اطلس اندام‌های انسانی: کامل‌ترین دیتابیس سه‌بعدی بدن با جزئیات میکرونی

فناوری HiP-CT: نگاهی بی‌سابقه به جزئیات

قلب تپنده این پروژه، فناوری پیشرفته HiP-CT است که در شتاب‌دهنده ذرات نسل چهارم فرانسه (EBS) به کار گرفته شده است. در حالی که اشعه ایکس معمولی در بیمارستان‌ها جزئیات محدودی را ارائه می‌دهد، HiP-CT با استفاده از ذرات پرانرژی، تصاویری با دقت کمتر از یک میکرون تولید می‌کند که ۵۰ برابر نازک‌تر از یک تار موی انسان است. این تکنولوژی بی‌نظیر امکان اسکن کامل و بدون تخریب اندام‌های سالم (خارج‌شده از بدن) را فراهم می‌آورد و به محققان اجازه می‌دهد تا روی هر نقطه‌ای با دقت سلولی زوم کنند.

دسترسی عمومی و وسعت داده‌ها

یکی از مهم‌ترین جنبه‌های این پروژه، پایبندی به علم باز (Open Science) است. پورتال آنلاین اطلس اندام‌های انسانی به عموم مردم اجازه می‌دهد تا بدون نیاز به نرم‌افزارهای خاص و تنها با استفاده از مرورگر وب، اعضای بدن را به صورت سه‌بعدی مشاهده کنند. حجم برخی از داده‌های این مجموعه، مانند اسکن مغز، به ۱۴ ترابایت می‌رسد. این پورتال در حال حاضر ۱۱ عضو اصلی از جمله مغز، قلب، ریه، کلیه، کبد، روده بزرگ، طحال، رحم، پروستات و بیضه را برای مشاهده در دسترس قرار داده است.

کاربردهای بالینی و پتانسیل هوش مصنوعی

این اطلس فراتر از یک ابزار آموزشی، نتایج درخشانی در حوزه‌های بالینی نیز داشته است:

• در دوران پاندمی کرونا، این فناوری توانست آسیب‌های عروقی بسیار ظریفی را در ریه بیماران کرونایی شناسایی کند که با هیچ دستگاه تصویربرداری دیگری قابل مشاهده نبود.
• در بخش سلامت زنان، محققان از این داده‌ها برای بررسی ریشه‌های بیماری‌هایی مانند آدنومیوز استفاده می‌کنند تا شکاف‌های علمی موجود در تشخیص و درمان بیماری‌های زنان را از بین ببرند.

علاوه بر این، اطلس اندام‌های انسانی می‌تواند به عنوان یک منبع استاندارد طلایی برای توسعه هوش مصنوعی پزشکی عمل کند. با توجه به کمیاب بودن داده‌های باکیفیت سه‌بعدی در پزشکی، هوش مصنوعی که با این دقت آموزش ببیند، پتانسیل تشخیص بیماری‌ها در مراحل بسیار ابتدایی و کمک به پزشکان در جراحی‌های پیچیده را در آینده نزدیک خواهد داشت. یافته‌های این پژوهش در ژورنال Science Advances منتشر شده است.