صرفه‌جویی انرژی: ریشه مشکلات در سیاست‌گذاری‌های دولتی و لزوم جلب اعتماد عمومی

هاشم اورعی، استاد دانشگاه صنعتی شریف، در گفت‌وگو با ایرنا، با انتقاد از رویکرد کنونی دولت در زمینه صرفه‌جویی انرژی، تأکید کرد که صرفاً توصیه به مردم و ارائه راهکارهای مقطعی، مشکلی را حل نمی‌کند و راهکار دائمی برای بحران انرژی کشور نیست. به باور وی، ریشه اصلی مشکلات در این حوزه، به سیاست‌گذاری‌های نادرست و مدل حکمرانی دولتی بازمی‌گردد.

ریشه مشکلات در سیاست‌گذاری‌های دولتی

اورعی با اشاره به علم اقتصاد رفتاری، توضیح داد که رفتار مردم بازتاب سیاست‌های دولت است. اگر در حوزه‌هایی مانند مصرف انرژی، رفتار درستی مشاهده نمی‌شود، این موضوع بیش از آنکه تقصیر مردم باشد، ناشی از سیاست‌گذاری‌های نادرست دولت است. او معتقد است که ساختارهای دولتی، وجود انحصار و نبود رقابت، از جمله ریشه‌های اصلی مشکلات در بخش آب، برق، گاز و بنزین هستند که نیازمند اصلاح اساسی هستند.

بحران آب: فرسودگی شبکه و کشاورزی سنتی

در حوزه آب، اورعی به سهم بالای سرانه آب در کشور اشاره کرد و اصلاح آن را نیازمند برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری از سوی دولت دانست. وی به طور مشخص به این موارد اشاره کرد:

• هدررفت شبکه توزیع: در تهران، نزدیک به ۳۰ درصد هدررفت آب مربوط به شبکه فرسوده توزیع است که راه حل آن صرفاً صرفه‌جویی نیست و باید فکری اساسی برای اصلاح و بازسازی شبکه آب کرد.
• مصرف بالای کشاورزی: مشکل اصلی کشور در حوزه آب، کم‌بارشی نیست. مصرف خانگی تنها ۶ درصد مصرف آب کشور را تشکیل می‌دهد، در حالی که حدود ۹۰ درصد آب موجود در بخش کشاورزی مصرف می‌شود. اصلاح این وضعیت نیازمند کنار گذاشتن روش‌های سنتی کشاورزی از جمله شیوه غرق‌آبی است.

مصرف سوخت و ضرورت ارتقای فناوری

استاد دانشگاه صنعتی شریف به موضوع مصرف سوخت نیز پرداخت و تأکید کرد که یکی از دلایل مصرف بالای سوخت، تولید خودروهای پرمصرف است که مردم نقشی در آن ندارند. او خواستار ارتقای فناوری تولید خودرو شد تا این مشکل ریشه‌ای حل شود.

توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر و جلب اعتماد عمومی

اورعی توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر و تنوع‌بخشی به سبد انرژی کشور را یکی از راهکارهای اصلاح وضع موجود دانست. او همچنین بر اهمیت سرمایه اجتماعی و اعتماد عمومی برای اجرای موفق سیاست‌ها تأکید کرد و گفت:

«دولت باید با صداقت به مردم بگوید که مسیری که تاکنون طی شده، اشتباه بوده و برای اصلاح آن نیاز به اعتماد دوباره مردم دارد. مردم باید احساس کنند صرفه‌جویی به نفع خود و فرزندانشان و آینده این سرزمین است.»

وی افزود: اگر با شفافیت به مردم گفته شود که صرفه‌جویی انرژی چه منافعی برای کشور دارد و این منابع کجا هزینه خواهد شد، مردم که همواره در شرایط سخت برای کشور ایستادگی می‌کنند، در اجرای برنامه‌ها با دولت همراهی خواهند کرد. این استاد دانشگاه خواستار آگاهی‌بخشی و اطلاع‌رسانی عمومی درباره اهمیت صرفه‌جویی در بخش انرژی به همه اقشار جامعه شد.