شکست تعرفه‌های ترامپ: تأثیر محدود بر روابط اقتصادی آمریکا و ژاپن

پروژه‌های سرمایه‌گذاری ژاپن در آمریکا

حکم دیوان عالی آمریکا تنها سه روز پس از آن صادر شد که ترامپ از نخستین مجموعه پروژه‌های سرمایه‌گذاری ژاپن در ایالات متحده به ارزش تقریبی ۳۶ میلیارد دلار خبر داد. وی تأکید کرد که این پروژه‌ها بدون اعمال تعرفه‌ها هرگز به مرحله اجرا نمی‌رسیدند. این سرمایه‌گذاری‌ها، از جمله ساخت یک تأسیسات عظیم گاز طبیعی برای تأمین انرژی مراکز داده هوش مصنوعی، بخشی از بسته جامع ۵۵۰ میلیارد دلاری است که ژاپن در ازای کاهش تعرفه‌های وارداتی توسط دولت ترامپ، متعهد به انجام آن شده است.

چشم‌انداز روابط اقتصادی

با وجود ابهامات پیرامون چشم‌انداز روابط اقتصادی بین ژاپن و ایالات متحده، مقامات دولتی و کارشناسان تا حدودی اطمینان دارند که غیرقانونی شدن تعرفه‌های متقابل، مسیر آینده این دو متحد را حداقل در کوتاه‌مدت منحرف نخواهد کرد.

میریا سولیس، مدیر مرکز مطالعات سیاست آسیا در موسسه بروکینگز، اظهار داشت: «پیش‌بینی نمی‌کنم که حکم دیوان عالی، مانعی در مسیر آماده‌سازی‌های سفر تاکایچی یا اجرای پروژه‌های سرمایه‌گذاری که اخیراً اعلام شده‌اند، ایجاد کند.»

وی افزود که تعرفه‌های اضافی ترامپ بر خودرو، که سال گذشته تحت یک سازوکار قانونی متفاوت اعمال شد، بیشترین اهمیت را برای ژاپن دارد و تهدید بازگشت به تعرفه ۲۵ درصدی کاملاً واقعی بود.

توافقات تجاری و تعرفه‌های جدید

پس از ماه‌ها مذاکره، ژاپن و ایالات متحده در ژوئیه سال گذشته به یک توافق تجاری دست یافتند. بر اساس این توافق، نرخ تعرفه به ۱۵ درصد کاهش یافت و در ازای آن، ژاپن علاوه بر تعهد به تأمین مالی بسته سرمایه‌گذاری ۵۵۰ میلیارد دلاری، متعهد به خرید محصولات آمریکایی بیشتری شد.

در ابتدا، ترامپ تهدید کرده بود که ۲۵ درصد تعرفه اضافی بر اکثر واردات ژاپن اعمال خواهد کرد، اما در نهایت این نرخ نیز به ۱۵ درصد کاهش یافت. پس از شکست حقوقی اخیر، ترامپ دستوری را امضا کرد که بر اساس آن یک «تعرفه جهانی» جدید ۱۰ درصدی و سپس ۱۵ درصدی جایگزین طرح قبلی شد و کالاهای وارداتی از همه کشورها را هدف قرار داد. ترامپ برای وضع تعرفه جدید، به بخش ۱۲۲ قانون تجارت ۱۹۷۴ استناد کرد که به رئیس‌جمهور اجازه می‌دهد برای رسیدگی به مشکلات جدی تراز پرداخت‌ها، تعرفه‌هایی تا سقف ۱۵ درصد و تا ۱۵۰ روز اعمال کند.

استن ووگر، عضو ارشد مطالعات سیاست اقتصادی در موسسه امریکن انترپرایز، این حکم دیوان عالی را «تحقیر عمیقی برای دولت» دانست و پیش‌بینی کرد که هرگونه تعرفه‌ای در آینده را بی‌اعتبارتر می‌کند.

وی همچنین اشاره کرد که قوانین جایگزینی وجود دارند که می‌توانند مقادیر مشابهی از درآمد مالیاتی را تضمین کنند، اما اعمال تعرفه‌های «پایدار» برای دولت دشوارتر خواهد بود.

تقویت همکاری‌های دوجانبه

مقامات معتقدند که بسته همکاری‌ها می‌تواند به عنوان کاتالیزوری برای تقویت همکاری‌های دوجانبه در زمینه‌هایی مانند مواد معدنی حیاتی، نیمه‌رساناها و هوش مصنوعی عمل کند و منافع امنیت ملی و اهداف اقتصادی هر دو کشور را پیش ببرد. نخستین سفر تاکایچی به ایالات متحده از زمان تصدی سمت نخست‌وزیری ژاپن در ماه اکتبر، چند هفته قبل از سفر ترامپ به چین انجام خواهد شد، که در این بخش‌ها با دو کشور درگیر رقابت شدیدی بوده است.

با توجه به اینکه هدف اصلی سفر تاکایچی به واشنگتن، تقویت روابطش با ترامپ است، سولیس، کارشناس ژاپن در اندیشکده واشنگتن، گفت: «توافقنامه تجاری موجود و اجرای اولین دسته از پروژه‌های سرمایه‌گذاری، سنگ بنایی برای این تلاش خواهد بود.» وی افزود: «پیش‌بینی نمی‌کنم که توکیو با توجه به این حکم به این نتیجه برسد که زمان تغییر رویه فرا رسیده است.»