ابلاغ دستورالعمل اجرایی عوارض آب مجازی بر صادرات محصولات کشاورزی پرآب‌بر

توجیه قانونی و اهداف اصلی

این دستورالعمل بر پایه بند «پ» ماده ۳۸ قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران تدوین و ابلاغ شده است. بر اساس این قانون، گمرک موظف است از صادرات محصولات کشاورزی و غذایی که مصرف آب بالایی دارند، عوارض موسوم به «آب مجازی» دریافت کند. هدف از این قانون، مدیریت بهینه مصرف آب و تشویق به تولید محصولات با نیاز آبی کمتر است.

جزئیات نرخ‌گذاری و زمان‌بندی

• آغاز اجرا: این دستورالعمل از ابتدای سال ۱۴۰۴ اجرایی خواهد شد.
• نرخ اولیه: نرخ عوارض آب مجازی در ابتدا معادل یک درصد (۱٪) ارزش صادراتی کالاهای مشمول تعیین شده است.
• افزایش سالانه: مقرر شده است که این نرخ هر سال به میزان نیم درصد (۰.۵٪) افزایش یابد تا به تدریج تأثیر بیشتری بر صادرات محصولات پرآب‌بر داشته باشد.

اقلام مستثنی شده از عوارض

در این ابلاغیه، تغییرات مهمی در فهرست کالاهای مشمول دریافت عوارض آب مجازی نیز اعلام شده است. بر این اساس، ۱۱ ردیف از اقلام باغی از فهرست کالا‌های مشمول دریافت عوارض محصولات کشاورزی و غذایی پرآب‌بر حذف شده‌اند. این اقدام می‌تواند به حمایت از برخی بخش‌های کشاورزی و باغداری کمک کند.