نوسانات بی‌سابقه دلار در سال 1404: رشد 100 درصدی دلار توافقی و تأثیر جنگ

بازدهی مثبت دلار در بازار و مرکز مبادله

با وجود تمام نوسانات، هم دلار بازار آزاد و هم دلار مرکز مبادله، بازدهی مثبتی را در سال 1404 به ثبت رساندند. در این میان، دلار توافقی (مرکز مبادله) رشد چشمگیر 100 درصدی را تجربه کرد. دلار بازار آزاد نیز که در طول سال تا آستانه 170 هزار تومان پیش رفته بود، در نهایت با رشد سالانه 54 هزار و 300 تومانی، معادل 57.34 درصد افزایش یافت و سال را در کانال 149 هزار تومان به پایان رساند.

فراز و نشیب‌های ماهانه قیمت دلار

• فروردین: دلار سال 1403 را در سطح 94 هزار و 700 تومان به پایان رسانده بود. پس از تعطیلات نوروز، تقاضا برای دلار افزایش یافت و تا کانال 104 هزار تومان صعود کرد. با این حال، تحت تأثیر جو مذاکراتی، کاهش 20 هزار تومانی را تجربه کرد و فروردین را با بازدهی منفی 19.36 درصدی در کانال 86 هزار تومان به پایان رساند.
• اردیبهشت و خرداد: در اردیبهشت‌ماه، دلار در کریدور 70 تا 80 هزار تومان معامله شد. در بازه زمانی 13 تا 22 خرداد، تحت تأثیر جو منفی مذاکرات ایران و آمریکا، شاهد رشد قیمت بود.
• حملات و تنش‌ها: در 23 خرداد، با آغاز حملات رژیم صهیونیستی به ایران، بازار به صورت تعطیل درآمد و تنها معاملات محدود با افزایش قیمت انجام شد که دلار را به کانال 95 هزار تومان رساند.
• مرداد و شهریور: در هفته چهارم مرداد، تحت تأثیر اخبار سیاسی پرتنش و احتمال فعال‌سازی مکانیسم ماشه، دلار رشد شتابانی را تجربه کرد و از مرز 100 هزار تومان عبور کرد. در دومین هفته شهریور نیز تا کانال 118 هزار تومانی پیش‌روی کرد، اما خطر بازگشت تحریم‌های سازمان ملل و ریسک جنگ پابرجا بود.
• فعال‌سازی مکانیسم ماشه: فعال‌سازی رسمی مکانیسم ماشه علیه ایران، بازار ارز را با رفتارهای هیجانی روبرو کرد و دلار به کانال تاریخی 116 هزار تومان رسید.
• آبان و آذر: آبان‌ماه یکی از پرنوسان‌ترین دوره‌های دلار در سال 1404 بود که بازدهی مثبت 4.67 درصدی داشت. در هفته ابتدایی آذر در کانال 113 هزار تومانی نوسان کرد، اما در معاملات هفته چهارم آذر، پس از عبور از کانال 130 هزار تومانی، با رقم 131 هزار و 450 تومان بسته شد.

تأثیر بازگشت همتی و حذف ارز ترجیحی

با بازگشت همتی به بانک مرکزی، دلار توافقی نیز دچار تحولات مهم قیمتی شد. با حذف ارز ترجیحی در نیمه دی‌ماه، دلار مرکز مبادله جهش 43 هزار و 421 تومانی را تجربه کرد و از 84 هزار و 69 تومان به 127 هزار و 490 تومان رسید. این رخداد به سرعت اثر خود را در بازار آزاد نشان داد و قیمت دلار آزاد را از مرز 140 هزار تومان عبور داد.

نوسانات پایانی سال و جنگ دوم

در دومین هفته دی‌ماه، قیمت دلار به 144 هزار تومان رسید و در پایان هفته اول بهمن‌ماه به 166 هزار تومان افزایش یافت. این ماه تحت تأثیر ریسک جنگ و سپس خبرهای مذاکرات ایران و آمریکا، نوسانات زیادی را تجربه کرد.

با آغاز جنگ دوم رژیم صهیونیستی و آمریکا علیه ایران در نهم اسفند 1404، مجدداً بازار ارز تعطیل شد. پس از شانزده روز، با بازگشایی صرافی‌ها، خرید و فروش از سر گرفته شد و دلار با سقوط 19 هزار تومانی در کانال 144 هزار تومان معامله شد.

در نهایت، در آخرین روز معاملاتی سال، چهارشنبه 27 اسفند، دلار در کانال 149 هزار تومان خرید و فروش شد. قیمت دلار توافقی نیز افزایشی بود و در آخرین معامله سال، با رقم 136 هزار و 235 تومان بسته شد.