خبر کامل
پرستاران ایران؛ قهرمانان بی‌ادعای بحران و جنگ در روز جهانی پرستار
روز جهانی پرستار، مصادف با ۲۲ اردیبهشت (۱۲ می)، امسال در ایران رنگ و بویی متفاوت به خود گرفته است. در حالی که جهان یاد «فلورانس نایتینگل»، بنیان‌گذار پرستاری مدرن را گرامی می‌دارد، در ایران این روز با ایثار و فداکاری پرستارانی گره خورده که ماه‌های اخیر را در میانه آماده‌باش‌های جنگی و تروماهای ناشی از حملات اخیر سپری کرده‌اند.
پرستاری در ایران فراتر از یک شغل، به سنگری برای حفظ کرامت انسانی در سخت‌ترین لحظات زندگی تبدیل شده است. این تغییر از دوران کرونا تا کنون بیش از پیش نمایان شده است؛ زمانیکه رد ماسک بر صورت‌ها و پاهای خسته از شیفت‌های ۲۴ ساعته، تنها بخشی از هویت تصویری «فرشتگان رحمت» است.
روایت‌هایی از خط مقدم درمان
«مریم»، پرستاری با ۱۵ سال سابقه کار در بخش ICU، از چالش‌های عمیق این حرفه می‌گوید: «مردم ما را فقط یک فرد در لباس سفید می‌بینند، اما کسی نمی‌داند که ما بارها با بیمارانمان می‌میریم و زنده می‌شویم. وقتی در حملات اخیر، مجروحان را می‌آوردند، ما حتی فرصت گریه کردن برای همکاران شهیدمان را نداشتیم.»
او فرسودگی شغلی را بزرگترین دشمن پرستاران می‌داند و توضیح می‌دهد: «کمبود نیرو باعث شده که هر پرستار به جای دو بیمار، گاهی مراقب پنج بیمار بدحال باشد. این فشار نه تنها جسم ما را خرد می‌کند، بلکه ترس از افت کیفیت مراقبت، روحمان را هم آزار می‌دهد.»
وی با اشاره به بهبود نسبی وضعیت نسبت به دوران جنگ و بحران، تأکید می‌کند که در آن شرایط مشکلات چند برابر می‌شود: «استرس کار و حفظ جان بیماران، جان خودمان و نگرانی برای خانواده، آدم را کلافه می‌کند، اما با این حال در کارمان کم نمی‌گذاریم و هنگام کار به نظر می‌رسد هیچ دغدغه‌ای نداریم.»
چالش‌های معیشتی و مهاجرت
در بازدید از اورژانس یکی از بیمارستان‌های بزرگ تهران، صدای ممتد مانیتورها و همهمه همیشگی، موسیقی متن زندگی پرستارانی است که ثانیه‌ها برایشان حکم مرگ و زندگی را دارد.
«رضا»، پرستار بخش اورژانس که تازه شیفت شب را به پایان رسانده، به مسئله تعرفه‌گذاری خدمات پرستاری اشاره می‌کند: «سال‌هاست که قول اجرای کامل این قانون را می‌دهند، اما دریافتی ما با حجم کار و تورم موجود هیچ همخوانی ندارد؛ ما عاشق کارمان هستیم، اما عشق نان نمی‌شود.»
او با تلخی از مهاجرت همکارانش سخن می‌گوید: «در همین سال‌های اخیر، سه نفر از بهترین همکلاسی‌هایم مهاجرت کردند. آن‌ها نمی‌خواستند بروند، اما وقتی حقوق یک پرستار در کشورهای دیگر چندین برابر اینجاست و شرایط رفاهی بهتری دارند، ماندن و جنگیدن با مشکلات معیشتی سخت می‌شود.»
پرستاران در خط مقدم بحران
یکی از دغدغه‌ها و رنج‌های اصلی پرستاران در ماه‌های اخیر، حضور در مناطق بحرانی و زیر آتش جنگ بوده است. در جریان حملات به مراکز درمانی، پرستاران آخرین افرادی بودند که بخش‌ها را ترک کردند و حتی در زمان اصابت پرتابه‌ها به ساختمان‌های مجاور، بر بالین بیماران غیرقابل حرکت باقی ماندند.
رضا به یاد می‌آورد: «زمان جنگ تحمیلی سوم و در یکی از بیمارستان‌ها، شب کار بودم که صدای بمب و پرواز جنگنده‌ها آمد، اما همکاران مانند کوه استوار بودند و آماده خدمت به مصدومان، چراکه در آن لحظه هیچ‌کس به فکر جان خودش نبود؛ همه نگران بیماری بودند که تازه از اتاق عمل خارج شده است.»
مسئله معیشت پرستاران، از جمله عدم پرداخت به موقع کارانه، اضافه‌کاری اجباری با مبالغ ناچیز و سختی کار که به درستی محاسبه نمی‌شود، زخم عمیقی بر پیکر این قشر است که در تمام مصاحبه‌ها تکرار می‌شود.
فشارهای روانی و نیاز به حمایت
در کنار مشکلات صنفی، فشارهای روانی ناشی از مواجهه مداوم با مرگ، پرستاران را در معرض اختلالات اضطرابی قرار داده است. نبود کلینیک‌های حمایتی ویژه برای کادر درمان، باعث شده بسیاری از این افراد، سنگینی بار عاطفی محیط کار را به تنهایی تحمل کرده و به خانه ببرند.
«سارا»، پرستار بخش اطفال، با لبخندی که سعی دارد خستگی‌اش را پنهان کند، می‌گوید: «سخت‌ترین بخش کار من زمانی است که باید به مادر یک کودک بگویم فرزندش دیگر نفس نمی‌کشد. آن لحظه تمام وجود آدم فرو می‌ریزد، اما چند دقیقه بعد باید بالای سر تخت بعدی باشم و به کودک دیگری لبخند بزنم تا نترسد.»
او تأکید می‌کند که نقش پرستاران در دوران دفاع مقدس و نبردهای اخیر، ثابت کرده که این قشر، بخشی از توان رزم و پدافند غیرعامل کشور هستند. تخلیه ایمن بیماران در زمان بحران و مدیریت تخت‌های بیمارستانی در شرایط اضطرار، مهارتی است که پرستاران ایرانی را در سطح جهان متمایز کرده است.
چالش‌های اورژانس ۱۱۵ و پرستاران زن
«احمد»، پرستار مرکز فوریت‌های پزشکی (اورژانس ۱۱۵)، از چالش‌های کار در خیابان می‌گوید: «گاهی در میان تجمعات یا زیر آوارها کار می‌کنیم؛ در جنگ اخیر غم‌هایی فراموش‌نشدنی دیدیم، روزهای تلخ و سختی بود اما ما ایستادیم و از این به بعد نیز هستیم.» او اضافه می‌کند که همراهان بیماران در شرایط عصبی، کار را دشوارتر می‌کنند، اما اولویت همواره رساندن بیمار به مرکز درمانی است.
پرستاران زن که اکثریت این جامعه را تشکیل می‌دهند، با چالش مضاعف مدیریت خانه و شیفت‌های شبانه روبرو هستند. نبود مهدکودک‌های شبانه‌روزی در مجاورت همه بیمارستان‌ها، یکی از مطالبات سال‌هاست که بی‌پاسخ مانده است.
لحظات امید و ضرورت حمایت دولت
با این حال، در میان تمام تلخی‌ها، لحظات نابی هم وجود دارد؛ احیای قلبی موفق یک جوان، به هوش آمدن بیماری که هفته‌ها در کما بوده و لبخند رضایت یک پیرمرد هنگام ترخیص، سوختی است که موتور محرک این سپیدپوشان برای ادامه مسیر است.
کارشناسان نظام سلامت معتقدند که اگرچه وضعیت معیشتی و شغلی پرستاران در سال‌های اخیر بهتر شده، اما این قشر همچنان با مشکلاتی مواجه هستند و ضروری است دولت برای اصلاح ساختار حقوقی و رفاهی پرستاران چاره‌اندیشی کند.
در روز جهانی پرستار، شهادت ۸ نفر از همکاران، تلخی این ایام را دوچندان کرده است. پرستاران در ایران ثابت کرده‌اند که در میادین سخت، وفادارترین فرزندان این خاک هستند؛ آن‌ها که نامشان در تاریخ این سرزمین، نه به عنوان کارمند، بلکه به عنوان قهرمانان بی‌ادعا ثبت خواهد شد.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
