افزایش سرانه نگهداری معتادان و اصلاح غربالگری در مراکز ماده ۱۶

سی و هشتمین جلسه کمیته کشوری هماهنگی مراکز موضوع ماده ۱۶ قانون، با حضور اعضا و به ریاست سلیمان عباسی، مدیرکل درمان ستاد مبارزه با مواد مخدر، در سالن شهید صفری این ستاد برگزار شد. این جلسه که نخستین نشست کمیته در سال ۱۴۰۵ بود، با توجه به شرایط حساس کشور، برای رفع بلاتکلیفی مراکز ماده ۱۶ ضروری تشخیص داده شد.

افزایش سرانه نگهداری و لزوم حمایت خیرین

سلیمان عباسی در این نشست به افزایش قابل توجه سرانه نگهداری معتادان متجاهر و بیماران معتاد اشاره کرد. وی اظهار داشت: «سرانه نگهداری معتادان در سال گذشته ۱۱۵ هزار تومان به ازای هر نفر در روز بود که امسال با افزایش تقریباً ۱۰۰ درصدی، به ۲۱۵ هزار تومان خواهد رسید.» او ابراز امیدواری کرد که کمک‌های مالی از منابع دیگر، از جمله خیرین و استانداران، برای تأمین هزینه‌های این مراکز اختصاص یابد.

تغییرات در روش غربالگری و مدیریت مالی

مدیرکل درمان ستاد مبارزه با مواد مخدر بر لزوم اصلاح روش غربالگری برای مدیریت مالی و جلوگیری از تحمیل هزینه‌های گزاف به دولت تأکید کرد. وی توضیح داد: «در روش جدید غربالگری، دیگر اجازه نخواهیم داد افرادی که شغل و مسکن دارند و متجاهر نیستند، وارد مراکز ماده ۱۶ شوند. در گذشته، برخی از این افراد به اشتباه وارد چرخه غربالگری شده و سرانه‌ای برای آن‌ها تخصیص یافته بود.»

اشتغال، بیمه و بازگشت به جامعه

عباسی به مذاکرات با شرکت‌های بیمه برای پوشش بیمه‌ای افراد اشاره کرد و افزود: «ما به دنبال اشتغال این افراد هستیم تا با فعالیت خود، برای خانواده‌هایشان و مراکز ماده ۱۶ هزینه‌کرد داشته باشند. البته باید سازوکار قانونی این موارد نیز مورد توجه قرار گیرد تا مشکلی پیش نیاید.»

اشتغال معتادان را جزئی از فرآیند درمان می‌دانیم. ما باید علل بروز اعتیاد را بررسی کنیم و تنها به درمان معتادان اکتفا نکنیم؛ بلکه باید به ریشه‌های اصلی اعتیاد نیز بپردازیم.

وی فقر مالی، فقر فرهنگی و مصرف تفننی را از علل بروز اعتیاد دانست و هشدار داد که اگر معتادان متجاهر پس از بهبودی بدون اشتغال و درآمد از مراکز ماده ۱۶ ترخیص شوند، احتمال بازگشت آن‌ها به چرخه اعتیاد بسیار بالا خواهد بود.

دسته‌بندی معتادان متجاهر و برنامه‌های پس از درمان

• افراد دارای سابقه: برخی از این افراد پیش از اعتیاد دارای خانواده، شغل و مهارت بودند و پس از درمان دوباره به شغل و خانواده خود بازمی‌گردند. این افراد به مدت سه سال تحت رصد «مدیریت مورد» قرار خواهند گرفت.
• افراد فاقد شغل: دسته دیگری از معتادان متجاهر فاقد شغل هستند که با کمک فنی و حرفه‌ای مهارت کسب می‌کنند و پس از بهبودی یا خودشان شاغل می‌شوند یا توسط ستاد به مراکز کاری معرفی خواهند شد.

راه‌کارهای ایجاد اشتغال برای بهبودیافتگان

مدیرکل درمان ستاد مبارزه با مواد مخدر چند موضوع مهم در زمینه اشتغال بهبودیافتگان را مطرح کرد:

• همکاری با کارخانجات: بهبودیافتگان می‌توانند صبح‌ها به کارخانجاتی که نیاز به نیروی کار دارند، بروند و بعدازظهرها اگر مسکن دارند به خانه‌هایشان برگردند؛ در غیر این صورت، محل اسکان برای آن‌ها فراهم خواهد شد.
• کارگاه‌های درون مراکز: در مواردی نیز کارگاه‌ها توسط سرمایه‌گذاران به مراکز ماده ۱۶ منتقل شده و محصولات در این مراکز توسط مددجویان مونتاژ می‌شود. درآمد حاصل از فروش این محصولات نیز نصیب بهبودیافتگان و خانواده‌های آن‌ها خواهد شد.

مصوبات مهم کمیته

از جمله مصوبات این کمیته، اعلام آمادگی شهرداری‌ها برای مدیریت برخی از مراکز ماده ۱۶ بود که این انتقال مدیریت نیز تصویب شد. همچنین، اشتغال مددجویان مراکز ماده ۱۶ به عنوان جزئی از فرآیند درمان مورد تأکید قرار گرفت.