تلسکوپ جیمز وب تصاویر خیره‌کننده‌ای از سحابی «جمجمه» منتشر کرد

رازهای سحابی PMR 1: نگاهی به حیات پایانی ستارگان

نام رسمی‌تر این ابر کیهانی که از غبار و بقایای فضایی تشکیل شده، سحابی PMR 1 است. دانشمندان معتقدند که این تصاویر ممکن است لحظاتی از مراحل پایانی حیات یک ستاره را ثبت کرده باشند و در عین حال، سرنخ‌های ارزشمندی درباره چگونگی شکل‌گیری ساختار مغزمانند این سحابی ارائه دهند.

این سحابی ظاهراً شامل نواحی متمایزی است که مراحل گوناگون تکامل آن را به تصویر می‌کشند؛ پوسته بیرونی گازی که در نخستین مرحله به بیرون رانده شده و عمدتاً از هیدروژن تشکیل شده است، و ابری درونی با ساختاری پیچیده‌تر که ترکیبی از گازهای مختلف را در خود جای داده است. خط تیره‌ای که به صورت عمودی از میان سحابی عبور می‌کند و ظاهری جمجمه‌مانند به آن می‌بخشد، احتمالاً پیامد یک فوران یا جریان خروجی از ستاره مرکزی است؛ رویدادی که معمولاً در قالب دو جت دوقلو که در جهت‌های مخالف از مرکز به بیرون پرتاب می‌شوند، رخ می‌دهد.

برای ثبت این پدیده‌ی کیهانی، از دو ابزار قدرتمند تلسکوپ جیمز وب استفاده شده است: دوربین فروسرخ نزدیک (NIRCam) و ابزار فروسرخ میانی (MIRI).

NGC 2467: مهد ستارگان یا توهم بصری؟

در کنار سحابی جمجمه، تصاویر دیگری نیز از ناحیه‌ای به نام NGC 2467 منتشر شده است که با لقب «سحابی جمجمه و استخوان‌های ضربدری» شناخته می‌شود. این منطقه، یک ناحیه فعال از تولد ستارگان است که ظاهر آن گاهی به یک ماندریل (نوعی میمون رنگارنگ) تشبیه شده است. در دل این منطقه، ابرهای عظیم گاز هیدروژن همچون رحم‌های کیهانی، ستارگان جدید را در خود پرورش می‌دهند.

برای مدت‌های طولانی تصور می‌شد که NGC 2467 هسته‌ی انجمن ستاره‌ای Puppis I است. اما بررسی‌های دقیق‌تر، حقایق جدیدی را آشکار کرده‌اند:

• NGC 2467 در واقع یک خوشه‌ی باز مستقل نیست.
• این پدیده، نتیجه هم‌پوشانی چندین گروه ستاره‌ای مختلف در امتداد یک خط دید تقریباً یکسان است.
• این گروه‌ها نه تنها در فواصل متفاوتی از زمین قرار دارند، بلکه سرعت‌های شعاعی کاملاً متفاوتی نیز از خود نشان می‌دهند.

یکی از این گروه‌ها، مجموعه‌ای جوان و بسیار دوردست در آن‌سوی Puppis OB2 است، در حالی که گروهی دیگر—که نزدیک‌تر بوده و شامل ستارگانی با تیپ طیفی دیرتر است—در فاصله‌ای مشابه با Puppis OB1 قرار دارد. این ترکیب پیچیده باعث شده NGC 2467 بیش از آنکه یک ساختار واحد باشد، تصویری فریبنده از چند ساختار متفاوت در عمق‌های مختلف فضا به نظر برسد.