تنش‌های خاورمیانه و بحران انرژی: لرزه بر بازار جهانی هوش مصنوعی

ریزش سهام غول‌های فناوری: انویدیا، AMD و برودکام

سهام شرکت انویدیا، پیشران بازار سخت‌افزارهای هوش مصنوعی، معاملات پیش‌گشایش بازار را با ۰.۸ درصد کاهش آغاز کرد و به رقم ۱۷۶.۶۰ دلار رسید. این روند نزولی که تا پایان معاملات روز جمعه ادامه داشت، افت کلی ۴.۷ درصدی ارزش سهام این شرکت را در سال جاری میلادی به ثبت رساند. همزمان، شرکت‌های بزرگی نظیر AMD و برودکام نیز در ساعات اولیه معاملات، افتی بیش از یک درصد را تجربه کردند که نشان‌دهنده گستردگی این فشار بر بازار است.

بحران انرژی: عامل اصلی فشار بر صنعت فناوری

تحلیلگران موسسات مالی، تورم ناشی از افزایش هزینه‌های انرژی و حمل‌ونقل را عامل اصلی این فشار بر بخش فناوری می‌دانند. برد گاستورث، مدیر بخش تحقیقات موسسه سیرکولار تکنولوژی، در یادداشتی تحلیلی تأکید کرد:

خطر فوری برای بخش فناوری، توقف مستقیم تولید نیست؛ بلکه تبعات تورمی ناشی از جهش هزینه‌های لجستیک است.

انسداد مسیرهای حیاتی دریایی، به‌ویژه تنگه هرمز در پی درگیری‌های مرتبط با ایران، هزینه نهایی تولید را برای کارخانه‌هایی که به سوخت‌های فسیلی وابسته هستند، به شدت افزایش داده است. فرآیند ساخت نیمه‌رساناها نیازمند مصرف مداوم و متراکم برق است و هرگونه تغییر در قیمت سوخت، اقتصاد تولید تراشه را دستخوش تغییرات بنیادین می‌کند.

لرزه در زنجیره تأمین آسیایی

شرکای تجاری انویدیا در آسیا، به دلیل وابستگی شدید به نفت و گاز خاورمیانه، بیشترین آسیب را دیده‌اند:

• TSMC (تایوان): این سازنده اصلی تراشه‌های انویدیا، کاهش ۴.۲ درصدی ارزش سهام را تجربه کرد. تأسیسات این شرکت به تنهایی ۹ درصد از کل برق تایوان را مصرف می‌کنند و محدودیت در واردات گاز طبیعی (منبع اصلی تولید برق جزیره) تهدیدی جدی برای خطوط تولید آن محسوب می‌شود.
• سامسونگ و اس‌کی هاینیکس (کره جنوبی): این تأمین‌کنندگان کلیدی حافظه‌های پیشرفته، با سقوط سنگین به ترتیب ۷.۸ و ۹.۵ درصدی سهام در بازار سئول مواجه شدند. دولت کره جنوبی نیز با صدور اطلاعیه‌هایی نسبت به احتمال اختلال در تأمین انرژی هشدار داده است.

رشد پایدار با وجود چالش‌ها

با وجود تمام این فشارها، نیاز فزاینده بازار به سخت‌افزارهای هوش مصنوعی مانع از سقوط کامل روند رو به رشد این شرکت‌ها شده است. گزارش‌های عملکرد انویدیا، اینتل و AMD نشان می‌دهد که تقاضا برای تراشه‌های نسل جدید نه‌تنها کاهش نیافته، بلکه از پیش‌بینی‌ها نیز فراتر رفته است.

کارشناسان موسسه ملیوس ریسرچ بر این باورند که افت فعلی ارزش سهام صرفاً یک واکنش موقت به نگرانی‌های لجستیکی است و ارتباطی با بنیادهای بازار هوش مصنوعی ندارد. به گفته این پژوهشگران، صنعت تولید تراشه فارغ از بحران‌های مقطعی، مسیر توسعه سخت‌افزارهای پردازشی را با قدرت ادامه خواهد داد، چرا که توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی همچنان اولویت نخست اقتصاد جهانی است.