کشف بی‌سابقه: بازسازی سلول‌های قلب انسان پس از حمله قلبی

کشف بی‌سابقه: توانایی بازسازی سلول‌های قلب انسان پس از حمله قلبی

برای نخستین‌بار در جهان، دانشمندان موفق شده‌اند نشان دهند که سلول‌های عضله قلب انسان پس از حمله قلبی توانایی بازسازی دارند. این پدیده پیش‌تر تنها در مدل‌های حیوانی، به‌ویژه موش‌ها، مشاهده شده بود و کشف آن در انسان می‌تواند مسیرهای جدیدی را برای درمان‌های بازساختی در بیماری‌های قلبی-عروقی بگشاید.

پژوهشی پیشگامانه در استرالیا

این پژوهش پیشگامانه توسط تیمی از متخصصان دانشگاه سیدنی، موسسه Baird و بیمارستان Royal Prince Alfred در استرالیا انجام شده است. نتایج این مطالعه در مجله علمی Circulation Research منتشر شده و مورد توجه جامعه علمی قرار گرفته است.

قلب پس از سکته چگونه ترمیم می‌شود؟

رابرت هیوم، نویسنده اول این مطالعه از دانشکده پزشکی و سلامت و مرکز چارلز پرکینز، توضیح داد که تا پیش از این، تصور می‌شد سلول‌های قلب پس از سکته به‌طور کامل از بین می‌روند و آسیب‌های وارده غیرقابل بازگشت هستند. همین امر باعث کاهش دائمی توان پمپاژ قلب می‌شود.

تحقیقات ما نشان می‌دهد که اگرچه قلب پس از سکته دچار اسکار یا بافت زخمی می‌شود، اما همچنان قادر است سلول‌های عضلانی جدید تولید کند. این موضوع امکان‌های تازه‌ای را پیش روی علم پزشکی قرار می‌دهد.

با این حال، پژوهشگران تاکید کردند که میزان این بازسازی طبیعی هنوز آن‌قدر نیست که بتواند اثرات گسترده و مخرب سکته قلبی را خنثی کند. بنابراین، هدف آینده توسعه درمان‌هایی است که بتوانند این توان طبیعی را تقویت کنند.

نخستین شواهد در انسان و چالش‌های بیماری قلبی

اگرچه پیش‌تر افزایش فرآیند میتوز یا تقسیم سلولی در قلب موش‌ها پس از سکته مشاهده شده بود، اما این نخستین بار است که این پدیده در بافت قلب انسان نیز تایید می‌شود.

بیماری‌های قلبی همچنان اصلی‌ترین علت مرگ‌ومیر در جهان هستند و حدود ۲۴ درصد از کل مرگ‌ها در استرالیا را شامل می‌شوند. در یک حمله قلبی ممکن است تا یک‌سوم سلول‌های قلب از بین برود و در بسیاری از موارد این آسیب‌ها به نارسایی قلبی منجر می‌شود؛ بیماری‌ای که تنها راه درمان قطعی آن پیوند قلب است.

در استرالیا، حدود ۱۴۴ هزار نفر با نارسایی قلبی زندگی می‌کنند، در حالی که سالانه تنها حدود ۱۱۵ عمل پیوند قلب انجام می‌شود؛ این آمار نشان‌دهنده شکافی بزرگ میان نیاز بیماران و ظرفیت درمانی موجود است.

روش‌های نوآورانه در جمع‌آوری بافت قلب

این مطالعه برای نخستین‌بار از نمونه‌های بافت زنده قلب انسان استفاده کرده است. این نمونه‌ها از بیماران داوطلبی که تحت عمل جراحی بای‌پس قلب در بیمارستان Royal Prince Alfred قرار داشتند، پیش از مرگ (pre-mortem) جمع‌آوری شده‌اند.

پل بنون و شان لال با توسعه تکنیکی ویژه، امکان برداشت نمونه از بخش‌های سالم و آسیب‌دیده قلب را فراهم کردند. این روش به پژوهشگران اجازه داد تا یک مدل آزمایشگاهی دقیق‌تر برای بررسی ترمیم قلب انسان ایجاد کنند.

امید به درمان‌های بازسازی‌کننده قلب

شان لال، از نویسندگان ارشد مطالعه و متخصص قلب در همین بیمارستان، اظهار داشت که هدف نهایی این تحقیقات تولید سلول‌های جدید قلبی برای بازگرداندن عملکرد طبیعی قلب و درمان نارسایی قلبی است.

استفاده از بافت زنده قلب انسان باعث می‌شود داده‌های بسیار دقیق‌تر و قابل اعتمادتری برای توسعه درمان‌های جدید در اختیار داشته باشیم.

به گفته پژوهشگران، این تیم در بررسی‌های خود موفق به شناسایی چندین پروتئین شده است که پیش‌تر در بازسازی قلب در موش‌ها نقش داشته‌اند؛ موضوعی که اکنون می‌تواند به توسعه درمان‌های انسانی منجر شود. این کشف می‌تواند نقطه عطفی در پزشکی بازساختی باشد و امید تازه‌ای برای میلیون‌ها بیمار مبتلا به بیماری‌های قلبی در سراسر جهان ایجاد کند.