شیوع هانتاویروس در کشتی قطبی: سه فوتی و نگرانی از انتقال انسان به انسان

نحوه انتقال و سویه‌های مختلف هانتاویروس

انتقال این ویروس به انسان معمولاً از طریق استنشاق ذرات معلق در هوا حاوی ادرار، مدفوع یا بزاق جوندگان آلوده اتفاق می‌افتد. تماس با سطوح آلوده نیز می‌تواند عامل انتقال باشد، در حالی که گزش جوندگان نقش کمتری ایفا می‌کند. اغلب سویه‌های هانتاویروس فقط از جوندگان به انسان منتقل می‌شوند، اما سویه Andes virus (ANDV) که در آمریکای جنوبی شایع است، تنها سویه شناخته‌شده‌ای است که در برخی موارد انتقال انسان به انسان، به‌ویژه در تماس نزدیک، در آن گزارش شده است.

علائم و درمان بیماری

دوره نهفتگی هانتاویروس معمولاً بین یک تا هشت هفته است و علائم اولیه آن شبیه آنفلوآنزا است که شامل:

• تب و خستگی شدید
• درد عضلانی (به‌ویژه در ران، کمر و شانه‌ها)
• سردرد و سرگیجه
• تهوع، استفراغ و اسهال

در مراحل شدیدتر، تنگی نفس، سرفه و تجمع مایع در ریه‌ها ممکن است به نارسایی تنفسی و شوک منجر شود. در حال حاضر، درمان ضدویروسی اختصاصی یا واکسن تأییدشده‌ای برای هانتاویروس وجود ندارد و درمان عمدتاً حمایتی است. این مراقبت‌ها شامل تأمین اکسیژن، مدیریت مایعات و در موارد شدید استفاده از روش‌های پیشرفته حمایتی مانند ECMO برای پشتیبانی از عملکرد قلب و ریه است. تشخیص بیماری از طریق آزمایش‌های PCR یا سرولوژی انجام می‌شود.

رخداد اخیر در کشتی MV Hondius

دکتر ارجمند به رخداد اخیر در کشتی اکسپدیشن قطبی MV Hondius اشاره کرد. این کشتی با حدود ۱۴۷ سرنشین از ۲۳ ملیت مختلف، در تاریخ اول آوریل ۲۰۲۶ از آرژانتین به سمت جنوبگان حرکت کرد و سپس مسیر آن به سمت جزایر اقیانوس اطلس و در نهایت به سمت کیپ ورد و جزایر قناری ادامه یافت.

جدول زمانی و موارد ابتلا:

از میان این افراد، سه نفر جان خود را از دست داده‌اند، یک بیمار در وضعیت وخیم قرار داشته و چند مورد دیگر علائم خفیف‌تری داشته‌اند. سویه شناسایی‌شده در این رخداد Andes virus بوده که توانایی انتقال انسان به انسان را دارد. بررسی‌ها برای تعیین منبع آلودگی اولیه (تماس با جوندگان در بنادر یا کشتی، یا انتقال بین مسافران) ادامه دارد.

اقدامات پس از شناسایی و اهمیت علمی رخداد

پس از شناسایی موارد بیماری، کشتی در نزدیکی کیپ ورد متوقف شد و سه بیمار برای دریافت مراقبت‌های پزشکی تخلیه شدند. سایر مسافران تحت قرنطینه قرار گرفتند و کشتی به سمت جزایر قناری در اسپانیا حرکت کرد تا ارزیابی‌های پزشکی کامل انجام شود. تاکنون شواهدی از گسترش گسترده بیماری خارج از کشتی گزارش نشده، اما مقامات بهداشتی در کشورهای مختلف در حال پایش مسافرانی هستند که پیش از این از کشتی پیاده شده‌اند.

اهمیت علمی این رخداد در چند نکته نهفته است:

• نادر بودن شیوع هانتاویروس در محیط‌های بسته‌ای مانند کشتی‌های مسافرتی.
• احتمال انتقال انسان به انسان به دلیل حضور سویه Andes.
• درس‌هایی که این رویداد برای نظام‌های بهداشتی در زمینه کنترل جوندگان، نظارت اپیدمیولوژیک و مدیریت خطر در سفرهای اکسپدیشن به مناطق دورافتاده ارائه می‌دهد.

با وجود میزان مرگ‌ومیر قابل توجه این بیماری، قدرت انتقال آن بسیار محدودتر از ویروس‌هایی مانند کرونا است و خطر تبدیل شدن به یک همه‌گیری جهانی در حال حاضر پایین ارزیابی می‌شود. با این حال، رعایت اصول پیشگیری از جمله اجتناب از تماس با جوندگان، تهویه مناسب محیط، ضدعفونی سطوح و استفاده از تجهیزات محافظتی در محیط‌های پرخطر اهمیت زیادی دارد.