چالش‌های هزینه‌ای و عملیاتی جنگنده F-22 رپتور آمریکا

افزایش بی‌سابقه هزینه‌های نگهداری

F-22 رپتور، با وجود گذشت دو دهه از آغاز عملیاتی شدن، همچنان به عنوان یکی از پیشرفته‌ترین جنگنده‌های جهان شناخته می‌شود. با این حال، حفظ و نگهداری این جنگنده نسل پنجم، هزینه‌های گزافی را بر دوش پنتاگون می‌گذارد.

برخی گزارش‌ها F-22 رپتور را گران‌ترین جنگنده جهان، حتی گران‌تر از F-35 Lightning II، معرفی کرده‌اند.

هزینه‌های کلیدی:

• قیمت نهایی هر فروند: حدود ۳۳۴ میلیون دلار (برای برنامه تولید)
• هزینه پرواز هر ساعت: ۸۵,۳۲۵ دلار (طبق برآورد دفتر پاسخگویی دولت آمریکا - GAO)

این هزینه‌های بالا عمدتاً ناشی از تصمیم رابرت گیتس، وزیر دفاع وقت آمریکا، در سال ۲۰۰۹ برای توقف تولید این جنگنده است. تنها ۱۸۷ فروند از ۳۸۱ فروند برنامه‌ریزی شده، ساخته شد و توقف خطوط تولید در دهه ۲۰۰۰، صرفه‌جویی مقیاس را از بین برد و تامین قطعات یدکی را به معضلی بزرگ تبدیل کرده است.

کاهش قابلیت عملیاتی و راهکار ۸ میلیارد دلاری

مشکلات F-22 تنها به مسائل مالی محدود نمی‌شود. بر اساس گزارش مجله Air & Space Forces، نرخ قابلیت عملیاتی این جنگنده در سال مالی ۲۰۲۴ به ۴۰.۱۹ درصد کاهش یافته است که افت قابل توجهی نسبت به نرخ ۵۷.۴ درصدی دو سال قبل را نشان می‌دهد. این آمار نشان‌دهنده چالش‌های جدی در حفظ آمادگی عملیاتی ناوگان است.

برای مقابله با این چالش‌ها، برنامه گسترده‌ای برای ارتقاء ۱۴۲ فروند F-22 رپتور باقی‌مانده در دست اجراست. این ارتقاء شامل موارد زیر می‌شود:

• نصب سیستم دفاعی فروسرخ (IRDS) جدید برای افزایش بقاپذیری.
• افزودن مخازن سوخت خارجی جدید، پنهان‌کار و با درگ کم برای بهبود برد عملیاتی و کاهش رد راداری.

اما این به‌روزرسانی‌ها نیز رایگان نیستند و ۸ میلیارد دلار هزینه اضافی بر دوش مالیات‌دهندگان آمریکایی خواهد گذاشت.