ثبت اولین مورد انسانی آنفلوانزای H9N2 در اروپا

ثبت اولین مورد انسانی آنفلوانزای H9N2 در اروپا

وزارت بهداشت ایتالیا در تاریخ ۲۵ مارس ۲۰۲۶ از شناسایی نخستین مورد ابتلای انسانی به ویروس آنفلوانزای H9N2، یکی از گونه‌های آنفلوانزای پرندگان، در اروپا خبر داد. این کشف نقطه عطفی در نظارت بر سلامت عمومی قاره اروپا محسوب می‌شود و توجه کارشناسان را به خود جلب کرده است.

جزئیات بیمار و منشأ آلودگی

فرد مبتلا یک پسر نوجوان است که دارای بیماری‌های زمینه‌ای بوده و پیش از سفر به منطقه لومباردی در شمال ایتالیا، در خارج از اروپا به این ویروس آلوده شده است. گیدو برتولاسو، عضو شورای رفاه منطقه لومباردی، اعلام کرد که پس از بازگشت این بیمار از سفر به آفریقا، آزمایش‌های انجام شده نتیجه مثبت را نشان داده‌اند.

مقام‌های بهداشتی تأکید کرده‌اند که وضعیت جسمی بیمار رو به وخامت نرفته است. با این حال، برای اطمینان از مراقبت‌های لازم و جلوگیری از هرگونه انتقال احتمالی، وی در بیمارستان سن جراردو در شهر مونزا تحت قرنطینه بیمارستانی قرار گرفته است. تشخیص ویروس از طریق آزمایش‌های مولکولی صورت گرفته که مواد ژنتیکی ویروس را در نمونه تنفسی بیمار شناسایی کرده‌اند.

ماهیت ویروس H9N2 و خطر آن برای انسان

ویروس‌های H9N2 زیرگروه ویروس‌های آنفلوانزای A هستند که شامل سویه‌های فصلی انسانی مانند H1N1 و H3N2 و همچنین طیف گسترده‌ای از ویروس‌های اختصاصی پرندگان می‌شوند. این ویروس‌ها به عنوان آنفلوانزای مرغی با بیماری‌زایی کم طبقه‌بندی می‌شوند که بیشتر به میزان آسیب آنها در طیور اشاره دارد. با وجود اهمیت این ویروس‌ها در صنعت مرغداری، شکل انسانی H9N2 معمولاً خفیف است و به‌ندرت موجب بیماری جدی در انسان می‌شود.

بر اساس ارزیابی‌های علمی، ویروس H9N2 به طور طبیعی برای آلوده کردن انسان سازگار نیست و اغلب موارد انسانی به دنبال تماس نزدیک با طیور در محیط‌های آلوده رخ می‌دهد. اگرچه این نخستین مورد شناسایی‌شده در اروپاست، اما پیش از این صدها مورد ابتلا به H9N2 در کشورهای آسیایی و آفریقایی، به‌ویژه چین، ثبت شده است.

ارزیابی کارشناسان و اقدامات پیشگیرانه

متخصصان بر این باورند که خطر گسترش انسانی این ویروس در حال حاضر بسیار پایین است. اد هاچینسون، استاد مرکز تحقیقات ویروس MRC دانشگاه گلاسکو و یکی از ویروس‌شناسان برجسته آنفلوانزا، تأکید می‌کند که هیچ نشانه‌ای از امکان آغاز یک چرخه انتقال پایدار انسانی در این مورد وجود ندارد. به گفته او، برای آنکه این ویروس بتواند به شکل کارآمد در انسان تکثیر و منتقل شود، باید جهش‌های سازگاری مشخصی را کسب کند که در این مورد مشاهده نشده است.

مقام‌های بهداشت عمومی ایتالیا نیز برای احتیاط، تمام تماس‌های نزدیک بیمار را ردیابی کرده‌اند تا اطمینان یابند هیچ انتقال ثانویه‌ای رخ نداده است. این اقدام تاکنون نشان داده که روند ابتلا ادامه پیدا نکرده و محدود به همان مورد اولیه بوده است.

اهمیت نظارت بر ویروس‌های آنفلوانزای پرندگان

در حالی که این مورد خاص H9N2 نگرانی گسترده‌ای ایجاد نمی‌کند، کارشناسان یادآور می‌شوند که سیستم‌های نظارت باید نسبت به رفتار غیرقابل پیش‌بینی ویروس‌های آنفلوانزای پرندگان هوشیار باقی بمانند. این موضوع به‌ویژه از آن جهت اهمیت دارد که برخی گونه‌های دیگر آنفلوانزای پرندگان، از جمله H5N1، در سال‌های اخیر شیوع گسترده‌ای داشته‌اند و نه‌تنها بسیار بیماری‌زا هستند، بلکه توانایی نگران‌کننده‌ای در آلوده کردن پستانداران از خود نشان داده‌اند.

این مورد منفرد H9N2 در اروپا بیشتر حکم یک هشدار علمی را دارد تا یک تهدید فوری؛ یادآوری می‌کند که ویروس‌های آنفلوانزای پرندگان همچنان باید با دقت زیر نظر گرفته شوند.