صنعت گردشگری ایران در آستانه فروپاشی؛ هشدار دفاتر مسافرتی درباره بیکاری گسترده

دفاتر مسافرتی، میان مردم و ایرلاین‌ها

یکی از اصلی‌ترین مشکلات دفاتر مسافرتی، عدم بازگرداندن وجوه بلیت‌های لغو شده توسط شرکت‌های هواپیمایی است. این در حالی است که سازمان هواپیمایی کشوری، مردم را برای دریافت پول خود به دفاتر خدمات مسافرتی ارجاع داده، بدون آنکه سازوکاری برای تسویه حساب ایرلاین‌ها با دفاتر پیش‌بینی کند.

مدیران دفاتر مسافرتی اعلام کرده‌اند که ایرلاین‌ها بابت بلیت‌های فروخته شده، بیش از یکهزار میلیارد تومان به دفاتر بدهکار هستند. این مبلغ، پول مردم است و باید سریع‌تر به دفاتر بازگردانده شود تا بحران اعتماد به شبکه فروش گردشگری تشدید نشود.

رییس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی ایران و برخی مالکین دفاتر، این وضعیت را عامل اصلی نارضایتی مردم از آژانس‌ها دانستند، در حالی که منابع مالی در اختیار ایرلاین‌ها قرار دارد و دفاتر نقدینگی لازم برای بازپرداخت را ندارند.

هشدار درباره بیکاری گسترده و وضعیت بیمه

بسیاری از دفاتر خدمات مسافرتی به دلیل کاهش شدید سفر و فروش، توان پرداخت حقوق و حق بیمه کارکنان خود را از دست داده‌اند. با توجه به اینکه تنها چند روز برای تعیین تکلیف پرداخت حق بیمه کارکنان فرصت باقی است، فعالان صنفی خواستار اعطای فرصت شش‌ماهه به دفاتر برای پرداخت حق بیمه شده‌اند.

در صورت قطع بیمه کارکنان، بسیاری از نیروها ناچار به استفاده از بیمه بیکاری خواهند شد که بار مالی بیشتری را بر دوش دولت خواهد گذاشت. پیشنهاد شده است که دولت به‌جای پرداخت بیمه بیکاری، کمک‌های بلاعوض یا یارانه دستمزد به دفاتر پرداخت کند تا نیروی انسانی حفظ و از بیکاری گسترده جلوگیری شود.

حرمت‌الله رفیعی، رییس انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرتی ایران، تاکید کرد: «اگر امروز از شاغلان حمایت نشود، چند ماه بعد باید هزینه بسیار بیشتری برای بیکاری و بازگشت دوباره کسب‌وکارها پرداخت شود.»

خواب‌نما، رییس انجمن هتل‌داران کیش، نیز اشاره کرد که در زمان کرونا برخی هتل‌ها تا ۷۰ درصد اشغال داشتند، اما امسال حتی ۱۰ درصد ظرفیت هتل‌ها نیز پر نشده است. فضای ناشی از جنگ، تقاضای سفر را به شدت کاهش داده و هر خبر تازه، موج جدیدی از لغو سفرها را به دنبال دارد.

راهکارهای پیشنهادی برای عبور از بحران

فعالان گردشگری مجموعه‌ای از پیشنهادها را برای کاهش فشارهای موجود مطرح کرده‌اند که مهم‌ترین آنها شامل موارد زیر است:

• حفظ اشتغال: اختصاص کمک‌های بلاعوض یا یارانه دستمزد به دفاتر خدمات مسافرتی برای حفظ نیروهای متخصص و جلوگیری از بیکاری.
• تسهیلات مالی: اعطای تسهیلات فوری، کم‌بهره و بدون بهره به فعالان گردشگری برای حل بحران نقدینگی.
• تعویق بدهی‌ها: در نظر گرفتن تنفس بیمه‌ای و مالیاتی برای چند ماه توسط دولت و سازمان‌های مرتبط.
• تعیین تکلیف مطالبات: تدوین سازوکاری مشخص برای بازگشت وجوه بلیت‌های لغوشده از شرکت‌های هواپیمایی.
• بخشنامه مشترک: صدور بخشنامه مشترک میان وزارت میراث فرهنگی، سازمان هواپیمایی کشوری و دیگر دستگاه‌های مسئول برای مدیریت روند بازپرداخت پول مسافران.
• حمایت از دفاتر استیجاری: کنترل افزایش اجاره‌بها برای دفاتر استیجاری در شرایط بحرانی.
• تشکیل ستاد بحران: تشکیل ستاد ویژه پشتیبانی بحران در وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی برای اتخاذ تصمیمات فوری و مؤثر.