هشدار متخصصان: خطرات جدی مصرف خودسرانه مسکن‌ها برای بیماران قلبی و کلیوی

عوارض دارویی و مکانیسم اثر

دکتر امید مرادی، متخصص داروسازی بالینی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز، توضیح می‌دهد که داروهای NSAIDs می‌توانند باعث کاهش جریان خون کلیوی، احتباس آب و نمک در بدن و افزایش مقاومت عروقی شوند. این فرآیندها نه تنها به افزایش فشارخون منجر می‌شوند، بلکه می‌توانند اثربخشی داروهای کاهنده فشارخون مانند کاپتوپریل، لوزارتان و هیدروکلروتیازید را نیز کاهش دهند. در نتیجه، بیماری که پیش از این فشارخون کنترل‌شده‌ای داشته، ممکن است پس از چند روز مصرف این مسکن‌ها با افزایش ناگهانی فشارخون یا تورم اندام‌ها مواجه شود.

گروه‌های در معرض خطر

این خطرات به ویژه در گروه‌های آسیب‌پذیر جدی‌تر است:

• سالمندان
• بیماران دیابتی
• افراد مبتلا به بیماری‌های قلبی عروقی
• کسانی که همزمان از داروهای مدر و کنترل‌کننده فشارخون استفاده می‌کنند

در این شرایط، مصرف همزمان چندین مسکن از این دسته یا استفاده از دوزهای بالای آن‌ها، فشار مضاعفی بر سیستم قلبی عروقی و کلیوی وارد کرده و حتی می‌تواند به کاهش عملکرد کلیوی یا نارسایی حاد کلیه منجر شود.

نشانه‌های آسیب کلیوی و حوادث قلبی عروقی

دکتر مرادی به نشانه‌های آسیب کلیوی ناشی از این تداخلات دارویی اشاره می‌کند که شامل:

• کاهش حجم ادرار
• ضعف
• تورم پاها
• افزایش سطح کراتینین خون

علاوه بر این، استفاده از NSAIDs در بیماران با فاکتورهای خطر بروز حوادث قلبی و عروقی نظیر پرفشاری خون، دیابت، بیماری عروق کرونر و سابقه بیماری عروق مغزی، ممکن است منجر به حوادث جدی‌تری مانند سندرم حاد کرونر، سکته مغزی یا حتی مرگ شود.

توصیه‌های پزشکی

با توجه به این خطرات، به بیماران مبتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی توصیه می‌شود که از مصرف خودسرانه مسکن‌های NSAIDs پرهیز کنند. در صورت نیاز به داروی ضددرد، مشورت با داروساز یا پزشک قبل از مصرف الزامی است. در بسیاری از موارد، استفاده از جایگزین‌های ایمن‌تر و مصرف کوتاه‌مدت با حداقل دوز می‌تواند از بروز عوارض پیشگیری کند.

افزایش آگاهی بیماران در مورد این تداخل دارویی ساده اما مهم، نقش بسزایی در حفظ کنترل فشارخون و پیشگیری از حوادث قلبی عروقی و آسیب‌های کلیوی دارد.