چالش‌های جدی کشاورزی البرز: از افزایش ۳۰۰ درصدی هزینه‌های حمل‌ونقل تا خطر ورشکستگی

بررسی موانع و مشکلات بخش کشاورزی البرز

در بیست‌ویکمین نشست کمیسیون کشاورزی، آب و صنایع تبدیلی اتاق بازرگانی البرز، نبی‌اله نوری‌نسب، رئیس این کمیسیون، بر لزوم هم‌افزایی میان بخش خصوصی و دستگاه‌های اجرایی برای عبور از شرایط دشوار اقتصادی تأکید کرد. وی با اشاره به دستور جلسه کمیسیون، بررسی موانع و مشکلات واحدهای تولیدی و صادراتی استان پس از اصلاح نرخ ارز و «جنگ تحمیلی سوم» را ضروری دانست.

تداوم نوسانات ارزی، افزایش هزینه‌های تولید، اختلال در فرآیند تأمین نهاده‌ها، مشکلات حمل‌ونقل و محدودیت‌های ناشی از شرایط جنگی، فشار مضاعفی را به تولیدکنندگان، صادرکنندگان و فعالان این حوزه وارد کرده است.

نوری‌نسب افزود که این مسائل آثار گسترده‌ای بر بخش کشاورزی و صنایع وابسته برجای گذاشته و نیازمند تصمیمات اجرایی و فوری است. او همچنین بر ضرورت اتخاذ سیاست‌های حمایتی و تسهیل‌گر از سوی دستگاه‌های اجرایی، بانک‌ها و نهادهای تصمیم‌گیر برای جلوگیری از تعمیق بحران در بخش کشاورزی و آسیب به امنیت غذایی کشور تأکید کرد.

فشار بر صادرات کشاورزی: هزینه‌ها و اختلال در حمل‌ونقل

سیداحمد میرجلیلی، عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی البرز و فعال حوزه کشاورزی، به بحران حمل‌ونقل صادراتی در مناطق جنوبی کشور اشاره کرد. وی اظهار داشت که محدودیت‌های ایجادشده در بنادر جنوبی، زمان حمل کالا را به‌شدت افزایش داده و هزینه‌های حمل‌ونقل در برخی موارد تا ۳۰۰ درصد رشد داشته است.

• افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل، بسته‌بندی، سلفون و کارتن.
• دو برابر شدن هزینه صادرات در برخی بخش‌ها.
• مشکلات جدی تولیدکنندگان و صادرکنندگان در بازگشت ارز حاصل از صادرات.

میرجلیلی همچنین از کاهش حجم صادرات به کشورهای حوزه خلیج فارس، توقف بخشی از ناوگان حمل‌وننقل و کاهش فروش محصولاتی نظیر هندوانه، خیار، گوجه‌فرنگی، سیب‌زمینی و پیاز خبر داد. این وضعیت موجب شده بسیاری از تولیدکنندگان با زیان و حتی خطر ورشکستگی مواجه شوند. وی با انتقاد از سیاست‌های ارزی مرتبط با صادرات محصولات کشاورزی، یادآور شد که بخش کشاورزی با کالای فسادپذیر سروکار دارد و نمی‌توان قواعد سخت‌گیرانه بازگشت ارز را برای آن اعمال کرد.

هشدار نسبت به تعمیق بحران تولید و سیاست‌های ارزی

در ادامه نشست، فعالان حوزه کشاورزی و تولیدکنندگان دیدگاه‌ها و دغدغه‌های خود را درباره تبعات سیاست‌های ارزی بر بخش کشاورزی مطرح کردند. آنها تأکید کردند که اجرای سیاست تک‌نرخی شدن ارز، فشار قابل‌توجهی بر زنجیره تولید و صادرات محصولات کشاورزی وارد کرده است.

پیامدهای سیاست تک‌نرخی ارز:

• آثار ملموس در بازار نهاده‌ها و هزینه‌های تولید.
• افزایش چشمگیر قیمت بذرهای هیبریدی و سایر نهاده‌های تولید.
• محدودیت نقدینگی و مشکلات در تأمین سرمایه در گردش واحدهای تولیدی.

همچنین، اشاره شد که کاهش شدید قیمت برخی محصولات کشاورزی از جمله هندوانه، خیار، گوجه‌فرنگی، سیب‌زمینی و پیاز، منجر به زیان‌دهی کشاورزان شده است. بسیاری از کشاورزان ناچارند محصولات خود را پایین‌تر از قیمت تمام‌شده عرضه کنند که این موضوع در کنار رشد شدید هزینه‌های بسته‌بندی و حمل‌ونقل، فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان وارد کرده است. استمرار این شرایط، توان اقتصادی بسیاری از واحدهای تولیدی را تضعیف کرده و بازپرداخت تسهیلات بانکی را برای کشاورزان دشوار ساخته است.

مطالبات و راهکارهای بخش خصوصی

در بخش پایانی نشست، فعالان حوزه کشاورزی و حاضرین مجموعه‌ای از راهکارها و مطالبات بخش خصوصی را برای عبور از شرایط موجود مطرح کردند:

• توسعه بازارهای صادراتی جدید.
• حمایت دولت از خرید تضمینی محصولات کشاورزی.
• اعطای تسهیلات بانکی با بهره کم.
• رفع موانع بازگشت ارز صادراتی محصولات کشاورزی.
• تسهیل واردات ماشین‌آلات و تجهیزات موردنیاز.

آنها همچنین خواستار تعیین سازوکارهای شفاف برای نقل‌وانتقال ارز و معرفی بانک‌ها و صرافی‌های مجاز شدند و تأکید کردند که ادامه روند فعلی می‌تواند بخشی از ظرفیت تولید و صادرات کشاورزی کشور را با تهدید جدی مواجه کند.