فساد سیستماتیک در سوپرلیگ چین؛ کسر امتیاز از ۹ تیم و حبس ابد برای روسا

فصل جدید سوپرلیگ چین در حالی آغاز شد که اتحادیه فوتبال این کشور پس از تحقیقات گسترده درباره پرونده‌های فساد، احکامی بی‌سابقه و سنگین صادر کرده است. این زلزله مدیریتی و اخلاقی باعث شد ۹ تیم از بالاترین سطح فوتبال چین، رقابت‌ها را با امتیاز منفی شروع کنند که نشان‌دهنده عمق بحران فساد در این لیگ است.

تیغ عدالت بر گردن غول‌ها؛ نقره‌داغ شدن نایب‌قهرمان

در میان تیم‌هایی که با احکام جنجالی مواجه شدند، نام تیم‌های «تیانجین جینمن تایگر» و «شانگهای شنهوا»، نایب‌قهرمان فصل گذشته، بیش از همه به چشم می‌خورد. این دو باشگاه با کسر ۱۰ امتیاز و جریمه نقدی یک میلیون یوانی (حدود ۱۰۴ هزار دلار) سنگین‌ترین تاوان را پرداختند. اتحادیه فوتبال چین به صراحت دلیل این احکام را «تبانی، شرط‌بندی و فساد سیستماتیک در صنعت فوتبال» عنوان کرده است. دامنه این رسوایی به حدی گسترده است که در مجموع ۱۳ باشگاه نقره‌داغ شده‌اند که چهار تیم از آن‌ها پیش از این به دسته پایین‌تر سقوط کرده بودند.

حبس ابد برای معماران تبانی

سونامی محرومیت‌ها تنها به باشگاه‌ها محدود نشد و ۷۵ مقام رسمی نیز با محرومیت مادام‌العمر از هرگونه فعالیت فوتبالی مواجه شدند. در میان این اسامی، نام‌های بزرگی به چشم می‌خورد که روزگاری نماد فوتبال چین بودند:

• لی تی: هافبک پیشین اورتون و سرمربی سابق تیم ملی چین، پس از اعتراف به پرداخت و دریافت بیش از ۱۲.۶ میلیون پوند رشوه و دست داشتن در تعیین نتایج مسابقات، در دسامبر ۲۰۲۴ روانه زندان شد و برای همیشه از مستطیل سبز طرد گردید.

ابعاد این فاجعه مدیریتی زمانی تکمیل می‌شود که بدانیم چن ژویوان، رئیس اتحادیه فوتبال چین در حد فاصل سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۳، نه تنها به صورت مادام‌العمر از فوتبال محروم شده، بلکه پس از اعتراف به دریافت ۱۱.۲ میلیون دلار رشوه، هم‌اکنون در حال گذراندن دوران حبس ابد خود در پشت میله‌های زندان است.

پایان دوران شکوه و ستارگان بزرگ

در دهه ۲۰۱۰، سوپرلیگ چین با حمایت غول‌های اقتصادی، با جذب ستارگان نامداری چون هالک، اسکار و دیگر بزرگان با ارقام خیره‌کننده، به کانون توجه فوتبال جهان تبدیل شده بود. اما این ریخت‌وپاش‌های افسارگسیخته در سال ۲۰۲۰ با ورود سفت‌وسخت اتحادیه و وضع قوانین سقف قرارداد به پایان رسید. این قوانین دستمزد بازیکنان خارجی را تا ۲.۷ میلیون دلار در سال (معادل حدود ۵۲ هزار دلار در هفته) محدود کرد. پس از آن، الزام باشگاه‌ها به حذف نام اسپانسرها از عنوان رسمی تیم‌ها در سال ۲۰۲۱، تیر خلاص را به پیکره مالی این لیگ وارد کرد.

چهره دگرگون شده سوپرلیگ چین

امروز، چهره سوپرلیگ چین کاملاً دگرگون شده است. تیم‌های پرافتخاری چون گوانگژو اورگراند، جیانگسو سونینگ، دالیان ییفانگ، هبی چاینا فورچون و گوانگژو آر.اند.اف در سال‌های اخیر منحل شده‌اند. با جدایی اسکار در پایان فصل ۲۰۲۴ که آخرین بازمانده از نسل ستارگان پرزرق‌و‌برق بود، دیگر خبری از نام‌های بزرگ در این لیگ نیست.

حالا تنها نام‌های آشنا برای هواداران خارجی در این لیگ پرحاشیه، بازیکنان دورگه و سابق لیگ جزیره هستند؛ نفراتی چون نیکو یناریس (هافبک سابق آرسنال با نام چینی لی که در تیم شانگهای شنهوا) و تیاس براونینگ (مدافع سابق اورتون با نام چینی جیانگ گوانگتای در شانگهای پورت) که همچنان در سوپرلیگ چین به میدان می‌روند.