خبر کامل
دهیاری‌ها: ستون توسعه پایدار روستاها با وجود چالش‌های مالی و اعتباری
دهیاری‌ها، نهادهای محلی که در خط مقدم توسعه روستایی قرار دارند، با وجود محدودیت‌های مالی، نقشی حیاتی در زیرساخت‌ها، اقتصاد و اجتماع روستاها ایفا می‌کنند. این نهادها، که نزدیک‌ترین ساختار مدیریتی به مردم روستا به شمار می‌روند، در توزیع اعتبارات، توسعه گردشگری، اجرای طرح‌های انرژی‌های تجدیدپذیر و جلوگیری از مهاجرت روستاییان، بیش از پیش اهمیت یافته‌اند.
نقش کلیدی دهیاری‌ها در توسعه روستایی
در کشور ما، بیش از ۳۶ هزار دهیاری فعال هستند که مدیریت امورات روستاها را بر عهده دارند. این آمار نشان‌دهنده گستردگی و اهمیت این نهادها در سراسر ایران است. در استان لرستان، ۱۵۲۴ روستا دارای دهیاری هستند و در شهرستان بروجرد، این تعداد به بیش از ۱۳۱ دهیاری می‌رسد که در سه بخش مرکزی، اشترینان و شیروان فعالیت می‌کنند.
دهیاری‌ها با استفاده هدفمند از منابع دولتی و همراهی شوراهای اسلامی، می‌توانند محدودیت‌های اعتباری را جبران کرده و پروژه‌های عمرانی و خدماتی را پیش ببرند. این نهادها مسئولیت‌های سنگینی از جمله مدیریت پسماند، صدور مجوزها و اجرای طرح‌های عمرانی را بر دوش دارند.
چالش‌ها و فرصت‌های مالی دهیاری‌ها
بر اساس آمار، در سال گذشته حدود ۶۵ میلیارد تومان اعتبار از محل مواد قانونی ۴۲ و ۵۸ میان دهیاری‌های بروجرد توزیع شده است. این رقم، با وجود محدودیت، نشان‌دهنده تلاش برای حمایت از این نهادهاست.
- از مجموع ۳۶ هزار دهیاری فعال در کشور، تقریباً ۲۶ هزار دهیاری جمعیتی کمتر از ۵۰۰ نفر دارند.
- بسیاری از این دهیاری‌ها با اعتبارات سالانه کمتر از یک میلیارد تومان اداره می‌شوند.
- پس از کسر هزینه‌های جاری، تنها حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ میلیون تومان برای پروژه‌های عمرانی باقی می‌ماند.
«علی قربانی»، معاون دهیاری‌های سازمان امور شهری و روستایی وزارت کشور، در همایش دهیاران بروجرد در بهمن ماه امسال، بر لزوم تسهیل فرآیندهای اجرایی دهیاری‌ها تاکید کرد. وی اظهار داشت که الزام دهیاری‌های کوچک به تشریفات پیچیده مناقصه، خدمات‌رسانی را کند می‌کند. به همین دلیل، انجام معاملات تا سقف حدود ۵۰۰ میلیون تومان به صورت امانی برای افزایش سرعت عمل دهیاری‌ها در دستور کار قرار گرفته است.
قربانی همچنین اشاره کرد که اعتبارات دهیاری‌ها در دو سال اخیر رشد قابل توجهی داشته و میزان منابع تخصیصی نسبت به سال گذشته حدود دو برابر افزایش یافته است. این رقم اکنون بیش از 2.5 برابر کل اعتبارات سال‌های گذشته برآورد می‌شود، اگرچه تورم و پراکندگی روستاها همچنان فشار زیادی بر مدیریت محلی وارد می‌کند.
نقش دهیاری‌ها در توسعه اقتصادی و پایدار
دهیاری‌ها فراتر از وظایف عمرانی، نقش مهمی در توسعه اقتصادی روستاها بر عهده گرفته‌اند. این نقش شامل تقویت گردشگری روستایی و بوم‌گردی، مشارکت در اجرای طرح‌های انرژی‌های تجدیدپذیر و استفاده از ظرفیت اقتصاد دیجیتال می‌شود.
در شهرستان بروجرد، برنامه‌ریزی برای ایجاد نیروگاه‌های خورشیدی کوچک و متوسط با هدف تامین بخشی از ظرفیت حدود ۶۰ مگاواتی شهرستان طی دو تا سه سال آینده، نمونه‌ای از این رویکرد جدید است. این طرح با مشارکت دهیاری‌ها و تعاونی‌های محلی اجرا خواهد شد و درآمد حاصل از آن مستقیماً به توسعه روستاها بازمی‌گردد.
«قدرت‌اله ولدی»، معاون استاندار و فرماندار بروجرد، با اشاره به فعالیت بیش از ۱۳۱ دهیاری در این شهرستان، از مشارکت پررنگ مردم به‌ویژه بانوان در ثبت‌نام شوراهای اسلامی، برنامه‌ریزی برای تقویت زیرساخت‌های روستایی، توسعه گردشگری و اجرای طرح‌های انرژی‌های تجدیدپذیر خبر داد.
«دهیاری‌ها خط مقدم مدیریت محلی هستند و عملکرد آن‌ها به‌طور مستقیم بر کیفیت زندگی روستاییان، ماندگاری جمعیت و جلوگیری از مهاجرت اثر می‌گذارد.» - قدرت‌اله ولدی، فرماندار بروجرد
تقویت دهیاری‌ها از طریق تامین اعتبارات، ارتقای توان مدیریتی و مشارکت مردم، زمینه‌ساز توسعه متوازن، ایجاد اشتغال پایدار و بهره‌برداری بهینه از ظرفیت‌های اقتصادی و اجتماعی روستاها خواهد بود.
انتخابات شوراهای روستایی و مشارکت مردمی
در راستای تقویت مدیریت محلی، ۸۸۶ نفر برای انتخابات شورای اسلامی روستا در سه بخش مرکزی، شیروان و اشترینان شهرستان بروجرد ثبت‌نام کرده‌اند. این تعداد داوطلب برای انتخابات شورا در ۱۵۱ روستای واجد شرایط شهرستان ثبت‌نام کرده‌اند که نسبت به دوره قبل رشد ۷۰ درصدی را نشان می‌دهد.
انتخابات در این دوره در ۱۳۷ روستا با سه عضو و ۱۴ روستا با پنج عضو شورا انجام خواهد شد. مشارکت فعال شوراها و دهیاران نقش مهمی در استفاده هدفمند از اعتبارات دولتی و پیشبرد امور روستاها دارد.
دهیاری‌ها: ستون مدیریت محلی با منابع محدود
«مهدی مجیدی»، معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری لرستان، با اشاره به گستردگی وظایف دهیاری‌ها گفت: «دهیاران در عمل همان نقشی را در روستاها ایفا می‌کنند که شهرداران در شهرها بر عهده دارند، با این تفاوت که منابع آن‌ها محدود و مطالبات مردمی بسیار گسترده است.»
وی با اشاره به حجم بالای مسئولیت‌های دهیاران، از جمع‌آوری و دفع بهداشتی زباله تا صدور پروانه‌ها و اجرای پروژه‌های عمرانی، عملکرد آن‌ها را با توجه به اعتبارات موجود، قابل تقدیر دانست. مجیدی بروجرد همچنین بر ظرفیت‌های قابل توجه شهرستان در حوزه گردشگری روستایی و کشاورزی تاکید کرد و گفت که روستاهای هدف گردشگری، بوم‌گردی‌ها و محصولات برند کشاورزی می‌توانند با جذب سرمایه‌گذار و اعطای تسهیلات مناسب، به رونق اقتصاد روستاها و مهاجرت معکوس کمک کنند.
در نهایت، دهیاری‌ها به عنوان بازوی اجرایی مدیریت محلی، نقشی تعیین‌کننده در تحقق توسعه پایدار روستاها دارند. افزایش تدریجی اعتبارات، تسهیل فرآیندهای اجرایی و توجه به ظرفیت‌هایی همچون گردشگری روستایی، کشاورزی و مشارکت شوراهای اسلامی می‌تواند دهیاری‌ها را از نهادهای صرفاً خدماتی به کنشگران اصلی توسعه اقتصادی و اجتماعی روستاها تبدیل کند؛ مسیری که استمرار حمایت‌های نهادی و برنامه‌محوری دولت، شرط اصلی موفقیت آن به شمار می‌رود.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
زمان انتشار:
۰۴:۵۳ - ۱۴۰۴/۱۲/۰۴