فرسودگی ناوگان حمل‌ونقل عمومی: چالشی با عمر ۲۵ ساله و کمبود ۳۰ هزار اتوبوس

وضعیت اتوبوس‌های درون‌شهری: بحران کمبود و فرسودگی

بر اساس ارزیابی‌های صورت‌گرفته، ناوگان اتوبوس‌رانی کشور با کمبود و فرسودگی شدیدی مواجه است:

• در سال ۱۳۹۰، بیش از ۲۵ هزار دستگاه اتوبوس درون‌شهری فعال بود که این تعداد در سال بعد به ۳۵ هزار دستگاه افزایش یافت.
• از سال ۱۳۹۰، تولید اتوبوس در کشور متوقف شده است که منجر به عدم نوسازی و افزایش عمر ناوگان شده است.
• میانگین عمر ناوگان خودروی عمومی کشور به بیش از ۲۵ سال رسیده است، در حالی که استاندارد جهانی حدود ۱۰ سال است.
• در حال حاضر، تنها ۱۲ تا ۱۳ هزار دستگاه اتوبوس درون‌شهری در کشور فعالیت می‌کنند.
• نیاز واقعی کشور به اتوبوس بیش از ۴۵ هزار دستگاه است که نشان‌دهنده کمبود ۳۰ هزار دستگاه است.

چالش تاکسی‌های فرسوده و راهکارهای نوسازی

ناوگان تاکسیرانی کشور نیز وضعیت مشابهی دارد و نیازمند توجه فوری است:

• ۳۲۰ هزار دستگاه تاکسی در کشور مسئولیت جابجایی مسافران را بر عهده دارند.
• حدود ۲۰۰ هزار دستگاه از این تاکسی‌ها، عمر بالای ۲۵ سال دارند و فرسوده محسوب می‌شوند.
• با فرض نوسازی سالانه ۱۰ هزار دستگاه تاکسی، روند جایگزینی ناوگان فرسوده بیش از ۲۰ سال به طول خواهد انجامید.

رویکردهای اصلی برای تحول در حمل‌ونقل

مدیرعامل اتحادیه سازمان‌های مدیریت حمل‌ونقل شهرداری‌های کشور، مهم‌ترین رویکردهای سال جاری برای بهبود وضعیت را تشریح کرد:

• نوسازی ناوگان خودرویی عمومی: شامل اتوبوس و تاکسی.
• آموزش رانندگان: ارتقاء سطح مهارت و دانش رانندگان.
• ایمن‌سازی مسیرها: بهبود زیرساخت‌ها برای افزایش ایمنی.
• توجه به معاینه فنی خودروها: اطمینان از سلامت و ایمنی وسایل نقلیه.

همچنین، ایجاد شهرها و دهکده‌های لجستیک از دیگر موضوعات مهمی است که برای دستیابی به نتایج مدون و عملیاتی در دستور کار قرار دارد.

فرصت‌های قزوین برای اجرای طرح‌های پایلوت

حق‌لطفی به ظرفیت‌های موجود در استان قزوین اشاره کرد و گفت: «با حضور مدیران قزوینی در سطوح ملی، خوشبختانه یک ظرفیت مناسب و فرصتی ایده‌آل مهیا شده تا بتوانیم با حمایت آن‌ها، برخی طرح‌های کشوری را در استان قزوین به صورت پایلوت اجرایی کنیم.» این رویکرد می‌تواند قزوین را به نمونه‌ای موفق در زمینه نوسازی و بهینه‌سازی حمل‌ونقل عمومی تبدیل کند.