معاون نخست‌وزیر روسیه: «مسیر ترامپ» تعادل قفقاز را برهم زده و بر ایران تأثیر می‌گذارد

پیامدهای «مسیر ترامپ» بر قفقاز جنوبی

اُوِرچوک در گفت‌وگو با خبرگزاری تاس، به صراحت بیان کرد که امضای توافق برای اجرای «مسیر ترامپ» توازن قدرت و منافع در منطقه قفقاز جنوبی را بر هم زده است. وی یادآور شد که از سال ۱۸۲۸، مرزهای این منطقه عموماً صلح‌آمیز بوده و امنیت آن با توافقات میان ایران و روسیه (و شوروی سابق) تضمین شده بود.

«جنگ ایالات متحده علیه ایران نشان می‌دهد که همه کشورهای منطقه که هرگز تصور نمی‌کردند تحت تأثیر قرار گیرند، چقدر سریع درگیر این رویدادها می‌شوند.»

نقش روسیه و چالش‌های جدید برای ارمنستان

معاون نخست‌وزیر روسیه با اشاره به مشارکت کشورش در گروه کاری سه‌جانبه با جمهوری آذربایجان و ارمنستان، توضیح داد که هدف این گروه ایجاد تعادل میان منافع سه کشور با در نظر گرفتن حاکمیت، صلاحیت قضایی، تمامیت ارضی و منافع اقتصادی ارمنستان بوده است. با این حال، وی افزود:

• اعلام ارمنستان: ارمنستان اکنون اعلام کرده که پروژه «مسیر ترامپ» بدون حضور روسیه اجرا خواهد شد.
• اقدامات ترکیه: ترکیه نیز پیش از این، بودجه‌ای را برای ساخت راه‌آهن به نخجوان اختصاص داده است.
• آینده مبهم مِغری: چشم‌انداز احیای بخش مِغری در جنوب ارمنستان (هم‌مرز با ایران) کمتر روشن شده است.

اُوِرچوک تأکید کرد که این تحولات، فشار مضاعفی بر ارمنستان وارد می‌کند و انتقال کنترل بخش مِغری به آمریکا، با توجه به مجاورت آن با مرز ایران، خوش‌بینی‌ای برای جذب سرمایه‌گذاری ایجاد نمی‌کند.

تأثیر بر کریدور شمال-جنوب و منافع ایران

معاون نخست‌وزیر روسیه همچنین به حملات اخیر به زیرساخت‌های ایران در سواحل خزر (بندر انزلی) اشاره کرد و اظهار داشت که این حملات نه تنها سرمایه‌گذاری در توسعه مسیر میانی کریدور شمال-جنوب را دلسرد می‌کند، بلکه به افزایش هزینه‌های حمل و نقل دریایی و بیمه برای این آبراه نیز منجر می‌شود. وی افزود:

«رقابت‌پذیری این مسیر چندوجهی از قبل کم بود و اکنون سوالات بیشتری مطرح شده است.»

این اظهارات نشان‌دهنده نگرانی جدی روسیه از تأثیرات ژئوپلیتیکی و اقتصادی پروژه‌های جدید بر منطقه و منافع شرکای سنتی خود است.

جزئیات «مسیر ترامپ»

پروژه «مسیر ترامپ به سوی صلح و رفاه بین‌المللی» در مردادماه ۱۴۰۴، در پایان نشست سه‌جانبه رؤسای جمهور آمریکا، ارمنستان و جمهوری آذربایجان، با امضای بیانیه مشترکی در مورد حل و فصل مسالمت‌آمیز بین باکو و ایروان و ایجاد خطوط حمل و نقل بین سرزمین اصلی دو کشور همسایه در قفقاز جنوبی، معرفی شد.