آیکون خبر

خبر کامل

خسارت 40 همتی جنگ بر بخش مسکن: 101 هزار واحد آسیب‌دیده و چالش‌های آتی

پیامدهای جنگ بر صنعت ساختمان: 40 همت خسارت و چالش‌های پیش‌رو

جنگ اخیر، خسارات گسترده‌ای به بیش از 101 هزار واحد مسکونی در 24 استان کشور وارد کرده است. برآوردهای اولیه حاکی از نیاز به اعتباری بالغ بر 40 همت برای جبران این خسارات است که سهم استان تهران از این میزان، 23 همت برآورد شده است. این حجم از آسیب‌ها و لزوم تأمین مالی برای بازسازی، پیامدهای جدی برای صنعت ساختمان به همراه دارد و می‌تواند تسهیلات خرید مسکن، مسکن ملی و تولید مسکن برای بخش خصوصی را تضعیف کرده و چالش‌های موجود در این صنعت را دوچندان کند.

تهران، کانون اصلی آسیب‌ها: جزئیات خسارات وارده به واحدهای مسکونی

در طول 30 روز ابتدایی جنگ، از نهم اسفند سال گذشته تا نهم فروردین سال جاری، حدود 101 هزار واحد مسکونی و تجاری در 24 استان کشور دچار آسیب شده‌اند. آمار دولتی نشان می‌دهد که 33 هزار واحد از این تعداد در استان تهران قرار دارند که معادل یک‌سوم کل واحدهای آسیب‌دیده است. این وضعیت، تهران را مانند جنگ 12 روزه قبلی، کانون اصلی خسارات در بخش مسکونی قرار داده است.

استان‌های دارای بیشترین آسیب

پس از تهران، استان‌های زیر بیشترین آسیب را در بخش مسکونی متحمل شده‌اند:

  • کرمانشاه: 13,267 واحد آسیب‌دیده (نیاز به تعمیر)
  • کردستان: 8,407 واحد آسیب‌دیده (نیاز به تعمیر)
  • ایلام: 6,991 واحد آسیب‌دیده (نیاز به تعمیر)

در بخش واحدهای تخریب شده که نیاز به نوسازی کامل دارند، وضعیت به شرح زیر است:

  • ایلام: 187 واحد
  • کردستان: 125 واحد
  • لرستان: 121 واحد

در مجموع، 2,900 واحد در سراسر کشور نیاز به نوسازی کامل دارند که 1,800 واحد از این تعداد در تهران واقع شده‌اند. برآوردهای کارشناسی نشان می‌دهد که برای اسکان، جبران خسارت و بازسازی واحدهای مسکونی تا نهم فروردین، تهران به 23 همت و سایر استان‌ها به 17 همت اعتبار نیاز دارند که در مجموع 40 همت می‌شود. میزان تخریب واحدهای مسکونی در تهران تقریباً 10 برابر دومین استان پرآسیب و میزان خسارت بیش از 3 برابر سایر استان‌ها بوده است.

مسئولیت جبران خسارات و روش‌های تأمین مالی

مسئولیت جبران خسارات به واحدهای مسکونی و تجاری در جنگ فعلی، بر عهده دولت و شهرداری‌ها است. در تهران و سایر کلان‌شهرها، مدیریت شهری متولی این امر است، در حالی که در سایر شهرها و مراکز استان، بنیاد مسکن مسئولیت را بر عهده دارد.

تسهیلات اسکان موقت

در شهرهایی که بنیاد مسکن مسئولیت را بر عهده دارد، پس از ارزیابی خسارت توسط کارشناسان، وام‌های قرض‌الحسنه با عنوان «وام اسکان موقت» به آسیب‌دیدگان اعطا می‌شود:

  • خانه‌های روستایی: 300 میلیون تومان
  • خانه‌های شهرهای زیر 25 هزار نفر جمعیت: 400 میلیون تومان
  • خانه‌های شهرهای بالای 25 هزار نفر جمعیت: 600 میلیون تومان
  • خانه‌های تخریب شده در مراکز استان: 700 میلیون تومان

شهرداری تهران نیز برای شهروندانی که منازلشان غیرقابل سکونت شده، برنامه‌های کوتاه‌مدت و میان‌مدت شامل اسکان در هتل‌ها و مهمان‌پذیرها را دارد و برای خانواده‌هایی که تعمیر واحدهایشان زمان‌بر است، کمک‌هزینه اجاره خانه پرداخت می‌کند.

فرایند ثبت و بازسازی در تهران

شهروندان تهرانی می‌توانند آسیب‌دیدگی یا تخریب واحد مسکونی خود را از طریق شماره 96000137 ثبت کرده و پس از دریافت کد اولیه، به ناحیه شهرداری محل سکونت خود مراجعه کنند. واحدهای آسیب‌دیده به چهار دسته کلی تقسیم می‌شوند:

  1. آسیب جزئی: عمدتاً شامل شکستن شیشه یا تخریب پنجره.
  2. آسیب متوسط: تخریب دیوار با قابلیت تعمیرات ساده.
  3. آسیب جدی: نیاز به بازسازی بدون آسیب به سازه اصلی.
  4. نیاز به نوسازی: تخریب کامل و نیاز به ساخت مجدد (1,800 واحد در تهران).

شهرداری تهران برای واحدهای با نیاز به تعمیر، به سرعت وارد عمل شده است. برای واحدهایی که نیاز به تخریب و نوسازی دارند، قرار است کار بازسازی به پیمانکار واگذار شود. پیمانکاران بدون دریافت هزینه از مالکان و با دریافت تراکم مازاد از شهرداری، هزینه‌های ساخت‌وساز را تأمین خواهند کرد. پیش‌بینی می‌شود سایر کلان‌شهرها نیز از این الگو پیروی کنند.

روش‌های تأمین اعتبار در سایر استان‌ها

در سایر استان‌ها، تأمین اعتبار برای بازسازی و نوسازی واحدهای تخریب شده با چهار روش در حال بررسی و تصویب است:

  • روش اول: استفاده از اعتبارات دولت و بنیاد مسکن.
  • روش دوم: اعطای زمین به سازندگان توسط دولت.
  • روش سوم: کمک دستگاه‌های دولتی به کارکنان آسیب‌دیده از محل بودجه خود.
  • روش چهارم: تشویق افراد به بازسازی با هزینه شخصی از طریق بخشودگی مالیاتی.

پیامدهای جنگ بر آینده بخش مسکن و صنعت ساختمان

آسیب‌های وارده به واحدهای مسکونی و لزوم صرف هزینه‌های هنگفت برای تعمیر و بازسازی، پیامدهای منفی متعددی برای صنعت ساختمان و بخش مسکن در پی دارد:

  • حاشیه رانده شدن تسهیلات بانکی: عمده تسهیلات بانکی به سمت بازسازی واحدهای آسیب‌دیده سوق پیدا کرده و وام خرید مسکن و وام جعاله را به حاشیه می‌راند.
  • تأخیر در پروژه‌های مسکن ملی: پروژه‌های مسکن ملی به دلیل اولویت یافتن بازسازی واحدهای آسیب‌دیده، به حاشیه رانده خواهند شد.
  • کاهش سرمایه‌گذاری بخش خصوصی: سرمایه‌گذاران ساختمانی که پیش‌تر نیز با چالش دریافت وام ساخت مواجه بودند، در این شرایط به اولویت آخر دریافت تسهیلات تبدیل می‌شوند.

مجموع این عوامل، احتمال رشد مثبت در صنعت ساختمان را در فصول آینده کاهش می‌دهد، در حالی که متوسط رشد این بخش در دهه 1400 منفی بوده است.

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗