۰ زندگی، زمان تغییرات چشمگیر است و این مهم نیست که به چه دسته‌ای از مولکول‌ها نگاه کنید.»

این یافته‌ها حاکی از آن است که پیری تنها یک شیب ملایم نیست، بلکه دارای مراحل کلیدی است که در آن تغییرات بیولوژیکی با سرعت بیشتری اتفاق می‌افتند.

روش‌شناسی پژوهش و حجم عظیم داده‌ها

اسنایدر و تیمش برای درک عمیق‌تر زیست‌شناسی پیری و چگونگی وقوع این تغییرات، گروهی متشکل از ۱۰۸ بزرگسال را طی چندین سال مورد مطالعه قرار دادند. این افراد هر چند ماه یک‌بار نمونه‌های بیولوژیکی اهدا می‌کردند.

بررسی نشانگرهای زیستی

محققان دریافتند که خطر ابتلا به برخی بیماری‌ها مانند آلزایمر و بیماری‌های قلبی-عروقی، به تدریج افزایش نمی‌یابد، بلکه پس از سن خاصی به شدت بالا می‌رود. از این رو، آنها به بررسی دقیق نشانگرهای زیستی پیری پرداختند تا تغییرات مرتبط را شناسایی کنند. انواع مولکول‌های مورد مطالعه شامل:

  • RNA
  • پروتئین‌ها
  • لیپیدها
  • گونه‌های میکروبیوم از نواحی روده، پوست، بینی و دهان

در مجموع، ۱۳۵ هزار و ۲۳۹ ویژگی بیولوژیکی مورد بررسی قرار گرفت.

مقیاس داده‌ها

هر شرکت‌کننده به طور متوسط ۴۷ نمونه را در طول ۶۲۶ روز ارائه داد و فردی که بیشترین مشارکت را داشت، ۳۶۷ نمونه ارائه کرد. این حجم عظیم داده‌ها به بیش از ۲۴۶ میلیارد نقطه داده منجر شد که سپس برای یافتن الگوهای تغییرات پردازش گردید.

تغییرات مولکولی در نقاط اوج

حدود ۸۱ درصد از کل مولکول‌های مورد مطالعه، در طول یک یا هر دوی این مراحل تغییراتی را نشان دادند. این تغییرات در اواسط دهه ۴۰ و اوایل دهه ۶۰ زندگی، با نمایه‌های کمی متفاوت به اوج خود رسیدند.

نقطه اوج اواسط دهه ۴۰ زندگی

این مرحله تغییراتی را در مولکول‌های مرتبط با موارد زیر نشان داد:

  • متابولیسم لیپیدها، کافئین و الکل
  • بیماری‌های قلبی-عروقی
  • اختلالات عملکرد در پوست و ماهیچه

نقطه اوج اوایل دهه ۶۰ زندگی

این مرحله با تغییرات در موارد زیر مرتبط بود:

  • متابولیسم کربوهیدرات و کافئین
  • بیماری‌های قلبی-عروقی، پوست و عضلات
  • تنظیم سیستم ایمنی
  • عملکرد کلیه

اگرچه اولین نقطه اوج (اواسط دهه ۴۰) معمولاً با شروع یائسگی در زنان همزمان است، اما محققان این را به عنوان تنها عامل اصلی رد کردند و نشان دادند که مردان نیز در همین سن دچار تغییرات مولکولی قابل توجهی می‌شوند.

شیائوتائو شن، متخصص متابولومیک و نویسنده ارشد مقاله، توضیح داد: «این نشان می‌دهد که اگرچه یائسگی یا پیش‌یائسگی ممکن است در تغییرات مشاهده شده در زنان در اواسط دهه ۴۰ زندگی‌شان نقش داشته باشد، اما احتمالاً عوامل مهم‌تر دیگری نیز بر این تغییرات در مردان و زنان تأثیر می‌گذارند. شناسایی و مطالعه این عوامل باید در اولویت تحقیقات آینده باشد.»

محدودیت‌ها و چشم‌انداز آینده

محققان خاطرنشان می‌کنند که حجم نمونه آنها نسبتاً کوچک بوده و نمونه‌های بیولوژیکی محدودی را از افراد بین ۲۵ تا ۷۰ سال آزمایش کرده‌اند. بنابراین، تحقیقات آتی می‌تواند با بررسی جزئیات بیشتر و در طیف وسیع‌تری از افراد، درک بهتری از چگونگی تغییر بدن انسان در طول زمان ارائه دهد.

این پژوهش مهم در مجله معتبر Nature Aging منتشر شده است.

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗