آمار نگران‌کننده مردودی خودروها در معاینه فنی تهران

محمدمهدی میرزایی قمی، مدیرعامل ستاد مراکز معاینه فنی خودروهای تهران، با ارائه آمارهای جدیدی از نتایج آزمون‌های معاینه فنی در سال ۱۴۰۳، به بررسی وضعیت خودروهای زیر چهار سال و بالاتر از آن پرداخت. این آمارها نشان‌دهنده چالش‌های فنی قابل توجهی در ناوگان خودرویی کشور است و ضرورت بازنگری در قوانین مربوط به معاینه فنی و گارانتی خودرو را برجسته می‌سازد.

آمار مردودی خودروها: از دو تا چهار سال

بر اساس تحلیل داده‌های سال ۱۴۰۳، نرخ مردودی خودروها در آزمون‌های معاینه فنی به تفکیک سن به شرح زیر است:

خودروهای دو ساله: حدود ۱۴ درصد
خودروهای سه ساله: حدود ۲۱ درصد
خودروهای چهار ساله: حدود ۲۶ درصد

این ارقام نشان می‌دهد که حتی خودروهای نسبتاً جدید نیز در همان سال‌های ابتدایی استفاده با نقص‌های فنی مواجه می‌شوند که منجر به عدم دریافت گواهی معاینه فنی می‌گردد.

وضعیت خودروهای بالای چهار سال و دلایل اصلی مردودی

مدیرعامل ستاد مراکز معاینه فنی خودروهای تهران اظهار داشت که در مجموع، ۲۷ درصد از خودروهای بالای چهار سال در مراجعه نخست موفق به دریافت گواهی معاینه فنی نشده‌اند. نکته قابل توجه این است که بسیاری از این خودروها دارای چندین نقص همزمان بوده‌اند. این آمار تقریباً با نرخ مردودی خودروهای سه و چهار ساله برابری می‌کند و نشان‌دهنده گستردگی مشکلات فنی در خودروهاست.

شایع‌ترین دلایل مردودی

بیشترین فراوانی مردودی در دو بخش اصلی مشاهده شده است:

آزمون سنجش آلایندگی: مشکلات در سیستم سوخت‌رسانی، برق خودرو و خرابی قطعه کاتالیست از عوامل اصلی عدم موفقیت در این بخش هستند.
کنترل عیوب ظاهری: ایرادات عمدتاً به سیستم روشنایی و چراغ‌های اخطار مربوط می‌شود.

دوره معافیت قانونی و پیشنهاد اصلاح قانون

بر اساس قانون هوای پاک، دوره معافیت معاینه فنی برای خودروهای شخصی و دولتی چهار سال و برای وسایل نقلیه عمومی یک سال تعیین شده است. میرزایی قمی با اشاره به این قانون، پیشنهاد اصلاح آن را مطرح کرد.

«پیشنهاد ما این است که سن معافیت معاینه فنی کاهش یابد و در مقابل، دوره گارانتی خودرو افزایش پیدا کند تا مالکان بتوانند در صورت بروز نقص، قطعات معیوب را در بازه گارانتی بدون هزینه تعویض کنند.»

این پیشنهاد با هدف بهبود کیفیت خودروها و کاهش هزینه‌های مالکان در صورت بروز نقص فنی در دوره گارانتی ارائه شده است.

ارزیابی کیفی خودروهای نزدیک به صفر

مدیرعامل ستاد مراکز معاینه فنی خودروهای تهران تاکید کرد که ارزیابی کیفی خودروها موضوعی چندوجهی است و صرفاً بر اساس نتایج معاینه فنی نمی‌توان درباره کیفیت کلی خودرو قضاوت کرد. با این حال، هدف اصلی معاینه فنی، شناسایی نقص‌های ایمنی و فنی در چرخه تردد خودروهاست تا از بروز حوادث و افزایش آلودگی هوا جلوگیری شود.