بحران کاهش آب خزر؛ تهدیدی جدی برای مسیرهای تجاری جایگزین تنگه هرمز

در پی اختلالات اخیر در مسیرهای دریایی استراتژیک مانند تنگه هرمز، توجه جهانی بیش از پیش به یافتن کریدورهای جایگزین معطوف شده است. در این میان، بنادر شمالی ایران و مسیر دریای خزر به عنوان یک گزینه حیاتی برای تسهیل تجارت بین‌المللی مطرح شده‌اند. اما این مسیر، با چالش‌های جدی و نگران‌کننده‌ای روبرو است که آینده تجارت از طریق آن را در هاله‌ای از ابهام فرو برده است.

کاهش سطح آب خزر و محدودیت‌های بندرگاهی

یکی از مهم‌ترین و پیچیده‌ترین موانع در مسیر دریای خزر، کاهش مداوم سطح آب این دریاچه است. این پدیده طبیعی، که سال‌هاست ادامه دارد، به طور مستقیم بر عمق بنادر شمالی ایران تأثیر گذاشته و محدودیت‌های جدی برای پهلوگیری شناورها ایجاد کرده است. در حال حاضر، تنها شناورهای کوچک با ظرفیت تقریبی ۳ تا ۶ هزار تن قادر به استفاده از این بنادر هستند.

این محدودیت عمق، ظرفیت تجاری مسیر خزر را به شدت کاهش داده و نیاز به راهکارهای فوری را بیش از پیش ضروری می‌سازد.

آینده تجارت و نیاز به راهکارها

با توجه به روند کنونی کاهش سطح آب خزر، این پرسش اساسی مطرح می‌شود که چه اقداماتی باید صورت گیرد تا کشورهایی که مسیر تجاری خود را از طریق این دریا انتخاب کرده‌اند، در آینده با بحران‌ها و آسیب‌های جدی مواجه نشوند؟ این موضوع نه تنها برای ایران، بلکه برای تمامی کشورهای حاشیه خزر و شرکای تجاری آنها از اهمیت بالایی برخوردار است.

دیدگاه کارشناسان: مسعود دانشمند و راهکارهای پیشنهادی

در همین راستا، مسعود دانشمند، رئیس کانون شرکت‌های حمل و نقل بین‌المللی، در برنامه «اکوپالس» به تفصیل درباره این موضوع و راهکارهای احتمالی آن توضیحاتی ارائه کرده است. بررسی دیدگاه‌های کارشناسی و برنامه‌ریزی‌های بلندمدت برای مقابله با این چالش زیست‌محیطی و اقتصادی، از اهمیت بالایی برخوردار است.