مهار سیلاب‌های فروردین‌ماه در گلستان؛ از ذخیره‌سازی آب تا مدیریت بحران

مدیریت هوشمندانه سیلاب در گلستان

بارش‌های کم‌سابقه فروردین‌ماه در استان گلستان، در حالی که نویدبخش سالی پربار برای کشاورزان بود، به دلیل توپوگرافی خاص و شیب تند حوضه‌های آبریز، پتانسیل تبدیل شدن به یک بحران ویرانگر را داشت. با این حال، اقدامات پیشگیرانه و مدیریت استراتژیک در ایستگاه‌های آب‌سنجی و سد نرم‌آب، مانع از وقوع خسارات جبران‌ناپذیر در شهرهایی نظیر گنبدکاووس و آق‌قلا شد.

جزئیات عملیات مهار سیلاب

با پیاده‌سازی استراتژی مدیریت زمان و مکان، دبی خطرناک ۳۷۰ مترمکعبی سیلاب با موفقیت مهار شد. این اقدام فنی، وقوع سیلابی با دوره بازگشت ۱۵۰ ساله را به یک جریان عادی با دوره بازگشت ۲۵ ساله تبدیل کرد. در حال حاضر شرایط در تمامی مناطق پایین‌دست کاملاً پایدار و ایمن گزارش شده است.

آمارهای کلیدی ذخیره‌سازی آب

چالش فرسایش خاک و راهکارهای آتی

وجود ۱۱۰ هزار هکتار اراضی شیب‌دار در شرق استان که به شیوه‌های غیرعلمی شخم زده می‌شوند، تهدیدی جدی برای زیرساخت‌های آبی به شمار می‌آید. فرسایش ۹۰ تنی خاک در هکتار، منجر به رسوب‌گذاری شدید در سدها می‌شود. ساماندهی این اراضی و ایجاد سازه‌های تله‌انداز رسوب، از اولویت‌های حیاتی برای حفظ عمر مفید سدها و مدیریت پایدار سیلاب‌هاست.

بهره‌برداری زیست‌محیطی

علاوه بر تأمین آب بخش کشاورزی، هدایت سیلاب‌ها به سمت تالاب‌های مرزی با موفقیت انجام شد که شامل موارد زیر است:

• تالاب دانشمند: ۱.۳۵ میلیون مترمکعب
• تالاب آلماگل: ۴۸۰ هزار مترمکعب
• اینچه‌برون: ۴۵۰ هزار مترمکعب
• تالاب آجی‌گل: ۱۵۰ هزار مترمکعب