مذاکرات ژنو: مطالبات جدید آمریکا در قبال برنامه هسته‌ای ایران

در بحبوحه مذاکرات هسته‌ای جاری در ژنو، روزنامه آمریکایی وال استریت ژورنال در گزارشی اختصاصی به نقل از مقامات ناشناس آمریکایی، از مطالبات جدید و سخت‌گیرانه ایالات متحده در قبال برنامه هسته‌ای ایران خبر داده است. این مطالبات، که در صورت صحت، رویکردی کاملاً متفاوت با توافق برجام را نشان می‌دهد، شامل برچیدن سه سایت هسته‌ای کلیدی و تحویل تمامی اورانیوم غنی‌شده ایران است.

برچیدن سایت‌های هسته‌ای و تحویل اورانیوم

بر اساس گزارش وال استریت ژورنال، مذاکره‌کنندگان آمریکایی قصد دارند به صراحت درخواست خود را مبنی بر برچیدن کامل سه سایت هسته‌ای نطنز، فردو و اصفهان مطرح کنند. این درخواست، نشان‌دهنده عزم واشنگتن برای محدود کردن شدید ظرفیت‌های هسته‌ای ایران است.

علاوه بر این، آمریکایی‌ها خواستار تحویل تمامی اورانیوم غنی‌شده باقی‌مانده ایران خواهند شد. این اقدام می‌تواند ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران را به صفر برساند و نگرانی‌ها درباره توانایی این کشور برای دستیابی به مواد شکاف‌پذیر را کاهش دهد.

توافقی «برای همیشه» و بدون بندهای غروب

یکی از مهم‌ترین نکات مطرح‌شده در این گزارش، اصرار آمریکا بر این است که هرگونه توافق هسته‌ای آتی باید «برای همیشه» ادامه یابد و برخلاف برجام، شامل «بندهای غروب» (sunset clauses) نباشد. بندهای غروب در برجام، تعهدات ایران در قبال برنامه هسته‌ای خود را به مدت زمان مشخصی محدود می‌کردند که از دیدگاه واشنگتن، نقایصی جدی در توافق ایجاد کرده بود.

پیش‌تر نیز آکسیوس گزارش داده بود که ویتکاف در یک جمع خصوصی تاکید کرده بود که هر گونه توافق هسته‌ای با ایران باید «برای مدت نامحدود» ادامه داشته باشد. این اظهارات، نشان‌دهنده اجماع در میان برخی محافل آمریکایی بر لزوم توافقی دائمی است.

غنی‌سازی صفر با یک استثنا

وال استریت ژورنال همچنین به نقل از مقامات آمریکایی اشاره می‌کند که «ایالات متحده بر غنی‌سازی صفر اصرار دارد.» این موضع، به معنای عدم اجازه به ایران برای غنی‌سازی اورانیوم در هر سطحی است. با این حال، یک استثنای احتمالی نیز در نظر گرفته شده است:

• تیم مذاکره‌کننده ممکن است با راه‌اندازی مجدد راکتور هسته‌ای تهران موافقت کند.
• هدف از این راه‌اندازی، انجام غنی‌سازی در سطح بسیار پایین و صرفاً برای مصارف پزشکی خواهد بود.

این امتیاز احتمالی، در صورت تحقق، می‌تواند راهی برای تامین نیازهای پزشکی ایران بدون نگرانی از کاربردهای نظامی باشد.