آغاز آزمایشی «بانک زمان» در تهران؛ مبادله خدمات با زمان به جای پول

مفهوم و نحوه عملکرد بانک زمان

جواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی، با اعلام آغاز اجرای پایلوت این طرح، توضیح داد که بانک زمان یک نظام اجتماعی است که در آن افراد خدمات خود را نه با پول، بلکه با زمان مبادله می‌کنند. در این مدل، هر یک ساعت خدمت معادل یک واحد اعتبار اجتماعی محسوب می‌شود. افراد با صرف زمان برای دیگران، اعتبار دریافت می‌کنند که بعدها می‌توانند از خدمات سایر افراد بهره‌مند شوند.

حسینی افزود که ارزش این زمان می‌تواند به‌صورت برابر یا براساس نوع خدمات تعریف شود. پس از اجرای آزمایشی موفق در منطقه ۴ تهران، این طرح به سایر محله‌ها و مناطق کشور گسترش پیدا خواهد کرد.

اهداف و متولیان طرح

رئیس سازمان بهزیستی تاکید کرد که مجوز ایجاد بانک زمان تنها به افراد، نهادها و گروه‌هایی اعطا می‌شود که از صلاحیت‌های حرفه‌ای، اجتماعی و اخلاقی لازم برخوردار باشند.

در مدل ایرانی، بانک زمان به عنوان ستون زیرساختی طرح «سلام محله» تعریف شده و هدف آن تقویت سرمایه اجتماعی، گسترش مشارکت مردمی و افزایش حمایت‌های همسایگی است. در این ساختار، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و به نمایندگی از سوی این وزارتخانه، سازمان بهزیستی کشور نقش صدور مجوز، تنظیم‌گری و اعتباربخشی را بر عهده دارند.

اعضا و اولویت‌های ثبت‌نام

حسینی اعلام کرد که سالمندان محله، افراد بالای ۶۵ سال و سایر افرادی که نیازمند کمک هستند یا توانایی و تجربه ارائه خدمات دارند، می‌توانند عضو بانک زمان شوند. این افراد بخشی از شبکه حمایتی محله را تشکیل خواهند داد.

اولویت‌های ثبت‌نام در این طرح شامل گروه‌های زیر است:

• سالمندان تنها
• سالمندانی که برای امور درمانی نیاز به رفت‌وآمد دارند
• سالمندانی که کار با تلفن همراه هوشمند را نمی‌دانند
• افرادی که زمان آزاد دارند
• دانشجویان و جوانان محله
• همسایگان علاقه‌مند به کمک و مشارکت