جزئیات عملکرد آتش‌نشانی تهران: از افزایش حوادث تا مطالبه بازنشستگی

ظرفیت‌های انسانی و تجهیزاتی آتش‌نشانی کشور و تهران

در حال حاضر، ۱۷ هزار آتش‌نشان رسمی و متخصص در ۱۸۰ ایستگاه آتش‌نشانی سراسر کشور مشغول به خدمت هستند. از این تعداد، ۵۴۰۰ نیروی متخصص در سازمان آتش‌نشانی تهران فعالیت می‌کنند که مسئولیت پوشش حوادث پایتخت را بر عهده دارند.

در حوزه تجهیزات نیز، از مجموع ۱۸ هزار و ۴۰۰ دستگاه عملیاتی موجود در کشور، ۱۵۰۰ دستگاه متعلق به شهر تهران است که نقش حیاتی در امدادرسانی به حوادث پایتخت ایفا می‌کنند.

افزایش نرخ حوادث و تاب‌آوری عملیاتی

بررسی روند ده ساله حوادث در تهران نشان‌دهنده شیب صعودی ماموریت‌ها است. در حالی که ۱۰ سال پیش، آمار حوادث روزانه تهران بین ۲۰۰ تا ۲۵۰ مورد ثبت می‌شد، این عدد اکنون به طور میانگین به ۳۰۰ تا ۳۵۰ حادثه در روز رسیده است. در مواقع بحرانی، مانند جنگ ۱۲ روزه اخیر، این فشار عملیاتی به شدت افزایش یافته و روزانه بیش از ۴۰۰ مورد حادثه مرتبط با شرایط جنگی به حوادث معمولی افزوده شده است.

«نرم جهانی پذیرفتنی برای زمان رسیدن به محل حادثه بین ۴ تا ۶ دقیقه تعریف می‌شود، اما آتش‌نشانان تهران در روزهای عادی به طور میانگین ظرف ۴ دقیقه و ۲۰ ثانیه در محل حادثه حاضر می‌شوند.»

نکته امیدوارکننده این است که حتی در دوران بحرانی جنگ اخیر و با وجود اضافه شدن صدها ماموریت دشوار، زمان رسیدن به محل حادثه تنها حدود ۴۰ ثانیه افزایش داشت که نشان‌دهنده پایداری عملیاتی و مدیریت صحیح منابع است.

فداکاری نیروها و عدم فوتی در بحران اخیر

در جریان حوادث جنگ اخیر و بحران‌های همزمان، ۳۸ نفر از آتش‌نشانان شهر تهران و بیش از ۱۰۰ نفر در سطح کل کشور دچار مصدومیت شدند.

با این حال، نکته قابل توجه و افتخارآمیز، عدم ثبت هیچ‌گونه مورد شهادت یا فوت همکاران در جریان عملیات‌های تهران و سطح کشور در بحران اخیر است. این موفقیت مرهون استفاده از تجربه‌های پیشین، رصد دقیق حوادث مشابه در سطح جهان و لحاظ کردن تمام ملاحظات ایمنی در محل حادثه است.

در تاریخچه این سازمان، مجموع شهدای آتش‌نشان در کل کشور نزدیک به ۱۰۰ نفر است که ۶۱ شهید سرافراز متعلق به مجموعه آتش‌نشانی تهران هستند.

نجات‌یافتگان و نقش آتش‌نشانی در جنگ تحمیلی سوم

اقدامات و رشادت‌های نیروهای عملیاتی در جریان «جنگ تحمیلی سوم» فصلی زرین در کارنامه امدادرسانی کشور است. بررسی آمارهای عملیاتی نشان می‌دهد که فداکاری نیروهای آتش‌نشانی در سراسر کشور منجر به نجات ۱۳۰۰ نفر از همکاران و شهروندان شده است. از این میان، ۴۲۷ نفر از نجات‌یافتگان مربوط به عملیات‌های تخصصی در شهر تهران بوده‌اند.

پایتخت در جریان تنش‌ها و بحران‌های اخیر، شاهد بیش از ۶۰۰ مورد اصابت بوده که در ۴۰۰ مورد آن، نیروهای آتش‌نشانی مستقیماً در خط مقدم عملیات حضور داشته و مانع از گسترش فاجعه شده‌اند.

تجهیزات در زمان بحران و حمایت شهرداری تهران

در حالی که بسیاری از شهرهای کشور با کمبود شدید تجهیزات و فرسودگی ناوگان روبرو هستند، در تهران وضعیت تجهیزاتی با حمایت‌های شهرداری تهران در سطح قابل قبولی حفظ شده است. شهرداری تهران در میانه بحران‌ها، اجازه نداد ناوگان عملیاتی پایتخت تنها بماند.

مطالبه اصلی: اصلاح قانون مشاغل سخت و زیان‌آور

بزرگترین مطالبه فعلی آتش‌نشانان تهران، اصلاح قانون مشاغل سخت و زیان‌آور است. در حال حاضر، آتش‌نشانان در تمامی شهرهای کشور (به جز تهران و چند نقطه بسیار کوچک) تحت پوشش بیمه تامین اجتماعی هستند و می‌توانند با ۲۰ سال سابقه و حقوق کامل بازنشسته شوند. اما پرسنل رسمی تهران که تحت پوشش صندوق بازنشستگی شهرداری تهران هستند، مشمول این مزایا نمی‌شوند.

این بن‌بست قانونی که نزدیک به ۱۰ سال است در انتظار اصلاح در مجلس شورای اسلامی مانده، باعث شده نیروهای عملیاتی با وجود رسیدن به سن ۴۰ سالگی و کاهش توان جسمی، امکان بازنشستگی نداشته باشند. با اصلاح این قانون، حدود ۱۵۰۰ نیروی عملیاتی بالای ۲۰ سال سابقه می‌توانند بازنشسته شوند که موجب «چابکی» سازمان و تزریق خون تازه به بدنه عملیاتی خواهد شد.

نوسازی بدنه انسانی و ورود بانوان به عرصه عملیات

شهرداری تهران مجوز استخدام ۲۰۰۰ نفر را صادر کرده و سالانه حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ نفر نیروی جدید جذب سازمان می‌شوند. همچنین در حوزه عدالت جنسیتی، پایگاه بانوان آتش‌نشانی در غرب تهران راه‌اندازی شده و مرحله دوم جذب زنان آتش‌نشان در حال انجام است. برنامه‌ریزی برای راه‌اندازی پایگاه اختصاصی بانوان در شرق تهران نیز در دستور کار قرار دارد.

توسعه ایستگاه‌های عملیاتی

در راستای افزایش ضریب ایمنی پایتخت، برنامه‌ریزی‌ها به گونه‌ای است که به طور مستمر هر یک یا دو سال، شاهد بهره‌برداری از مراکز عملیاتی جدید در اقصی‌نقاط شهر باشیم. این توسعه، شامل گسترش پایگاه‌های بانوان نیز خواهد بود.