سودهای نجومی شرکت‌های نفتی و تشدید فقر انرژی در بحبوحه بحران خاورمیانه

سودهای نجومی شرکت‌های نفتی در بحبوحه بحران انرژی

سازمان غیردولتی آکسفام اینترمون گزارش داده است که شش شرکت بزرگ نفتی جهان، شامل شورون، شل، بی‌پی، کونوکوفیلیپس، اکسون‌موبیل و توتال‌انرجیز، در سال جاری میلادی و در شرایطی که بحران خاورمیانه به افزایش قیمت انرژی دامن زده است، روزانه حدود ۲۵۶۲ یورو (معادل ۳۰۰۰ دلار) در هر ثانیه سود کسب خواهند کرد. این سودهای کلان، در تضاد کامل با فقر انرژی فزاینده‌ای است که خانواده‌های بسیاری در سراسر جهان با آن دست و پنجه نرم می‌کنند.

افزایش بی‌سابقه سود و نابرابری جهانی

بر اساس مطالعات آکسفام اینترمون، این شرکت‌ها در مجموع به سودی معادل ۹۴ میلیارد دلار (حدود ۸۰ میلیارد یورو) دست خواهند یافت. این رقم نشان‌دهنده افزایشی معادل ۳۷ میلیون دلار در روز نسبت به سال ۲۰۲۵ است. این سازمان هشدار می‌دهد که بخش عمده‌ای از این سودهای حاصل از سوخت‌های فسیلی، به جیب یک درصد از پردرآمدترین افراد جهان سرازیر می‌شود؛ افرادی که با انباشت ثروت و نفوذ سیاسی خود، وابستگی جهانی به سوخت‌های فسیلی را بازتولید می‌کنند.

بی‌توجهی به گذار سبز و پیامدهای اقلیمی

پژوهش آکسفام اینترمون همچنین نشان می‌دهد که حمایت عمومی از سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر، سه برابر حمایت از افزایش استخراج سوخت‌های فسیلی است. ۶۸ درصد از پاسخ‌دهندگان نیز با وضع مالیات بر سود شرکت‌های نفتی برای تامین مالی گذار سبز موافق هستند. با این حال، شرکت‌های نفتی همچنان به نیازهای افراد متاثر از بحران اقلیمی بی‌توجه مانده و به تشدید نابرابری دامن می‌زنند. برای مثال:

• اکسون‌موبیل اخیراً اعلام کرده که یک‌سوم از سرمایه‌گذاری خود در پروژه‌های انرژی کم‌کربن را کاهش می‌دهد.
• شرکت توتال‌انرجیز نیز از تعهد به برنامه‌ای برای گذار به انتشار خالص صفر امتناع کرده است.

ضرورت گذار عادلانه و مالیات بر آلاینده‌ها

ماریانا پائولی، مسئول سیاست‌های اقلیمی آکسفام اینترمون، تاکید کرد: «گذار عادلانه از سوخت‌های فسیلی باید حامی مردم کشورهای فقیر باشد؛ کشورهایی که بیشترین ضربه را از فجایع اقلیمی می‌بینند، در حالی که دولت‌هایشان ناچارند پول بیشتری برای پرداخت بدهی صرف کنند تا برای آموزش، سلامت یا تطبیق با تغییرات اقلیمی.»

وی افزود که دریافت مالیات از آلاینده‌ترین و ثروتمندترین بازیگرانی که هیچ برنامه‌ای برای سرمایه‌گذاری در آینده‌ای پاک ندارند، برای یک گذار عادلانه ضروری است. این سازمان از دولت‌ها خواسته است تا منابع مالی عمومی برای اقدامات اقلیمی را افزایش داده و عدالت را در مرکز گذار انرژی قرار دهند و برنامه‌ای عملیاتی بر پایه ملاحظات برابری‌محور تدوین کنند.