واگذاری بنای تاریخی سلمان بابل به شهرداری برای نجات از تخریب

تاریخچه و وضعیت کنونی بنای سلمان

بنای تاریخی سلمان بابل که در دوران پهلوی اول احداث و در تاریخ ۲۹ تیرماه ۱۳۷۸ با شماره ۲۳۵۲ به ثبت ملی رسیده است، شاهد فراز و نشیب‌های فراوانی بوده است. این ساختمان در جنگ جهانی دوم به عنوان تجارتخانه روس‌ها و در زمان پهلوی دوم به عنوان مهدکودک مورد استفاده قرار می‌گرفته و به همین دلیل جزو املاک سازمان بهزیستی محسوب می‌شود.

• موقعیت: دروازه ورودی جنوب بابل، حوالی پل تاریخی محمدحسن‌خان.
• معماری: پلان چهار ضلعی در دو طبقه، با ورودی در سمت جنوب، ایوان‌ها بر فراز چهار ستون دوقلو و شش اتاق در طبقه همکف.
• تخریب‌ها: در سال‌های اخیر، درب و پنجره‌ها و لوله‌های آب توسط سارقان به سرقت رفته و بخش‌هایی از سقف نیز فرو ریخته است. سیلاب‌های شدید نیز روند تخریب را سرعت بخشیده‌اند.
• آسیب‌های اجتماعی: این مکان به پاتوقی برای معتادان تبدیل شده است.

علاوه بر این، در راستای گره‌گشایی از ترافیک سنگین محدوده، تملک و تخریب ساختمان‌های اطراف این بنا برای تعریض خیابان، دیوارهای بنای تاریخی سلمان را نیز از بین برده است. این وضعیت بحرانی، نگرانی‌های بسیاری را در میان دوستداران میراث فرهنگی بابل برانگیخته و آن‌ها خواستار رسیدگی فوری به این اثر ملی شده‌اند.

واگذاری به شهرداری بابل؛ گامی به سوی نجات

مهران فلاح، رئیس اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بابل، از تصمیم نهایی برای واگذاری این ملک به شهرداری بابل خبر داد. این تصمیم در نشستی مشترک با حضور مدیران ارشد شهرستان و نماینده حقوقی و پارلمانی سازمان بهزیستی کشور اتخاذ شده است.

مهران فلاح: «بر اساس آخرین نشستی که برای گره‌گشایی از مشکلات بنای تاریخی معرف به سلمان بابل انجام شد، این ملک برای بازسازی در اختیار شهرداری بابل قرار می‌گیرد.»

بر اساس توافقات انجام شده، شهرداری بابل متعهد شده است که یک ملک دیگر را با نظر کارشناسان رسمی دادگستری و پس از قیمت‌گذاری، در اختیار سازمان بهزیستی (مالک فعلی بنای سلمان) قرار دهد تا مالکیت بنای تاریخی سلمان به شهرداری منتقل شود. این اقدام به عنوان بهترین گزینه برای نجات این بنای تاریخی در شرایط فعلی ارزیابی شده است.

مرمت اصولی و چالش‌های پیش‌رو

مهمترین خواسته میراث فرهنگی، مرمت و بازسازی این بنا مطابق با سازه اصلی و رعایت استانداردهای لازم است. با توجه به تخریب کامل دیوارهای بنا در اثر آزادسازی‌های اخیر، دیوارچینی مجدد به عنوان یک ضرورت مهم در گام نخست بازسازی مطرح شده است.

بازسازی این بنای تاریخی یکی از مطالبات چندین ساله شهروندان و دوستداران میراث فرهنگی بابل بوده و امید می‌رود با این واگذاری، شاهد احیای این گنجینه ارزشمند باشیم.

جایگاه مازندران در گردشگری و میراث فرهنگی

استان مازندران، با مساحت ۲۳ هزار و ۷۶۵ کیلومتر مربع (حدود ۱.۵ درصد از خاک ایران) و میلیون‌ها گردشگر سالانه، مجموعه‌ای غنی از جاذبه‌های طبیعی، تاریخی و فرهنگی را در خود جای داده است. این استان دارای بیش از ۲۸۰۰ اثر میراثی شناسایی شده است که سه اثر آن شامل باغ عباس‌آباد بهشهر، جنگل‌های هیرکانی و مسیر راه‌آهن شمال در فهرست میراث جهانی ثبت شده‌اند. همچنین، مازندران اکنون ۲۳ گنجینه (موزه) فعال و دو سایت گنجینه باستان‌شناسی دارد.

گردشگری در مازندران به عنوان یکی از محورهای اصلی توسعه اقتصادی، در سال‌های اخیر با افزایش سرمایه‌گذاری‌ها و گسترش زیرساخت‌ها، توجه بیشتری را به خود جلب کرده و گام‌های مؤثری برای بهبود جایگاه آن و افزایش بهره‌مندی ساکنان استان از حضور میلیونی مسافران و گردشگران برداشته می‌شود.