برداشت کلزا در ایلام؛ کاهش سطح زیر کشت و چالش‌های اقلیمی

کاهش چشمگیر سطح زیر کشت

بر اساس برنامه ابلاغی وزارت جهاد کشاورزی، قرار بود سطح زیر کشت کلزا در استان ایلام به ۱۴ هزار هکتار برسد. اما به دلیل خشکسالی و محدودیت منابع آبی، این رقم به طور قابل توجهی کاهش یافته و به حدود ۸ هزار هکتار رسیده است. این کاهش، نگرانی‌هایی را در خصوص تولید و تامین این دانه روغنی مهم به وجود آورده است.

دهلران، پیش‌قراول برداشت کلزا

شهرستان گرمسیری دهلران، هر ساله پیش‌قراول برداشت کلزا در استان ایلام است و بیشترین سطح زیر کشت این محصول را به خود اختصاص داده است. مراد یگانه، فرماندار ویژه دهلران، در این باره اظهار داشت که تاکنون ۱۰۰۰ تن دانه روغنی کلزا از ۵۰۰ هکتار از کشتزارهای این شهرستان برداشت شده است.

وی افزود: «چهار هزار و ۱۹۰ هکتار از زمین‌های کشاورزی شهرستان دهلران زیر کشت کلزا رفته و پیش‌بینی می‌شود ۷ هزار تن دانه روغنی از این مزارع برداشت شود.»

فرماندار دهلران همچنین به خسارت‌های ناشی از تگرگ و سیلاب در اسفند ماه گذشته و فروردین ماه جاری اشاره کرد و گفت: «بارش‌های بهاره به سطح زیر کشت و میزان برداشت نهایی این محصول خسارت وارد کرده است.»

سه مرکز خرید در بخش‌های مرکزی، موسیان و دشت عباس برای خرید تضمینی و بدون مشکل دانه روغنی کلزا در شهرستان دهلران آماده‌سازی شده‌اند.

ادامه برداشت تا پایان تیرماه

حشمت‌اله زرین‌جوب، معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان ایلام، ضمن تایید آغاز برداشت کلزا از مناطق گرمسیری، بیان کرد که با توجه به دیرتر آماده شدن این محصول در مناطق سردسیر و کوهستانی، فرایند برداشت در استان تا پایان تیرماه ادامه خواهد داشت.

وی با اشاره به فعالیت ۵۲ دستگاه کمباین در مزارع استان، افزود که با افزایش حجم برداشت، شمار این ادوات کشاورزی نیز به تدریج افزایش خواهد یافت.

زرین‌جوب پیش‌بینی کرد که با وجود کمبود بارش‌های پاییزی، در مجموع ۱۷ هزار تن دانه روغنی کلزا از مزارع استان ایلام برداشت شود.

چالش نبود صنایع تبدیلی

استان ایلام فاقد کارخانه‌های روغن‌کشی فعال است و دانه‌های روغنی کلزا پس از برداشت به استان‌های دارای این کارخانه‌ها ارسال می‌شود. این امر نشان‌دهنده لزوم توسعه صنایع تبدیلی در استان برای افزایش ارزش افزوده و حمایت از کشاورزان است.

ایلام با دارا بودن ۳۳۰ هزار هکتار زمین زراعی، ۵ هزار هکتار باغ و بیش از ۶۰ هزار بهره‌بردار، یکی از قطب‌های اصلی تولید کلزا و گندم کیفی در کشور محسوب می‌شود.

در سال زراعی ۱۴۰۳-۱۴۰۴، بیش از ۱۳ هزار هکتار از زمین‌های کشاورزی استان زیر کشت کلزا رفت و پیش‌بینی برداشت ۲۳ هزار تن دانه روغنی می‌رفت، اما به دلیل شرایط نامساعد آب‌وهوایی، حدود ۲۱ هزار تن دانه روغنی کلزا در استان برداشت شد. این استان در دهه گذشته همواره جزو سه قطب اصلی تولید دانه روغنی کلزا در کشور بوده است.

برداشت دانه روغنی کلزا در سال زراعی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ از ۱۸ فروردین آغاز شده و در گام نخست ۱۰۰۰ تن کلزا برداشت شده است. این روند تا ماه میانی تابستان ادامه خواهد داشت.