خبر کامل
هشدار دیوان محاسبات: هدررفت روزانه 56 میلیون مترمکعب گاز مشعل در ایران

هشدار دیوان محاسبات: هدررفت گازهای مشعل ایران به اوج رسید
دیوان محاسبات کشور با انتشار گزارشی تکاندهنده، از روند افزایشی هدررفت گازهای مشعل در ایران خبر داده و تأکید کرده است که فاصله میان وضعیت موجود و اهداف کمی مندرج در قانون برنامه هفتم توسعه، نگرانکننده است. این نهاد نظارتی، به منظور صیانت از بیتالمال و جلوگیری از تضییع منابع بیننسلی، بر تسریع در اتخاذ تمهیدات اجرایی لازم از سوی دولت جهت تحقق تکلیف جمعآوری روزانه 43.8 میلیون مترمکعب گاز مشعل تا پایان برنامه هفتم تأکید دارد.
افزایش چشمگیر هدررفت گاز در نیمه اول 1404
بر اساس اعلام دیوان محاسبات کشور، متوسط هدررفت روزانه گازهای مشعل در ششماه نخست سال 1404 به حدود 56.2 میلیون مترمکعب افزایش یافته است. این حجم عظیم از گاز، ارزش اقتصادی سالانهای بالغ بر بیش از 6 میلیارد دلار دارد که به سادگی به هدر میرود.
تأکید رئیس جمهور بر تسریع در جمعآوری گازها
در همین راستا، مسعود پزشکیان، رئیس جمهور، در تاریخ 6 اسفند 1404، در جلسهای با محوریت پیگیری روند افزایش تولید و رفع ناترازی در حوزه وزارت نفت، بر اهمیت جمعآوری این گازها تأکید کرد. وی اظهار داشت:
«وقتی اعلام میشود روزانه حدود 50 میلیون متر مکعب گاز همراه نفت، معادل تقریبی 15 میلیون دلار در روز، در مشعلها میسوزد و عملاً هدر میرود، اجرای پروژههای جمعآوری این گازها حتی برای یک روز نیز نباید با تأخیر مواجه شود، بلکه باید با حداکثر سرعت ممکن پیش رود.»
رئیس جمهور ضمن تقدیر از جمعآوری 9 میلیون مترمکعب گازهای همراه و مشعل از ابتدای دولت چهاردهم، خواستار فعالیتهای شبانهروزی و سه شیفته برای جلوگیری از استمرار هدررفت سرمایههای ملی شد. این در حالی است که دیوان محاسبات کشور، علیرغم ادعای دولت مبنی بر جمعآوری 9 میلیون مترمکعب گاز، روند سوزاندن گازهای مشعل را همچنان افزایشی اعلام کرده است.
تناقض در آمار و وعدهها: واقعیت چیست؟
در حالی که ابهام درباره کاهش یا افزایش روند جمعآوری گازهای مشعل در سالهای اخیر همچنان پابرجاست، وعدههای متعددی در رابطه با کاهش هدررفت این منابع مطرح شده است.
وعدههای مسئولان نفتی
- رئیس جمهور: در تاریخ 2 بهمن، در مراسم «افتتاح و بهرهبرداری طرحهای وزارت نفت»، بر حل مشکل سوزاندن روزانه 50 میلیون مترمکعب گاز فلر تأکید کرد و انتظار جمعآوری 8 تا 9 میلیون متر مکعب دیگر و خاموش شدن 32 مشعل طی 15 ماه آینده را مطرح نمود.
- محسن پاکنژاد، وزیر نفت: در همین مراسم، از جمعآوری 16 میلیون مترمکعب گاز شامل همراه و مشعل تا امروز خبر داد که بیش از 9 میلیون مترمکعب آن در دولت چهاردهم محقق شده است. وی نیز وعده جمعآوری 8 تا 9 میلیون مترمکعب دیگر و خاموش شدن 32 مشعل طی 15 تا 16 ماه آینده را با به نتیجه رسیدن 12 قرارداد مرتبط، داد.
با این حال، دیوان محاسبات مدعی سوزاندن روزانه 56.2 میلیون مترمکعب گاز مشعل است که به معنای هدررفت سالانه بیش از 20 میلیارد مترمکعب گاز است. در چنین شرایطی، حتی وعده جمعآوری 90 درصدی این گازها نیز مطرح شده است.
رویای جمعآوری 90 درصدی
حمید بورد، مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران، در آیین امضای قرارداد فروش و جمعآوری 295 میلیون فوت مکعب گاز مشعل، از برنامهریزی برای بازیافت 1.9 میلیارد فوت مکعب گاز مشعل (معادل حدود 90 درصد گازهای قابل جمعآوری) تا دو سال آینده خبر داد.
فاصله معنادار وعده تا عمل
مطابق قانون برنامه هفتم توسعه، دولت مکلف است سالانه 16 میلیارد مترمکعب گازهای مشعل معادل 44 میلیون مترمکعب در روز را جمعآوری کند. رقم 1.9 میلیارد فوت مکعبی که مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران عنوان کرده، معادل 53 میلیون مترمکعب در روز است که بیش از تکالیف برنامه هفتم (حدود 1.5 میلیارد فوت مکعب در روز) است.
با توجه به میزان جمعآوری روزانه 16 میلیون مترمکعب گاز همراه نفت در حال حاضر، که سالانه به حدود 5.8 میلیارد مترمکعب میرسد، فاصله تا اهداف محقق شده برنامه هفتم توسعه، 10.2 میلیارد مترمکعب است. این شکاف عمیق میان وعدهها و عملکرد نشان میدهد که دستیابی به اهداف تعیینشده در برنامه هفتم، با چالشهای جدی مواجه است و عملی به نظر نمیرسد.
درباره هوشمصنوعی دستاول:
تمامی اخبار دستاول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحتسنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با دادههای جدید آموزش داده میشود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دستاول در حال بهتر شدن است.
شما میتوانید از چتبات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
