جنگ در خاورمیانه؛ کاهش ۱٫۵ میلیون بشکه‌ای تقاضای جهانی محصولات پتروشیمی

کاهش تقاضا برای خوراک پتروشیمی‌ها در خاورمیانه

تولید پتروشیمی در منطقه خاورمیانه، که عمدتاً بر صادرات متمرکز است، به شدت آسیب دیده است. این آسیب ناشی از مجموعه‌ای از عوامل از جمله از دست رفتن خوراک به دلیل تعطیلی واحدهای بالادستی، خسارت به تاسیسات و قطع ارتباط با بازارهای خارجی است. در مواردی که واحدهای پتروشیمی در منطقه خلیج فارس سالم مانده‌اند و خوراک دریافت می‌کنند، پیش‌بینی می‌شود که این واحدها با نرخ‌های کاهش‌یافته و همراه با انباشت بیشتر موجودی پلیمر به فعالیت خود ادامه دهند.

نمونه‌های متعددی از قطع عرضه خوراک یا خسارت مستقیم به واحدها وجود دارد؛ از جمله مجتمع بزرگ استیم‌کرکر بروج در منطقه الرویس امارات متحده عربی و شرکت الفین راس‌لفان در قطر.

برآوردها نشان می‌دهد که تقاضای محلی برای خوراک در سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۶ حدود ۷۸۰ هزار بشکه در روز کاهش یافته است. چشم‌انداز باقی‌مانده سال جاری به میزان آسیب واردشده به تجهیزات پتروشیمی و بخش بالادستی، و همچنین به سهولت برقراری مجدد مسیرهای صادراتی بستگی دارد.

افت ظرفیت تولید پتروشیمی در آسیا

کاهش جریان‌های عمده خوراک وارداتی منجر به افزایش شدید هزینه‌ها و کاهش گسترده نرخ‌های تولید در آسیا شده است. گزارش‌ها حاکی از کاهش بهره‌برداری معادل ۱۰ تا ۳۰ درصد ظرفیت در واحدهای پتروشیمی سراسر آسیا است.

• این وضعیت واحدهای استیم‌کرکر، تولید آروماتیک و دی‌هیدروژناسیون پروپان را تحت تاثیر قرار داده است.
• تقاضای نفتا نسبت به برآوردهای پیش از جنگ، ۴۵۰ هزار بشکه در روز کاهش یافته است.
• مصرف LPG و اتان نیز حدود ۳۲۰ هزار بشکه در روز کمتر شده است.

این افت در تمامی مراکز عمده تولید، از جمله چین، مشاهده شده و در داده‌های ماه مارس مربوط به هند نیز مشهود بوده است؛ جایی که تقاضای نفتا ۱۴ درصد و مصرف LPG/اتان ۱۲٫۵ درصد کاهش یافته است.

تهدید صنایع مصرف‌کننده و فرصت‌های جدید

ترکیب کاهش تولید در آسیا و افت صادرات خاورمیانه باعث شده موجودی پلیمرها در برخی بازارها به سطح پایینی برسد. این وضعیت می‌تواند برای صنایع تولیدی، نساجی، ساخت‌وساز و بسته‌بندی مشکل‌ساز شود.

در مقابل، تولیدکنندگان آمریکایی که به خوراک‌های مشتق از مایعات گاز طبیعی (NGL) مازاد دسترسی دارند، ممکن است از این شرایط استفاده کرده و قیمت‌ها، نرخ تولید و صادرات خود را افزایش دهند. همچنین، واحدهای استیم‌کرکر اروپایی نیز تا زمانی که دسترسی کافی به خوراک داشته باشند، می‌توانند رقابت‌پذیری بیشتری پیدا کنند.

در چین، فرایندهای شیمیایی مبتنی بر زغال‌سنگ از ماه فوریه با بهبود قابل‌توجه حاشیه سود روبرو شده‌اند. واحدهایی که زغال‌سنگ را از طریق متانول به پلی‌اتیلن و پلی‌پروپیلن تبدیل می‌کنند، از زمان نوسانات تعرفه‌ای سال گذشته با نرخ‌های بالای بهره‌برداری فعالیت داشته‌اند. با این حال، ظرفیت افزایش بیشتر تولید این پلاستیک‌ها و همچنین محصولاتی مانند پلی‌وینیل کلراید (PVC) و اتیلن گلایکول که ماده اولیه تولید پلی‌استر است، احتمالاً محدود خواهد بود.