روستای شانه‌تراش تنکابن، نامزد ثبت جهانی در سازمان جهانی گردشگری

روستای «شانه‌تراش» تنکابن، گامی مهم برای پیوستن به شبکه روستاهای جهانی برداشته و پرونده ثبت آن با سرعت و دقت در حال تکمیل است. این روستا که اکنون یکی از هشت نامزد نهایی ایران برای این افتخار محسوب می‌شود، با بسیج دستگاه‌های اجرایی و اجرای پروژه‌های زیرساختی، خود را برای بازرسی‌های بین‌المللی آماده می‌کند. هدف از این اقدام، معرفی هنر دیرین «لاک‌تراشی» و «شانه‌تراشی» مازندران در سطح جهانی است.

نقش بوم‌گردی در توسعه پایدار و حفظ هویت روستاها

داریوش رحیم مشایی، رئیس میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی تنکابن، در حاشیه برگزاری دوره آموزشی ثبت ضوابط اقامتگاه‌های بوم‌گردی شانه‌تراش، بر نقش حیاتی بوم‌گردی در تحقق توسعه پایدار و حفظ هویت روستاها تأکید کرد. وی افزود که این آموزش‌ها با هدف توانمندسازی فعالان محلی و ارتقای کیفیت خدمات گردشگری ارائه شده‌اند.

مشایی خاطرنشان کرد: «انتخاب روستاهای هدف گردشگری صرفاً به دلیل زیبایی‌های ظاهری نیست، بلکه با هدف حفظ اصالت، هویت و پویایی روستاها انجام می‌شود و توسعه پایدار زمانی محقق می‌شود که جامعه محلی ارتباطی مسئولانه با طبیعت داشته باشد.»

وی همچنین بوم‌گردی را حلقه اتصال بخش‌های مختلف گردشگری دانست و بیان کرد: «این حوزه می‌تواند میان راهنمایان گردشگری، بخش‌های پذیرایی و خدماتی ارتباط ایجاد کرده و به انسجام فعالیت‌های گردشگری در روستا کمک کند.»

شانه‌تراش: گنجینه‌ای زنده از صنایع‌دستی

روستای شانه‌تراش در دل طبیعت بکر تنکابن، فراتر از یک سکونتگاه روستایی، گنجینه‌ای زنده از صنایع‌دستی و میراث ناملموس مازندران است. ثبت جهانی این روستا تنها یک عنوان تشریفاتی نیست، بلکه فرصتی استثنایی برای معرفی ظرفیت‌های گردشگری غرب مازندران به دنیا، پویایی اقتصادی و حفظ هویت و اصالتی است که نسل‌به‌نسل به ما رسیده‌اند. در همین راستا، تنکابنی‌ها با تشکیل کارگروه‌های ویژه، در حال تبدیل این روستا به یک مقصد گردشگری استاندارد با معیارهای جهانی هستند.

تفاوت ثبت در UNWTO و یونسکو

نکته مهم پیرامون ثبت جهانی شانه‌تراش، خیز این روستا برای ثبت در سازمان جهانی گردشگری (UNWTO) است؛ مسیری که نباید آن را با ثبت در «یونسکو» اشتباه گرفت. در حالی که یونسکو عمدتاً بر صیانت از کالبد تاریخی و میراث ملموس و ناملموس تمرکز دارد، سازمان جهانی گردشگری به دنبال انتخاب روستاهایی است که گردشگری را به موتور محرک «توسعه پایدار»، «اشتغال‌زایی» و «حفظ سبک زندگی بومی» تبدیل کرده‌اند.

به بیانی دیگر، اگر یونسکو به دنبال حفظ گذشته است، UNWTO به دنبال تضمین آینده روستا از مسیر گردشگری است؛ تفاوت ظریفی که نشان می‌دهد شانه‌تراش قرار است نه به عنوان یک موزه، بلکه به عنوان یک «دهکده زنده و پویا» در تراز جهانی قد علم کند.