دستور دادستان تهران: بازگشت قرعه‌کشی خودرو برای ایران‌خودرو و سایپا

بازگشت قرعه‌کشی؛ نظارت قضایی بر بازار خودرو

بررسی‌های دادستانی تهران و گزارش‌های متعدد دریافتی از شهروندان، نشان‌دهنده مشکلات جدی در رویه فروش اخیر ایران‌خودرو و سایپا بوده است. بسیاری از متقاضیان برای ورود به سایت‌های فروش خودروسازان با چالش‌های فراوانی مواجه بودند و پر شدن غیرطبیعی و زودهنگام ظرفیت فروش در بازه زمانی کوتاه، اعتراضات گسترده‌ای را به دنبال داشت. این وضعیت عملاً شانس مشارکت را از بخش عمده‌ای از خریداران واقعی سلب کرده بود.

«علی صالحی»، دادستان تهران، تأکید کرده است که این نهاد قضایی، تخلفات دو شرکت خودروساز را به دقت تحت بازبینی قرار داده است. هدف اصلی این مداخله، پیشگیری از هرگونه سوءاستفاده، رانت یا فساد احتمالی و همچنین تضمین دسترسی عادلانه به خودرو برای همه شهروندان عنوان شده است.

تکالیف جدید و الزامی برای خودروسازان

بر اساس دستور ابلاغ‌شده از سوی دادستان تهران، شرکت‌های ایران‌خودرو و سایپا مکلف هستند پیش از شروع طرح‌های فروش آتی، الزامات مشخصی را رعایت کنند. این الزامات به شرح زیر است:

• ارتقای زیرساخت‌های فنی ثبت‌نام: خودروسازان موظفند پهنای باند و ظرفیت سرورهای سامانه‌های ثبت‌نام خود را به گونه‌ای ارتقا دهند که توانایی پاسخگویی به حجم بالای مراجعات هم‌زمان را داشته باشند. این اقدام با هدف فراهم آوردن فرصت برابر برای تمامی متقاضیان صورت می‌گیرد.
• بازگشت به سازوکار قرعه‌کشی: در صورتی که تعداد ثبت‌نام‌کنندگان و میزان تقاضا بیش از ظرفیت و خودروهای موجود باشد، این شرکت‌ها مکلف هستند با بهره‌گیری از سیستم قرعه‌کشی یا سایر شیوه‌های شفاف و ممکن، عدالت را در فرآیند تخصیص خودرو برقرار سازند.

این تصمیم دستگاه قضایی، شرایط ثبت‌نام خودرو را به سال ۱۴۰۱ و قبل از آن بازمی‌گرداند. پیش‌بینی می‌شود که از این پس شاهد تشکیل صف‌های طولانی ثبت‌نام برای خودروهای داخلی باشیم. شانس برنده شدن در قرعه‌کشی با توجه به میزان عرضه و تقاضای هر خودرو متفاوت خواهد بود.

با توجه به افزایش تقاضا و کاهش عرضه خودرو، این احتمال وجود دارد که در آینده نزدیک، سایر بندهای محدودکننده در ثبت‌نام خودروسازان مجدداً اعمال شوند. از جمله این محدودیت‌ها می‌توان به افتتاح حساب وکالتی، در اختیار داشتن گواهینامه رانندگی و نداشتن پلاک فعال خودرو اشاره کرد که پیش از این نیز سابقه اجرا داشته‌اند.