آیکون خبر

خبر کامل

آسیب‌پذیری جهانی در تامین کودهای نیتروژنی: نقش حیاتی تنگه هرمز

آسیب‌پذیری جهانی در تامین کودهای نیتروژنی: نقش حیاتی تنگه هرمز

بحران‌های ژئوپلیتیک معمولاً از منظر بازار نفت و تجارت غلات مورد تحلیل قرار می‌گیرند، اما تاب‌آوری نظام غذایی جهانی به همان اندازه به ثبات زنجیره‌های تامین نهاده‌های کشاورزی وابسته است. درحالی‌که پس از جنگ روسیه و اوکراین توجه جهانی به تنوع‌بخشی زنجیره‌های تامین غلات معطوف شده، یک آسیب‌پذیری کلیدی همچنان نادیده مانده است: تمرکز بالای صادرات کودهای نیتروژنی که از تنگه هرمز عبور می‌کند. این مسئله می‌تواند پیامدهای جدی برای امنیت غذایی جهان داشته باشد.

ریسک‌های پیش روی کودهای نیتروژنی

کودهای نیتروژنی، به‌ویژه آمونیاک و ترکیبات مبتنی بر گاز طبیعی، به‌طور خاص در معرض دو ریسک همزمان قرار دارند که می‌توانند ثبات بازار جهانی را به شدت تحت تأثیر قرار دهند:

  • نوسانات بازار انرژی: از آنجا که تولید کودهای نیتروژنی به شدت به گاز طبیعی وابسته است، هرگونه نوسان در قیمت انرژی مستقیماً بر هزینه تولید و در نتیجه قیمت نهایی کود تأثیر می‌گذارد.
  • اختلال در حمل‌ونقل دریایی: بخش عمده‌ای از صادرات این کودها از طریق مسیرهای دریایی حساس مانند تنگه هرمز انجام می‌شود. هرگونه ناآرامی یا اختلال در این مسیرها می‌تواند به توقف یا کاهش شدید عرضه منجر شود.

شواهد تجربی نشان می‌دهد که جهش قیمت انرژی و کود می‌تواند اثری عمیق‌تر از محدودیت‌های صادرات غلات بر قیمت جهانی مواد غذایی داشته باشد. این «شوک نهاده‌ای» به دلیل نقش حیاتی کودها در افزایش بهره‌وری کشاورزی، می‌تواند به کاهش تولید محصولات کشاورزی و در نتیجه افزایش قیمت مواد غذایی در سطح جهانی منجر شود.

اهمیت تنگه هرمز برای تولیدکنندگان خلیج فارس

این آسیب‌پذیری به ویژه برای اقتصادهای تولیدکننده عمده کود در منطقه خلیج‌فارس، از جمله عربستان سعودی، قطر، ایران و امارات متحده عربی، اهمیت بالایی دارد. دسترسی این کشورها به بازارهای جهانی به عبور ایمن از تنگه هرمز وابسته است. هرگونه اختلال در این تنگه می‌تواند نه تنها بر توانایی آنها برای صادرات کود تأثیر بگذارد، بلکه بر امنیت غذایی کشورهایی که به این کودها وابسته هستند نیز اثرات مخربی خواهد داشت.

«ثبات زنجیره‌های تامین نهاده‌های کشاورزی، به ویژه کودهای نیتروژنی، برای تاب‌آوری نظام غذایی جهانی حیاتی‌تر از آن است که تصور می‌شود.»

با توجه به تمرکز بالای صادرات کودهای نیتروژنی از این مسیر حیاتی، ایجاد استراتژی‌هایی برای تنوع‌بخشی به مسیرهای حمل‌ونقل و منابع تولید، و همچنین توسعه ذخایر استراتژیک، می‌تواند به کاهش این آسیب‌پذیری کمک کند و امنیت غذایی جهانی را در برابر شوک‌های احتمالی محافظت نماید.

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗