تلاش برای ثبت جهانی روستای حسنلو و توسعه موزه‌های آذربایجان غربی

احیای حسنلو، گامی به سوی جهانی شدن

روستای حسنلو، واقع در ۸۴ کیلومتری ارومیه در شهرستان نقده، با تپه تاریخی چند هزار ساله خود، یکی از مهمترین جاذبه‌های باستانی ایران محسوب می‌شود. این روستا که سال گذشته نیز نامزد ثبت جهانی بود، امسال با اقدامات جدیدی برای ورود مجدد به فهرست جهانی آماده می‌شود. این تلاش‌ها با هدف معرفی هرچه بیشتر این گنجینه تاریخی به جهان و جذب گردشگران بین‌المللی صورت می‌گیرد.

• جداره‌سازی و بهسازی نما: ساختمان‌های روستا با الهام از معماری بومی منطقه بهسازی می‌شوند.
• نصب تابلوهای دو زبانه: برای راهنمایی بهتر گردشگران، تابلوهای اطلاعاتی دو زبانه نصب خواهد شد.
• مرمت تپه تاریخی حسنلو: ساماندهی و مرمت تپه باستانی حسنلو در دستور کار قرار دارد.
• موزه تنوع زیستی: افتتاح موزه تنوع زیستی با نمایش پرندگان دشت سلدوز به منظور تقویت زیرساخت‌های گردشگری انجام شده است.
• تخصیص اعتبار: پس از بازدید استاندار، ۳۰ میلیارد تومان اعتبار برای ساماندهی و زیباسازی روستا تخصیص یافته است.
• توسعه بوم‌گردی: طرح‌های جدید بوم‌گردی در کنار واحدهای قبلی در حال توسعه بوده و تسهیلات لازم برای احداث آن‌ها فراهم شده است.

پیش‌بینی می‌شود طی یک ماه آینده، ورودی و محوطه اطراف روستا به طور کامل ساماندهی و زیباسازی شود. این اقدامات نه تنها شانس ثبت جهانی حسنلو را افزایش می‌دهد، بلکه به رونق گردشگری و اقتصاد محلی نیز کمک شایانی خواهد کرد.

موزه‌های آذربایجان غربی، گنجینه‌هایی در انتظار بهره‌برداری

علاوه بر روستای حسنلو، پروژه‌های عمرانی مهمی در حوزه موزه‌ها نیز در حال پیگیری است که نقش بسزایی در حفظ و نمایش میراث فرهنگی استان دارد.

موزه مجاهدت‌های خاموش

ساختمان قدیمی رادیو و تلویزیون ارومیه که به «موزه مجاهدت‌های خاموش» تبدیل خواهد شد، یکی از مهمترین طرح‌های فرهنگی استان است. این پروژه تاکنون ۱۷ میلیارد تومان هزینه در بر داشته و ۵ میلیارد تومان اعتبار دیگر برای بازسازی آن در نظر گرفته شده است. این موزه که در سال ۱۳۴۳ توسط جهانگیر درویش، معمار برجسته، آغاز و در سال ۱۳۴۷ به بهره‌برداری رسید، تا پایان سال جاری افتتاح خواهد شد و به شماره ۳۱۴۱۷ در تاریخ ۲۶ بهمن ۱۳۹۴ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است.

موزه باستان‌شناسی ارومیه

تکمیل موزه باستان‌شناسی ارومیه به عنوان مهم‌ترین پروژه سال جاری معرفی شده است. این موزه با ۵۷ سال قدمت، یکی از غنی‌ترین موزه‌های کشور است که ۲۵ هزار شیء تاریخی و فرهنگی را در خود جای داده است. تاکنون نزدیک به ۳۰ میلیارد تومان برای این پروژه هزینه شده و ۲۲ میلیارد تومان دیگر برای تکمیل و توسعه آن مورد نیاز است.

• افزایش فضا: با اجرای طرح توسعه، فضای موزه به ۲ هزار متر مربع افزایش می‌یابد.
• مقاوم‌سازی: بخش‌های مختلف موزه مقاوم‌سازی شده‌اند.
• نمایش آثار بیشتر: این توسعه امکان نمایش بخش مهمی از گنجینه موزه را برای بازدید عموم فراهم می‌کند.

در حال حاضر، این موزه شامل آثار سنگی، سفالی و فلزی متنوعی از آغاز دوره نوسنگی تا پایان دوره قاجاریه است. همچنین مجموعه‌ای از ابزارآلات سنگی متعلق به هزاره هفتم پیش از میلاد از تپه‌های باستانی اهرنجان سلماس و جلبر نقده در آن به نمایش گذاشته شده است.

وجود سه کتیبه سنگی بزرگ متعلق به دوره حکمرانی اوراتوها به نام‌های «استیل» (کتیبه) سنگی کله شین، «کتیبه ماوانا» و «کتیبه محمودآباد» که به خط میخی اورارتوئی نگاشته شده‌اند، از اشیای بی‌نظیر این موزه به شمار می‌روند. نسخ نفیس از دوران ایلخانی تا قاجار و آثار خوشنویسان مشهور جهان اسلام نیز بخش دیگری از این گنجینه غنی را تشکیل می‌دهند.

ظرفیت‌های بی‌نظیر حسنلو

روستای حسنلو با محوطه تاریخی هشت هزار ساله خود، یکی از مهمترین سایت‌های باستان‌شناسی کشور است. هزاران شیء فرهنگی و تاریخی نفیس از جمله ظروف سفالی، اشیای مفرغی و برنزی، زیورآلات و ادوات جنگی از این محوطه به دست آمده است.

قلعه حسنلو

«قلعه حسنلو» دیگر اثر بی‌نظیر این روستا است که قدمت آن به پیش از میلاد مسیح می‌رسد و در هزاره اول پس از میلاد برای حفاظت مردم در برابر حملات دشمن به کار گرفته می‌شد. این قلعه بر اثر تهاجم دشمن و آتش‌سوزی، بخش‌های زیادی از آن فروریخت و اجساد ساکنین آن بعدها توسط کاوشگران کشف شد.

جام زرین حسنلو

معروف‌ترین اثر باستانی کشف شده از تپه تاریخی حسنلو، «جام زرین حسنلو» با قدمت سه هزار ساله است. این کشف یکی از مهمترین اکتشافات علمی و از نادرترین آثار تاریخی، دینی و هنری دنیای باستانی به شمار می‌رود. جام طلایی سه هزار و دویست ساله حسنلو، شاهکاری از صنعت ظریف و درخشان این منطقه است که در زمان کاوش توسط تیم آمریکایی به رهبری رابرت دایسون، شگفتی فراوانی را برانگیخت.

تالاب بین‌المللی حسنلو

«تالاب بین‌المللی حسنلو» با حدود ۱۱۰۰ هکتار مساحت و در ارتفاع ۱۳۰۸ متری از سطح دریا، یکی دیگر از زیبایی‌های این روستاست. این تالاب به دلیل تنوع گونه‌های گیاهی و پرندگان مهاجر و بومی، مقصدی پرطرفدار برای طبیعت‌گردی است. پرندگانی نظیر حواصیل ارغوانی و خاکستری، اردک سر حنایی، فلامینگو، پلیکان و بوتیمار به صورت دائم یا فصلی در این تالاب زندگی می‌کنند.