بسته شدن حریم هوایی خلیج فارس: افزایش قیمت و زمان پروازها برای میلیون‌ها مسافر

تأثیر جنگ بر خطوط هوایی و فرودگاه‌های منطقه

خطوط هوایی خاورمیانه، به دلیل هزینه‌های پایین‌تر سوخت و تمرکز بر سفرهای طولانی‌مدت ممتاز از طریق فرودگاه‌های مجلل خود که در موقعیت استراتژیک بین شرق و غرب قرار دارند، همواره جزو سودآورترین خطوط هوایی جهان بوده‌اند. اما تجاوز آمریکا و اسرائیل علیه ایران عملاً عملیات آن‌ها را فلج کرده است. حملات موشکی به کشورهای همسایه مانند امارات و قطر، آن‌ها را مجبور به بستن موقت حریم هوایی و تعلیق پروازها کرده است.

کریستوفر اندرسون، استاد دانشگاه کرنل، می‌گوید: «آن‌ها واقعاً این جنگ را در میدان نبرد انجام نمی‌دهند، بلکه این جنگ را در سایر عرصه‌ها از طریق ناراحتی برای سایر کشورهای منطقه خلیج فارس اعمال می‌کنند.»

در میان خطوط هوایی بزرگ بین‌المللی فعال در منطقه، قطر ایرویز با لغو ۴۹۲۹ پرواز (حدود ۸۹ درصد از برنامه پروازی خود) بین ۲۸ فوریه و ۲۴ مارس، بیشترین ضربه را متحمل شده است. امارات ۲۲۸۰ پرواز (حدود ۴۴ درصد) و اتحاد ایرویز ۲۲۹۲ پرواز (حدود ۶۷ درصد) را لغو کرده‌اند. هر سه خط هوایی در حال حاضر برنامه‌های پروازی بسیار محدودی را اجرا می‌کنند و چشم‌انداز بهبودی تدریجی و نامشخص است.

جایگزین‌های جدید برای مسافران

این خلأ در مسیرهای پروازی خاورمیانه، مسافران را به سمت جستجوی جایگزین‌های دیگر سوق داده است.

هنری هارتولد، تحلیلگر سفر و رئیس گروه تحقیقاتی اتمسفر، می‌گوید: «این امر تقاضای بیشتری را بر پروازهای از طریق سایر دروازه‌ها وارد می‌کند. برای مثال، از ایالات متحده، بسیاری از مردم به دنبال رسیدن به آسیا یا هند از طریق پروازهای فراآرام و همچنین از طریق اروپا هستند.»

برای اکثر مسافران، رسیدن به آن سوی جهان معمولاً شامل یک توقف می‌شود. اگر خاورمیانه دیگر گزینه مناسبی نباشد، آنگاه معمولاً سنگاپور، توکیو یا یک هاب اروپایی مانند لندن یا فرانکفورت به عنوان جایگزین مطرح می‌شوند.

هاب‌های جدید در آسیا و اروپا

• فرودگاه چانگی سنگاپور: از هر دو سواحل شرقی و غربی ایالات متحده برای اتصالات بیشتر با سنگاپور ایرلاینز قابل دسترسی است.
• فرودگاه‌های هاندا و ناریتا توکیو: اتصالات گسترده‌ای در سراسر جنوب شرق آسیا با خطوط هوایی ژاپن ایرلاینز و آنا ارائه می‌دهند.
• اینچئون سئول: به راحتی به بانکوک، سنگاپور، مانیل و فراتر از آن با کورین ایر متصل می‌شود.

برخی خطوط هوایی برای پاسخگویی به تقاضای در حال تغییر، پروازهای اضافی اضافه می‌کنند. لوفت‌هانزا پروازهای بیشتری بین آلمان و سنگاپور، کیپ‌تاون و ریاض را اعلام کرده است. بریتیش ایرویز نیز هفت پرواز رفت و برگشت از لندن به بانکوک و سنگاپور اضافه کرده است. با گزینه‌های مسیر کمتر، مسافران باید انتظار داشته باشند برای مسیرهای پرطرفدار هزینه بیشتری بپردازند.

هارتولد می‌گوید: «پیش از آغاز جنگ، می‌توانستید با برنامه‌ریزی قبلی بلیت رفت و برگشت کلاس تجاری با یونایتد یا سنگاپور ایرلاینز را بین ۵۰۰۰ تا ۷۰۰۰ دلار تهیه کنید. من همین الان بررسی کردم و یونایتد ایرلاینز برای همان مسیر بیش از ۱۸۰۰۰ دلار می‌خواهد.»

افزایش زمان پروازها

هنگامی که حریم هوایی روسیه در سال ۲۰۲۲ بسته شد، خلیج فارس به دریچه اطمینان هوانوردی تبدیل شد. اکنون این دریچه نیز بسته شده است و پروازها را مجبور به عبور از گذرگاه باریکی بر فراز کوه‌های قفقاز یا هزاران مایل به سمت جنوب و دور زدن کامل منطقه درگیری کرده است. مسیرهایی که قبلاً هواپیما را تا حداکثر توانایی خود می‌رساندند، ممکن است دیگر نتوانند بدون تغییر در برنامه پروازی به صورت مستقیم پرواز کنند.

ایر ایندیا از جمله بیشترین آسیب‌ها را دیده است، به ویژه در مسیرهای طولانی به آمریکای شمالی. پروازهای این شرکت از هند به سواحل شرقی اکنون در رم یا وین توقف فنی دارند – نتیجه‌ای از درگیری که هواپیماها را مجبور به عبور از مسیرهای جنوبی‌تر بر فراز شبه جزیره عربستان کرده است. این توقف‌های اضافی در اروپا، سفر را از ۱۷ ساعت معمول به حدود ۲۱ ساعت افزایش می‌دهد. به طور مشابه، پروازهای مستقیم قبلی کانتاس از پرت استرالیا به لندن اکنون با توقف سوخت در سنگاپور انجام می‌شوند.