آیکون خبر

خبر کامل

۵ تنظیم ویندوز که سرعت SSD شما را کاهش می‌دهند؛ راه‌حل‌های فوری

۵ تنظیم ویندوز که سرعت SSD شما را کاهش می‌دهند؛ راه‌حل‌های فوری

اگر اخیراً با کاهش سرعت حافظه SSD در سیستم عامل ویندوز مواجه شده‌اید، لزوماً به معنای خرابی سخت‌افزاری نیست. در بسیاری از موارد، پنج تنظیم پنهان ویندوز می‌تواند دلیل اصلی این افت عملکرد باشد که با بهینه‌سازی آن‌ها می‌توان سرعت سیستم را به شکل چشمگیری بهبود بخشید.

فعال بودن TRIM؛ کلید حفظ سرعت SSD

TRIM یک قابلیت حیاتی برای حافظه‌های SSD است که با اطلاع‌رسانی به درایو در مورد بلاک‌های داده حذف‌شده، از افت عملکرد جلوگیری می‌کند. در صورت غیرفعال بودن TRIM، SSD مجبور به انجام کار اضافی برای پاکسازی بلاک‌ها می‌شود که به مرور زمان منجر به کاهش سرعت خواهد شد. این مشکل معمولاً پس از کلون کردن درایو یا به‌روزرسانی‌های قدیمی ویندوز رخ می‌دهد.

تصویری از منوی استارت ویندوز تصویری از Command Prompt در ویندوز 11 تصویری از Command Prompt در ویندوز 11

چگونه وضعیت TRIM را بررسی و فعال کنیم؟

برای بررسی وضعیت TRIM، مراحل زیر را دنبال کنید:

  • منوی استارت را باز کرده و عبارت cmd را تایپ کنید.
  • روی گزینه «Run as administrator» کلیک کنید تا Command Prompt با دسترسی ادمین باز شود.
  • دستور fsutil behavior query DisableDeleteNotify را تایپ کرده و Enter بزنید.

اگر خروجی 0 باشد، TRIM فعال است؛ اگر 1 باشد، غیرفعال است. برای فعال‌سازی آن، دستور fsutil behavior set DisableDeleteNotify 0 را وارد کنید. این تغییر نیازی به ریستارت سیستم ندارد و یکی از سریع‌ترین راه‌ها برای رفع کندی SSD است.

به‌روزرسانی فریمور SSD برای بهبود عملکرد

فریمور (Firmware) حافظه SSD نقش مهمی در نحوه مدیریت کش، جمع‌آوری زباله (Garbage Collection)، توزیع سایش (Wear Leveling) و پاسخ‌گویی درایو به حجم کاری دارد. فریمور قدیمی می‌تواند به طور نامحسوسی باعث افت عملکرد شود، زیرا سازندگان اغلب باگ‌های عملکردی یا مشکلات سازگاری را از طریق به‌روزرسانی فریمور رفع می‌کنند.

نحوه بررسی و به‌روزرسانی فریمور

  • از ابزارهایی مانند CrystalDiskInfo برای بررسی نسخه فریمور فعلی خود استفاده کنید.
  • نسخه فریمور را با نسخه موجود در وب‌سایت پشتیبانی سازنده SSD مقایسه کنید.
  • اکثر برندهای معتبر SSD ابزارهای ساده‌ای برای به‌روزرسانی فریمور ارائه می‌دهند.

همیشه قبل از هرگونه تغییر در فریمور، از اطلاعات مهم خود یک نسخه پشتیبان کامل تهیه کنید.

فضای خالی کافی؛ لازمه عملکرد بهینه SSD

میزان فضای خالی موجود بر روی SSD مستقیماً بر کارایی کنترلر درایو تأثیر می‌گذارد. بدون فضای کافی، عملکرد درایو، به‌ویژه در عملیات نوشتن، بسیار سریع‌تر از حد انتظار افت می‌کند. حتی یک SSD که در ابتدا عملکرد خوبی دارد، با پر شدن تدریجی ممکن است کند شود، حتی اگر از نظر سخت‌افزاری سالم باشد.

راهکار حفظ فضای خالی

ساده‌ترین راه حل این است که حداقل ۱۵ تا ۲۰ درصد از فضای SSD خود را خالی نگه دارید تا کنترلر فضای لازم برای انجام وظایف خود را داشته باشد. این کار شامل حذف نرم‌افزارهای بلااستفاده، پاکسازی فایل‌های دانلود شده حجیم و انتقال فایل‌های بزرگ به درایوهای دیگر است.

کش نوشتن (Write Caching)؛ تنظیم حیاتی ویندوز

کش نوشتن یا Write Caching یک تنظیم مهم در ویندوز است که با دسته‌بندی و مرتب‌سازی عملیات نوشتن، از توقف و شروع مداوم درایو جلوگیری می‌کند. اگر این قابلیت غیرفعال باشد، هر عملیات نوشتن کوچک باید فوراً انجام شود که می‌تواند کپی فایل‌ها، نصب نرم‌افزارها و فعالیت‌های عمومی سیستم را به طرز محسوسی کند کند. گاهی اوقات ویندوز پس از خطاها، تغییر درایورها یا مشکلات برق، کش نوشتن را غیرفعال می‌کند.

تصویری از Device Manager ویندوز 11 تصویری از تنظیمات Write Caching در ویندوز 11

نحوه فعال‌سازی کش نوشتن

برای بررسی و فعال‌سازی کش نوشتن، مراحل زیر را طی کنید:

  • Device Manager را باز کنید.
  • بخش «Disk drives» را گسترش دهید.
  • روی SSD خود راست‌کلیک کرده و گزینه «Properties» را انتخاب کنید.
  • در تب «Policies»، مطمئن شوید گزینه «Enable write caching on the device» تیک خورده باشد.

فعال نگه داشتن این گزینه برای اکثر کامپیوترها و لپ‌تاپ‌ها ایمن و توصیه می‌شود.

شناسایی فعالیت‌های پس‌زمینه دیسک

گاهی اوقات کاهش سرعت SSD نه به دلیل خرابی درایو، بلکه به خاطر فعالیت‌های پس‌زمینه سنگین است. ابزارهای همگام‌سازی ابری، اسکن‌های آنتی‌ویروس، ایندکس‌گذاری جستجو، پشتیبان‌گیری‌ها و به‌روزرسانی‌های ویندوز می‌توانند به مدت طولانی فعالیت دیسک را بالا نگه دارند و باعث کندی ظاهری شوند.

استفاده از Task Manager و Resource Monitor

  • در Task Manager، ستون «Disk» را بررسی کنید تا ببینید آیا استفاده از دیسک به طور مداوم بالا است یا خیر.
  • Resource Monitor به شما نشان می‌دهد که دقیقاً کدام فرآیندها در زمان واقعی به درایو دسترسی دارند و باعث شلوغی آن می‌شوند.

با در نظر گرفتن این فعالیت‌ها، تشخیص تفاوت بین یک SSD واقعاً کند و یک SSD که صرفاً مشغول انجام وظایفش است، آسان‌تر خواهد بود و می‌توانید برنامه‌های پرمصرف را مدیریت کنید.

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗