تحلیل بازارهای مالی ایران: از ترجیح دارایی فیزیکی تا رکود در خرید طلا و فرصت در ملک

ترجیح دارایی‌های فیزیکی بر دیجیتال

امیرمحمد گلوانی، تحلیلگر برجسته بازارهای مالی، در تحلیل وضعیت کنونی بازارها برای سرمایه‌گذاری، به چند یافته مسلم اشاره کرد. وی اظهار داشت که در شرایط فعلی، مردم به طور فزاینده‌ای دارایی‌های فیزیکی را به دارایی‌های دیجیتال و اوراق بهادار ترجیح می‌دهند. این ترجیح در وجود حباب منفی شمش طلای بورس کالا و سکه بورسی مشهود است، در حالی که در بازار فیزیکی چنین حبابی مشاهده نمی‌شود.

این پدیده نشان می‌دهد که افراد، به دلیل نگرانی از دسترسی دشوار یا عدم اطمینان کامل به دارایی‌های دیجیتال، آن‌ها را به دارایی‌های فیزیکی تبدیل می‌کنند تا به اصطلاح «مالشان زیر دستشان باشد».

کاهش ولع خرید طلا و دلار

گلوانی در ادامه افزود که در وضعیت کنونی، هیچ‌کس معتقد نیست که دلار یا طلا ارزان است و به همین دلیل، ولعی برای خرید طلا حتی در بازار فیزیکی نیز وجود ندارد. به نظر می‌رسد بخشی از ترس بازار از وقوع جنگ یا اتفاقات سیاسی، از پیش در قیمت ارز و طلا لحاظ شده است.

ترس و ارزندگی در بازار سهام

بازار سهام نیز بیش از یک ماه است که در فاز اصلاحی قرار دارد و همچنان از دو مسئله اصلی بیمناک است: نقدشوندگی و احتمال بسته شدن بازار یا لطمه به زیرساخت‌ها در صورت طولانی شدن جنگ. با وجود اینکه بازار سهام در حال حاضر از لحاظ قیمتی بسیار ارزان است، اما صرفه ریسک بالا منجر به افزایش نرخ تنزیل و در نتیجه عدم تمایل سرمایه‌گذاران به خرید سهام شده است.

افزایش قدرت خرید دارندگان طلا در بازار ملک

تحلیلگر بازارهای مالی تأکید کرد که خرید ملک در شرایط فعلی، بیشتر به تبدیل به احسن دارایی‌های افرادی است که در سه چهار سال اخیر بر روی طلا سرمایه‌گذاری کرده‌اند. این افراد به دلیل افزایش چشمگیر قدرت خرید ملکی‌شان، دارایی طلای خود را به ملک تبدیل می‌کنند.

برای این ادعا همین آمار کافی است که با لحاظ میانگین قیمت یک متر آپارتمان در تهران، مردم در سال ۱۴۰۱ باید ۴ سکه می‌دادند تا یک متر آپارتمان می‌خریدند.

وی با تحلیل قیمت‌های بازار مسکن اضافه کرد: «اکنون که میانگین قیمت یک متر آپارتمان در تهران حدود ۱۴۰ میلیون تومان و قیمت سکه تمام بالای ۲۰۰ میلیون تومان است، تقریباً با ۰.۷ یک سکه تمام می‌توان یک متر آپارتمان در تهران خرید.» این آمار به وضوح نشان می‌دهد که دارندگان طلا و سرمایه‌گذاران طلا، قدرت خریدشان در بازار ملک به شدت افزایش یافته و تبدیل دارایی طلایشان به ملک، اقدامی بهینه و معقول است.

این مسئله تا حدی توانسته جنب‌وجوشی در بازار ملک ایجاد کند، اما بحران اصلی همچنان بحران خانه‌اولی‌ها است. متأسفانه، با وجود اینکه ملک برای دو سال از تورم عقب مانده، قدرت خرید خانه‌اولی‌ها برای خرید آپارتمان همچنان کافی نیست.

به گفته این تحلیلگر، این موضوع باعث می‌شود که انتظار رونق آن‌چنانی در بازار ملک نداشته باشیم، هرچند می‌توانیم انتظار داشته باشیم که اوضاع ملک در سال ۱۴۰۵ و اواخر ۱۴۰۴ بهتر از دو سال گذشته باشد. اما این به معنای تکرار روزهای پررونق بازار مسکن دهه ۸۰ یا سال‌های ۹۸ تا ۱۴۰۱ نخواهد بود.

توصیه به دوری از هیجانات و تصمیمات عجولانه

گلوانی متذکر شد که فضای «تعلیق» بهترین توصیف برای بازارهای فعلی است و کسی به درستی نمی‌داند چه اقدامی انجام دهد. وی توصیه کرد که در این شرایط، بهتر است از هیجانات زیاد و سناریوهای صفر و یکی دوری کرده و از بستن دارایی‌ها بر مبنای تحقق یکی از سناریوهای سیاسی و اقتصادی آینده خودداری شود.

او افزود: «باید بتوانیم حداقل تنوعی را در پورتفوی خود حفظ کنیم و از تصمیمات عجولانه پرهیز کنیم. بهتر است اجازه دهیم فضا از حالت غبارآلود و مبهم خارج شود تا بتوانیم تصمیمات بهتری در مورد دارایی‌ها بگیریم.»