تنش‌های خاورمیانه: تهدیدی جدی برای زنجیره تأمین مواد معدنی و فلزی آسیا

تأثیر بر صنعت معدن‌کاری: مواد منفجره و فلزات پایه

نخستین صنعتی که در پی این تحولات تحت فشار قرار می‌گیرد، صنعت معدن‌کاری است. عملیات استخراج در بسیاری از معادن بزرگ جهان، به ویژه در چین، هند و آسیای جنوب شرقی، به شدت وابسته به مواد منفجره صنعتی است. این مواد عمدتاً از مشتقات نیتروژن، اوره و آمونیاک تولید می‌شوند.

• خاورمیانه حدود ۲۲ درصد بازار جهانی اوره و آمونیاک را تأمین می‌کند.
• هرگونه اختلال در صادرات این محصولات، به سرعت زنجیره استخراج را متوقف می‌سازد.
• عدم دسترسی به نهاده‌های انفجاری، مانع از خردایش سنگ در معادن و در نتیجه مختل شدن چرخه تولید فلزات پایه می‌شود.

نقش حیاتی گوگرد در متالورژی

حلقه کلیدی دوم، گوگرد است؛ ماده‌ای که کمتر در افکار عمومی مطرح می‌شود اما نقشی حیاتی در صنعت متالورژی دارد.

• حدود ۴۵ درصد صادرات جهانی گوگرد از خاورمیانه انجام می‌شود.
• این ماده برای تولید اسید سولفوریک به کار می‌رود که در فرآیندهای لیچینگ، تصفیه و استخراج فلزات (مانند مس، روی و فلزات کمیاب) بنیادی است.
• محدودیت در تأمین گوگرد، فوراً منجر به افت تولید در کارخانه‌های ذوب و پالایش فلزات خواهد شد.

سهم خاورمیانه در صادرات مواد معدنی و فلزی نهایی

علاوه بر نهاده‌های شیمیایی، خاورمیانه سهم قابل توجهی در صادرات برخی مواد معدنی و فلزی نهایی در بازارهای جهانی دارد. آمارها نشان‌دهنده اهمیت این منطقه در تأمین نیازهای جهانی است:

در صورت توقف حمل‌ونقل این مواد از مسیرهای کلیدی منطقه، قیمت‌ها در بازارهای آسیایی با جهش چشمگیری مواجه خواهند شد. از آنجا که بخش عمده زنجیره تولید کالاهای مصرفی—از لوازم خانگی و تجهیزات الکترونیک گرفته تا خودرو و ساخت‌وساز—وابسته به این مواد است، اختلال در عرضه به سرعت خود را در قالب افزایش هزینه تمام‌شده و گرانی برای مصرف‌کنندگان نهایی نشان می‌دهد.

نتیجه‌گیری: بحران عمیق‌تر از انرژی

به همین دلیل، هرگونه تنش در مسیرهای تجاری خاورمیانه نه تنها یک چالش انرژی، بلکه بحرانی عمیق‌تر در ستون فقرات صنایع آسیایی ایجاد می‌کند. بحرانی که در صورت تداوم، می‌تواند ساختار عرضه جهانی فلزات و مواد معدنی را به طور کامل دگرگون سازد و پیامدهای اقتصادی گسترده‌ای در پی داشته باشد.