هشدار نسبت به انحراف ستون‌های بناهای تاریخی اصفهان در پی فرونشست و حوادث اخیر

میراث جهانی اصفهان در پی تداوم پدیده‌های فرونشست و حوادث اخیر با چالش‌های سازه‌ای جدی روبرو شده است. بررسی‌های کارشناسی نشان می‌دهد که بناهای شاخص دوره صفوی در میدان نقش جهان، شرایط نگران‌کننده‌ای را تجربه می‌کنند.

وضعیت بحرانی در مسجد جامع عباسی

بر اساس گزارش‌های فنی، یکی از ستون‌های زیر گنبد عظیم مسجد جامع عباسی دچار انحرافی بین ۱.۵ تا ۲ سانتی‌متر شده است. این در حالی است که پیش‌تر نیز ستون‌های شبستان این بنا به دلیل فرونشست نامتقارن، دچار انحراف هفت سانتی‌متری به سمت جنوب و پنج سانتی‌متری به سمت شرق شده بودند که پایداری کلی گنبد را تحت‌الشعاع قرار داده است.

آسیب به عالی‌قاپو و چهلستون

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان اصفهان با تأکید بر وضعیت نگران‌کننده تزیینات در مجموعه میدان نقش جهان، اعلام کرد:

علاوه بر مسجد جامع عباسی، دو ستون در عمارت عالی‌قاپو نیز دچار آسیب و ترک‌خوردگی شده‌اند که این ترک‌ها تحت تأثیر موج انفجار گسترش یافته‌اند.

همچنین در بازدیدهای میدانی از مجموعه جهانی چهلستون، انحراف یکی از ستون‌های میانی ایوان ستون‌دار با چشم غیرمسلح قابل مشاهده بوده که نیازمند بررسی‌های دقیق مهندسی است.

ضرورت استفاده از فناوری‌های نوین در مرمت

با توجه به ماهیت مصالح سنتی که آسیب‌های وارده به آن‌ها به مرور زمان نمایان می‌شود، مسئولان میراث فرهنگی بر لزوم بهره‌گیری از تجهیزات پیشرفته تأکید دارند. این تجهیزات شامل موارد زیر است:

• دستگاه‌های لرزه‌نگاری برای پایش دقیق سازه‌ای
• تجهیزات تخصصی تثبیت کاشی‌کاری‌های تاریخی
• فناوری‌های نوین شست‌وشوی علمی سطوح

در حال حاضر اقدامات پژوهشی اولیه آغاز شده و برنامه‌ریزی برای اجرای مرمت‌های اضطراری جهت جلوگیری از پیشروی آسیب‌ها در دستور کار قرار گرفته است.