کشف تاریخی کوسه‌ی اسلیپر در آب‌های جنوبگان: رد باورهای پیشین علمی

کشف شگفت‌انگیز در آب‌های جنوبگان

برای نخستین‌بار، دانشمندان موفق شدند تصاویری از گونه‌ی Somniosus antarcticus، معروف به کوسه‌ی اسلیپر جنوبی، را در سواحل جنوبگان ثبت کنند. این یافته‌ی علمی که در عرض‌های جغرافیایی بسیار جنوبی‌تر از هر رکورد ثبت‌شده‌ی دیگری به دست آمده، به‌صراحت ثابت می‌کند که اقیانوس منجمد جنوبی، برخلاف باورهای پیشین، از حضور کوسه‌ها خالی نیست.

آلن جیمیسون، مدیر مؤسس مرکز تحقیقات اعماق دریای دانشگاه استرالیای غربی، این مشاهده را بسیار غافلگیرکننده توصیف می‌کند. او می‌گوید پیش از این تصور می‌شد که کوسه‌ها اصلاً در آب‌های جنوبگان حضور ندارند، چه رسد به گونه‌ای نمادین و عظیم‌جثه مانند اسلیپر جنوبی.

این رویارویی نادر با کوسه‌ی اسلیپر جنوبی در آب‌های عمیق و منجمد، متخصصان را واداشته است تا در مورد تنوع جانوری ساکن در محیط‌های خشن و غیرعادی بازنگری کنند. تصاویر ارزشمند در ژانویه ۲۰۲۵ توسط یک دوربین مجهز به طعمه در گودالی به عمق تقریبی ۴۹۰ متر در نزدیکی جزایر شتلند جنوبی به ثبت رسید.

ویژگی‌های منحصربه‌فرد کوسه‌ی اسلیپر جنوبی

ظهور غیرمنتظره‌ی اسلیپر جنوبی که در میان ۴۰۰ ساعت ویدئوی ضبط‌شده پنهان بود، توجه هدر استوارت، زمین‌شناس دریایی مرکز تحقیقات اعماق دریای دانشگاه استرالیای غربی را به خود جلب کرد. بررسی‌های دقیق نشان می‌دهد که این مورد، جنوبی‌ترین گزارش ثبت‌شده از گونه‌ی علمی سومنیوزوس آنتارکتیکوس در تاریخ محسوب می‌شود.

• طول عمر: این شکارچیان اعماق دریا طول عمری شگفت‌انگیز بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ سال دارند.
• تغذیه: آن‌ها از سرپایان، ماهی‌های پرتوباله و حتی برخی پستانداران و پرندگان تغذیه می‌کنند.
• اندازه: طول این نمونه‌ی خاص بین سه تا چهار متر تخمین زده شده است.
• جنسیت: فقدان اندام‌های کلسپر نشان می‌دهد که حیوان مشاهده‌شده احتمالاً یک کوسه‌ی ماده بوده است.

این کوسه با آرامش در لایه‌ای از آب با دمای حدود دو درجه‌ی سانتی‌گراد شنا می‌کرده است. وجود این لایه‌ی آبی نسبتاً گرم‌تر در زیر سطح دریا، ممکن است به این کوسه‌ها امکان دهد تا بیش از آنچه پیش‌تر تصور می‌شد، به سمت عرض‌های جغرافیایی جنوبی و اقلیم‌های منجمد پیشروی کنند.

راز بقا در اعماق اقیانوس

زیستگاه‌های دست‌نیافتنی در اعماق اقیانوس، مطالعه‌ی این گونه را بسیار دشوار کرده و تاکنون تنها چند مورد مشاهده‌ی مستقیم از آن‌ها گزارش شده بود.

دیلان وایت‌کیلی، دستیار پژوهشی مرکز تحقیقاتی، توضیح می‌دهد که مشاهده‌ی این موجودات به دلیل عمق بسیار زیاد زیستگاهشان تجربه‌ای بسیار نادر است. این جانوران برای بقا در فشارهای خردکننده، با متابولیسم بسیار پایین تکامل یافته‌اند که به آن‌ها امکان می‌دهد دوره‌های طولانی را بدون تغذیه سپری کنند.

کشف این کوسه در چنین موقعیت جغرافیایی دورافتاده‌ای نشان می‌دهد که او احتمالاً تنها ساکن این پهنه‌ی آبی نیست و اقیانوس منجمد جنوبی محیطی به‌مراتب پویاتر از تصورات پیشین بشر است. این کشف، دانش ما را درباره‌ی توزیع جغرافیایی کوسه‌ها و توانایی آن‌ها در تحمل شرایط محیطی غیرمعمول تغییر می‌دهد.