خبر کامل
رمزگشایی از طعم قهوه با جریان الکتریکی: نوآوری علمی در صنعت نوشیدنی

قهوه، نوشیدنی دلنشین و پیچیدهای که هزاران مولکول در تار و پود طعم آن تنیدهاند، همواره معمایی سرشار از شگفتی بوده است. از نژاد دانه و هنر برشتهسازی گرفته تا ظرافت آسیاب و جادوی دمآوری، هر مرحله بر کیفیت نهایی فنجان قهوه تأثیرگذار است. اما گاهی اوقات، نتیجه کار فنجانی ناهماهنگ با طعمی غیرقابل پیشبینی است؛ طعمی که میتواند گزنده و اسیدی، تلخ و سوخته یا بیرمق و رقیق باشد. در حالی که شیمیدانها با ابزارهای دقیق خود میتوانند اجزای این «کل طعمی» را بررسی کنند، اما در فضای شلوغ یک کافه، باریستای پرمشغله فرصتی برای سنجشهای آزمایشگاهی ندارد.
کشف جدید: اندازهگیری الکتریکی برای کیفیت قهوه
پژوهشی نوین با الهام از فناوریهای بهکاررفته در تحقیقات مربوط به باتری، دریچهای تازه را برای گشودن گرههای معمای قهوه گشوده است. دانشمندان دریافتهاند که اندازهگیری جریان الکتریکی عبوری از قهوه میتواند با سرعتی خیرهکننده، قدرت و طعم آن را آشکار سازد. نتایج این مطالعه که اخیراً در مجله معتبر «نیچر کامونیکیشنز» منتشر شد، فصلی تازه در این حوزه گشوده است.
روششناسی پژوهش دانشگاه اورگن
پژوهشگران دانشگاه اورگن با بهکارگیری دستگاهی به نام «پتانسیواستات» که قادر به تولید ولتاژ متغیر است، الکترودهای آن را در فنجانهای قهوه فرو بردند و جریان عبوری از نمونهها را با دقت سنجیدند. این نمونهها همگی از یک نژاد دانه تهیه شده بودند، اما با درجات متفاوتی برشته (رست) شده و با روشی یکسان دمآوری شده بودند.
ارتباط رسانایی الکتریکی با طعم و غلظت
یافتههای این تحقیق نشان داد که میان بار الکتریکی و غلظت قهوه پیوندی مستقیم برقرار است؛ بدین معنا که هرچه قهوه قویتر و غلیظتر باشد، رسانایی الکتریکی بالاتری از خود نشان میدهد. با این حال، نکته درخور توجه اینجاست که قهوههای تلختر (Dark Roast) در سطحی برابر از غلظت، رسانایی کمتری داشتند؛ پدیدهای که بخشی از آن به تجمع مولکولهایی همچون کافئین بر سطح الکترودها نسبت داده میشود. این دستاورد، جدیدترین ثمره قلمرو نوظهور «علم قهوه» است؛ حوزهای که در آن محققان سراسر جهان در جستوجوی یافتن بهینهترین مسیرها برای تبدیل دانهی خام به نوشیدنی کمالیافته هستند.
- روش سنتی: صنعت قهوه برای سنجش غلظت، بر «ضریب شکست نوری» تکیه میکند که نشاندهنده «کل مواد محلول» است.
- محدودیت روش سنتی: این معیار بهتنهایی توان ترسیم تصویر کامل طعم را که سمفونی پیچیدهای از ویژگیهای گوناگون از جمله قدرت و نوع برشتهسازی است، ندارد.
کاربردهای صنعتی و چالشهای باقیمانده
کریستوفر هندون، شیمیدان دانشگاه اورگن و سرپرست این تحقیق، ابراز امیدواری میکند که این اندازهگیری الکتروشیمیایی بتواند راهی مطمئن برای کنترل کیفیت و یکنواختی طعم بگشاید؛ موضوعی که شاید در مقیاس خانگی چندان حیاتی به نظر نرسد، اما در ابعاد صنعتی، چالشی بزرگ و سرنوشتساز است.
«این سادهترین آزمایش ممکن است، اما تحلیلی که در پس آن نهفته، بسیار پیچیده است. تماشای اینکه چگونه میتوان تنها با سنجش یک ویژگی الکتریکی، به رمزگشایی از طعم غامضی دست یافت که از هزاران ترکیب مختلف شکل گرفته، به شدت هیجانانگیز است.»
با این همه، درک اینکه چگونه این اجزای مولکولی در قالب طعمهایی همچون توتفرنگی یا کارامل در یک جرعه قهوه تجلی مییابند، همچنان در هالهای از پیچیدگی باقی مانده است. در نهایت، والاترین جایگاه قضاوت در باب طعم و تشخیص مرز میان خوشایندی و ناخوشایندی، همچنان در انحصار زبان آدمی است.
تایید عملی روش جدید
هندون اشاره کرد که آنها این روش را با بررسی چهار دسته مختلف از قهوههای یک کارگاه برشتهسازی در شهر «بث» بریتانیا به آزمون گذاشتند و با موفقیت توانستند دستهای را که پیشتر توسط متخصصان انسانی رد شده بود، شناسایی کنند. آن واحد تولیدی بعدها تأیید کرد که محموله مذکور به دلیل برشتهسازی ناکافی و اسیدیته بیش از حد، از چرخه عرضه خارج شده بود.
دیدگاه متخصصان دیگر
هدر اسمیت، شیمیدان طعم و متخصص علوم حسی در دانشگاه کوئینزلند استرالیا که در این پژوهش مشارکتی نداشته است، معتقد است اگرچه ابزارهای متعددی همچون «بینیهای الکترونیکی» برای تشخیص رایحه و طعم قهوه ابداع شدهاند، اما این روش جدید بُعدی تازه به این شناخت میافزاید.
«این شیوه بسیار سریعتر است و میتواند همچون «اثر انگشت»، ترکیبات قهوه را نمایان سازد؛ با این حال، این روش بهتنهایی برای توصیف تمامعیار طعم کافی نیست. تنها ارزیابی حسی و ادراک انسانی است که میتواند شکوه و پیچیدگی طعم را بهطور کامل روایت کند.»
درباره هوشمصنوعی دستاول:
تمامی اخبار دستاول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحتسنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با دادههای جدید آموزش داده میشود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دستاول در حال بهتر شدن است.
شما میتوانید از چتبات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
زمان انتشار:
۱۰:۳۰ - ۱۴۰۵/۰۲/۱۶