۸۱۵ هکتار از عرصه‌های طبیعی کردستان در آتش سوخت؛ برنامه‌های جدید برای مقابله

آمار نگران‌کننده آتش‌سوزی‌ها در کردستان

فرزاد زندی روز دوشنبه در گفت‌وگویی اعلام کرد که در سال گذشته، ۴۵ فقره آتش‌سوزی در مناطق تحت مدیریت محیط زیست استان کردستان رخ داده است. این حوادث منجر به از بین رفتن ۸۱۵ هکتار از عرصه‌های طبیعی استان شد که منطقه حفاظت‌شده شاهو و کوسالان با ۳۱۰ هکتار، بیشترین وسعت خسارت را به خود اختصاص داده است.

عوامل اصلی بروز حریق

زندی به عوامل متعددی که در بروز آتش‌سوزی‌ها نقش دارند، اشاره کرد. این عوامل شامل موارد زیر هستند:

• تغییر اقلیم و خشکسالی ممتد: شرایط جوی نامساعد، زمینه را برای گسترش آتش‌سوزی‌ها فراهم می‌کند.
• آتش‌سوزی‌های عمدی: برخی افراد با هدف تغییر کاربری اراضی جنگلی، اقدام به ایجاد حریق می‌کنند.
• بی‌احتیاطی انسانی: گردشگران، شکارچیان و چوپانان به دلیل عدم رعایت نکات ایمنی، باعث بروز آتش‌سوزی می‌شوند.
• فعالیت‌های غیرمجاز: واحدهای تولید ذغال در جنگل و پراکنش نامناسب دام، خطر آتش‌سوزی را افزایش می‌دهد.
• زیرساخت‌ها: جاده‌سازی‌های مختلف در عرصه‌های طبیعی و مناطق جنگلی صعب‌العبور، دسترسی به این مناطق را برای عملیات اطفاء حریق دشوار می‌کند.

وی همچنین به سرایت آتش از زمین‌های کشاورزی، حضور جوامع محلی در بخش‌های حساس زیستگاه و نامشخص بودن تقسیم وظایف دستگاه‌ها در مدیریت حریق به عنوان عوامل تشدیدکننده اشاره کرد.

چالش‌ها در مهار آتش‌سوزی‌ها

مدیرکل حفاظت محیط زیست کردستان بر این باور است که مشکلات متعددی روند اطفاء حریق را دشوار می‌سازد. از جمله این چالش‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• نبود مدیریت یکپارچه
• ضعف برنامه‌ریزی در مرحله پیشگیری
• نبود پایگاه‌های مجهز اطفای حریق
• کمبود اعتبارات
• توپوگرافی خشن منطقه و عدم دسترسی آسان به محل‌های حریق
• وجود گونه‌های علفی مستعد حریق
• کمبود نیروهای آموزش‌دیده در میان سمن‌ها و جوامع محلی
• عدم برخورد قاطع با عاملان ایجاد حریق

اقدامات پیشگیرانه و عملیاتی

زندی به اقدامات انجام‌شده و برنامه‌های عملیاتی سال جاری اشاره کرد. این برنامه‌ها با هدف تقویت توان مقابله با آتش‌سوزی‌ها طراحی شده‌اند:

• تامین تجهیزات: تهیه ۱۵۰ پک کامل تجهیزات اطفای حریق شامل کوله، پوتین، محافظ صورت، چراغ قوه و مشک آب برای تشکل‌های محیط زیستی و گروه‌های داوطلب.
• توسعه زیرساخت‌ها: ساخت سه باب محیط‌بانی جدید و تجهیز واحدهای موجود برای حضور مستمر مامورین و پایش مناطق.
• تقویت ناوگان: خرید چهار دستگاه خودروی کمک‌دار ویژه پایش و اطفای حریق.
• جذب نیرو: جذب نیروی اجرایی برای پایش مستمر مناطق و تشکیل تیم‌های واکنش سریع در سطوح مختلف استان.

کردستان: کانون تنوع زیستی کشور

استان کردستان با برخورداری از ۱۶ پاسگاه فعال محیط‌بانی و پنج منطقه حفاظت‌شده، یکی از مهم‌ترین کانون‌های تنوع زیستی کشور است. مناطق حفاظت‌شده استان شامل موارد زیر است:

علاوه بر این، پناهگاه حیات وحش زریوار با وسعت سه هزار هکتار، دو اثر طبیعی ملی و چندین منطقه شکار ممنوع نیز در این استان قرار دارند. این ظرفیت‌ها، کردستان را در زمره غنی‌ترین استان‌های کشور از نظر تنوع گونه‌های جانوری و گیاهی قرار داده است.