رونمایی از طرح ملی توسعه کسب‌وکارهای خرد و گروه‌های خودیار در قشم

آغاز به کار ۶۰۰ گروه خودیار جدید و تسهیلات اولیه

سیدمالک حسینی، معاون توسعه اشتغال وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در این مراسم اعلام کرد که بر اساس قانون برنامه هفتم توسعه، که بر گسترش کسب‌وکارهای خرد، کوچک و متوسط با کمتر از ۲۰ نفر نیروی کار تاکید دارد، آیین رونمایی از آغاز به کار ۶۰۰ گروه خودیار جدید در قشم کلید خورده است. این گروه‌ها در ۱۶ استان کشور و ۳۵ شهرستان فعالیت خواهند کرد و ظرفیت اشتغال‌زایی بالغ بر ۱۰ هزار نفر را پیش‌بینی کرده‌اند.

در مرحله اول این طرح، از طریق ۱۴ نهاد توسعه‌دهنده غیردولتی، مبلغ ۵۳ میلیارد تومان تسهیلات به این گروه‌ها اختصاص خواهد یافت.

چشم‌انداز گسترش اشتغال‌زایی

معاون وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی یادآور شد که در سال‌های گذشته بیش از ۱۵ هزار گروه خودیار در کشور با ظرفیت اشتغال‌زایی بالغ بر ۲۳۰ هزار نفر راه‌اندازی شده‌اند. وی افزود: «برنامه‌ریزی ما بر این است که تا پنج سال آینده این تعداد به ۲ میلیون نفر افزایش پیدا کند که فرصتی بسیار مناسب برای توسعه کسب‌وکارهای کوچک، به‌ویژه در مناطق حاشیه‌ای، محروم و جامعه محلی است.»

تغییر پارادایم در توسعه محلی قشم

ایوب زارعی، عضو هیات مدیره سازمان منطقه آزاد قشم، در این مراسم به «تغییر پارادایم» در رویکرد توسعه اشاره کرد و گفت: «ما در قشم تلاش کردیم یک سؤال ساده را جدی بگیریم، که آیا صندوق خرد فقط یک ابزار مالی است و آیا این ابزار مالی برای موفقیت کافی است یا می‌تواند به یک نهاد نوآوری اجتماعی و موتور توسعه محلی تبدیل شود که پاسخ ما در عمل شکل گرفت.»

وی تاکید کرد که در جزیره قشم، با اتکا به ظرفیت زنان، سرمایه اجتماعی محلی و یادگیری میدانی، صندوق‌های خرد از ساختار وام‌دهی سنتی عبور کرده و به «گروه‌های فعال توسعه» تبدیل شده‌اند.

«امروز وقتی از شبکه ۳۰ صندوق سخن می‌گوییم، درباره مجموعه‌ای پراکنده حرف نمی‌زنیم؛ ما از یک «سیستم منسجم» سخن می‌گوییم سیستمی که نوآوری را از دل اجتماع استخراج می‌کند، تولید محلی را سامان می‌دهد و آن را به بازار ملی متصل می‌کند.»

اتصال به بازار ملی و اقتصاد دیجیتال

زارعی با اشاره به اینکه اتصال به بازار، حلقه مفقوده بسیاری از طرح‌های توانمندسازی بوده است، افزود: «ما این حلقه را با همکاری پلتفرم ملی دیجی‌کالا تکمیل کرده‌ایم. ۶۰ فروشگاه محلی یا تنها یک عدد نیست؛ این‌ها دروازه‌های ورود زنان کارآفرین قشم به اقتصاد دیجیتال ملی‌ به شمار می‌رود.»

این مدل نشان می‌دهد که توسعه، از مرکز به پیرامون تزریق نمی‌شود بلکه از دل اجتماع شکل می‌گیرد، سازمان می‌یابد و به شبکه ملی متصل می‌شود. آنچه امروز رونمایی می‌شود، یک پروژه نیست؛ یک «زیرساخت اجتماعی - اقتصادی» است.

عضو هیات مدیره سازمان منطقه آزاد قشم سه اصل اساسی در این مسیر را برشمرد:

• اعتماد به ظرفیت محلی
• شبکه‌سازی به جای پراکندگی
• اتصال به بازار واقعی، نه بازار فرضی

وی با افتخار اعلام کرد که قشم توانسته است نمونه‌ای عملی از «نوآوری اجتماعی متصل به اقتصاد دیجیتال» ارائه دهد و هدف بعدی، تعمیم این مدل در سطح ملی و سپس دسترسی به بازارهای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای برای تسری برند محلی قشم و ایران بزرگ در سطح جهانی است.

شبکه توسعه محلی و وام‌های حمایتی

در نقطه اوج این مراسم، از «شبکه ۹۴ توسعه محلی» رونمایی شد که شامل موارد زیر است:

• شبکه ۳۱ صندوق خرد نوآوری اجتماعی
• ارتقای صندوق‌ها از ابزار مالی به نهادهای تاثیرگذار توسعه محلی
• افتتاح ۶۲ فروشگاه با پشتیبانی دیجی‌کالا
• اتصال رسمی تولیدات زنان و جوامع محلی به بازار بزرگ اقتصاد دیجیتال کشور

در پایان مراسم، پنج وام توسعه‌ای به پنج صندوق منتخب اعطا شد که نشان‌دهنده پیوند بی‌واسطه شبکه‌سازی، بازارسازی و تامین مالی در این الگوی نوین است. این رویداد ملی با مشارکت سازمان منطقه آزاد قشم، وزارت رفاه، کار و تامین اجتماعی و صندوق کارآفرینی اُمید با عاملیت صندوق نوآوری و توسعه محلی قشم برگزار شد و گامی بلند در جهت تبدیل «تجربه‌های بومی جزیره» به یک «سند مرجع ملی» برای توسعه پایدار کشور محسوب می‌شود.