ثبت ملی هنرستان‌ها و دبیرستان‌های تاریخی شیراز برای حفاظت از میراث فرهنگی

آغاز ثبت ملی مدارس تاریخی شیراز برای صیانت از هویت فرهنگی

بهزاد مریدی، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان فارس، از آغاز فرایندهای قانونی برای ثبت ملی سه مرکز آموزشی باسابقه در شیراز خبر داد. این اقدام شامل هنرستان‌های «نمازی» و «آیت‌الله طالقانی» و همچنین دبیرستان «نمازی» می‌شود که به گفته مریدی، بخشی جدایی‌ناپذیر از اصالت و هویت فرهنگی شهر شیراز هستند.

ثبت ملی: ابزاری برای حفاظت پایدار

مریدی تأکید کرد که ثبت این مراکز در فهرست آثار ملی نه تنها محدودیتی ایجاد نمی‌کند، بلکه ابزاری حاکمیتی برای صیانت ابدی از این میراث گرانبهاست. وی با اشاره به مزایای حقوقی این تصمیم، اظهار داشت: «با قطعی شدن ثبت ملی، یگان حفاظت میراث فرهنگی به عنوان ضابط قضایی، از پشتوانه قانونی لازم برای مقابله با هرگونه دخل و تصرف یا تخریب احتمالی در این بناهای ارزشمند برخوردار خواهد شد.»

نگاهی نو به حفاظت از ابنیه تاریخی

مدیرکل میراث فرهنگی فارس، رویکرد سنتی به حفاظت از بناهای تاریخی را به چالش کشید و بر لزوم حذف دیوارهای فیزیکی اطراف این مدارس تأکید کرد. او افزود: «در الگوهای نوین جهانی، پیوند میان بافت شهری و بناهای تاریخی یک اصل اساسی است. به همین دلیل، پیشنهاد می‌شود به جای دیوارهای سنگی، از سیستم‌های پایش تصویری و نظارت هوشمند استفاده شود تا این فضاها به بخش پویایی از کالبد شهر تبدیل شوند.»

دبیرخانه دائمی «هویت»: پلی میان نخبگان و ریشه‌های فرهنگی

مریدی همچنین از طرحی خلاقانه برای ارتباط نخبگان با ریشه‌های فرهنگی خبر داد. او اعلام کرد که با همکاری آموزش و پرورش، دبیرخانه دائمی «هویت» در جوار آرامگاه سعدی راه‌اندازی خواهد شد. این دبیرخانه بستری برای تعامل هنرمندان و اندیشمندان فراهم می‌آورد تا در مسیر بازخوانی هویت ملی، گام‌های مؤثری برداشته شود.

مدارس ماندگار فارس: گنجینه‌های معماری در ناحیه ۴ شیراز

در ادامه این نشست، ملک‌قیصر شهریاری، رئیس آموزش و پرورش ناحیه ۴ شیراز، به ظرفیت‌های بی‌نظیر این منطقه اشاره کرد. او توضیح داد که از مجموع پنج مدرسه ماندگار در سطح استان فارس، سه مدرسه شاخص شامل هنرستان‌های نمازی و طالقانی و دبیرستان نمازی، با قدمتی نزدیک به یک قرن، در این ناحیه قرار دارند. این مدارس نه تنها از ارزش آموزشی بالایی برخوردارند، بلکه گنجینه‌ای از معماری اصیل ایرانی نیز به شمار می‌روند.

شهریاری ضمن استقبال از همکاری سازنده با میراث فرهنگی برای مرمت و نگهداری علمی این ساختمان‌ها، تصریح کرد: «این مراکز صرفاً فضای آموزشی نیستند، بلکه محیطی هویت‌ساز برای تربیت نسل‌های آینده محسوب می‌شوند.» وی افزود که با هدف تسهیل در تصمیم‌گیری‌های تخصصی، مقرر شده است تا نماینده مقیم اداره‌کل میراث فرهنگی در جلسات هیئت‌امنای این مدارس حضور یابد.

او در پایان خاطرنشان کرد که موضوع ثبت ملی این ابنیه با رویکردی دوجانبه در حال بررسی است تا هم الزامات آموزشی آموزش و پرورش رعایت شود و هم استانداردهای صیانتی برای حفاظت از این میراث معماری به بهترین شکل ممکن پیاده‌سازی شود.