تاکید بر پیوند دانش دانشگاهی و اجرای میدانی برای حفاظت از محیط‌زیست خراسان رضوی

همکاری محیط‌زیست و دانشگاه: راهکار توسعه پایدار خراسان رضوی

سعید محمودی، مدیرکل حفاظت محیط‌زیست خراسان رضوی، در نشستی مشترک با اعضای هیئت‌علمی دانشگاه حکیم سبزواری، بر اهمیت پیوند دانش دانشگاهی با ابزارهای اجرایی برای حفاظت از محیط‌زیست استان تاکید کرد. این نشست که در تاریخ ۲۸ اردیبهشت برگزار شد، زیربنای اصلی همکاری‌های آینده میان سازمان محیط‌زیست و دانشگاه حکیم سبزواری را بنا نهاد.

سبزوار و نیشابور: قلب تپنده فرهنگی و زیستی ایران

محمودی با اشاره به ظرفیت‌های منحصربه‌فرد استان در حوزه محیط‌زیست و ضرورت تلفیق دانش نظری با اجرای میدانی، بر لزوم همکاری‌های مشترک با دانشگاه حکیم سبزواری تاکید کرد. وی اظهار داشت: «سبزوار و نیشابور، گویی نقشه ژنتیکی هر ایرانی را در خود حک کرده‌اند. این اهمیت، مسئولیت دانشگاه حکیم سبزواری را به‌عنوان سفیر این بخش ارزشمند از میهن، دوچندان می‌کند.»

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست خراسان رضوی همچنین به اهمیت فرهنگی و تاریخی سبزوار اشاره کرد و بیان داشت که این شهر، اولین تداعی‌کننده منطقه برای بسیاری از هم‌وطنان است که از غرب کشور به سمت شرق سفر می‌کنند.

رویکرد میان‌رشته‌ای: گره‌گشای مشکلات محیط‌زیستی

محمودی رویکرد دانشگاه حکیم سبزواری در پیوند زدن دانش محیط‌زیست با جغرافیا را بسیار ستودنی دانست و افزود که تلفیق این دو رشته، راهگشای بسیاری از مشکلات خواهد بود. وی تاکید کرد که وظایف حوزه محیط‌زیست شامل مسائل گسترده‌ای از اقلیم، توریسم و اکوتوریسم می‌شود.

وی با اشاره به پهناوری و ظرفیت‌های بی‌نظیر خراسان رضوی، از پارک ملی کویر تا مناطق کوهستانی، بیش از ۵۰ منطقه حفاظت‌شده، تنوع زیستی و صنعتی چشمگیر، و جنگل‌های ارزشمند هزار مسجد که در معرض تهدید بیماری‌های جنگلی قرار دارند، بر اهمیت رویکرد میان‌رشته‌ای در حل مسائل محیط‌زیستی تاکید کرد.

لزوم ورود جدی‌تر دانشگاه‌ها به حوزه گردشگری

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست استان، با ابراز نگرانی از خلأهای نظری در برخی حوزه‌های مرتبط با محیط‌زیست، به‌ویژه گردشگری و اکوتوریسم، خاطرنشان کرد: «دانشگاه‌ها باید ورود جدی‌تری به این حوزه‌ها داشته باشند. اگر دانشگاه به‌عنوان اتاق فکر و بازوی علمی استان به میدان نیاید، چه کسی ابهامات اجرایی را رفع خواهد کرد؟ دانشگاه کارش صرفاً تولید علم در پشت دیوارهای آکادمیک نیست؛ دانشگاه باید در کنار کار اجرایی، نقش راهبری و رفع ابهام را ایفا کند.»

گسترش همکاری‌ها و تشکیل شورای پژوهشی مشترک

محمودی با اشاره به سابقه همکاری اداره کل حفاظت محیط‌زیست با دانشگاه‌های استان، از تمایل خود برای گسترش همکاری با دانشگاه حکیم سبزواری خبر داد. وی افزود که با اضافه شدن این دانشگاه به پژوهشکده اقلیم‌شناسی و تغییر اقلیم شرق کشور، می‌توان شورای پژوهشی مشترکی تشکیل داد و از ظرفیت علمی اساتید در حوزه‌های مختلف محیط‌زیست بهره‌مند شد.

وی همچنین آمادگی اداره کل را برای انعقاد تفاهم‌نامه‌ای جامع با دانشگاه حکیم سبزواری به‌منظور ارزیابی دقیق علمی طرح‌های زیست‌محیطی در استان اعلام کرد.

اولویت‌بخشی به مسائل زیست‌محیطی و آموزش

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست خراسان رضوی بر برگزاری جلسات تخصصی‌تر و مستمر با دانشگاه حکیم سبزواری تاکید کرد تا دستاوردهای ملموسی در زمینه‌های تغییر اقلیم، تنوع زیستی، گردشگری پایدار و آموزش حاصل شود. وی همچنین بر ضرورت تربیت نسلی آموزش‌دیده و آگاه از طریق همکاری نزدیک نهادهای اجرایی و علمی تاکید کرد و ریشه مشکلات زیست‌محیطی را در نگرش و باور مسئولان دانست.

محمودی اظهار داشت: «برای حل این معضل، باید نسلی آگاه و آموزش‌دیده پرورش دهیم. این امر مستلزم نهادینه‌سازی آموزش‌های مربوط به حقوق بین نسلی و توسعه پایدار از دوران ابتدایی است، همان‌گونه که در کشورهای پیشرفته، دانش‌آموزان از سنین پایین با این مفاهیم آشنا می‌شوند.»

دانشگاه حکیم سبزواری: الگویی در مدیریت پایدار محیط‌زیست

علی تسنیمی، رئیس دانشگاه حکیم سبزواری، با تاکید بر جایگاه استراتژیک این دانشگاه در حوزه محیط‌زیست، از رویکرد علمی و اجرایی این مرکز در مدیریت منابع در منطقه کویری خبر داد. وی به رشته مهندسی محیط‌زیست و رشته زیست‌شناسی با گرایش‌های متعدد در این دانشگاه اشاره کرد که پیشرفت‌های قابل‌توجهی داشته‌اند.

تسنیمی به وسعت ۲۲۱ هکتاری پردیس دانشگاه با ۳۰ هکتار فضای سبز اشاره کرد و افزود: «ما در دانشگاه حکیم سبزواری، حساسیت بالایی در رعایت استانداردهای محیط‌زیستی داریم. هدف ما ایجاد یک فضای نمونه است که با کمترین میزان مصرف آب و با بهره‌گیری از گیاهان بومی و مقاوم به شرایط کویری، رشد خود را دنبال می‌کند.»

دستاوردهای بین‌المللی در مدیریت سبز

رئیس دانشگاه حکیم سبزواری به دستاوردهای بین‌المللی این دانشگاه در حوزه مدیریت پسماند و بازچرخانی و تصفیه آب‌های سطحی اشاره کرد و خاطرنشان کرد که شورای مدیریت سبز دانشگاه رتبه ۶۳۰ جهانی را کسب کرده است. وی تاکید کرد که این دانشگاه در یک منطقه نسبتاً کویری، با تکیه‌بر اصول علمی و مدیریتی، فضایی نمونه و الگو ایجاد کرده است.

توسعه پایدار: تضمین آینده نسل‌های بعدی

سعید محمودی در دیدار با حامد قربانی، فرماندار سبزوار، بر لزوم توازن میان پیشرفت اقتصادی و حفظ منابع طبیعی تاکید کرد. وی مفهوم توسعه پایدار را تضمین‌کننده آینده نسل‌های بعدی دانست و افزود که توسعه کشور در ابعاد اقتصادی، اجتماعی و عدالت‌محور، منجر به شکل‌گیری توسعه درست سیاسی و اجتماعی و در نهایت توسعه‌ای پایدار می‌شود.

محمودی همچنین بر تقویت همکاری‌ها میان محیط‌زیست، صنعت و دانشگاه برای توسعه پایدار در سبزوار تاکید کرد و این شهرستان را دارای جایگاه ویژه در سطح کشور و مردمی آگاه و حساس نسبت به محیط‌زیست دانست.

حفاظت از پناهگاه شیر احمد و توسعه صنعتی

مدیرکل حفاظت محیط‌زیست خراسان رضوی به اهمیت زیست‌محیطی شهرستان سبزوار، به‌ویژه پناهگاه شیر احمد به‌عنوان یکی از قدیمی‌ترین پناهگاه‌های کشور، اشاره کرد و بر لزوم حفاظت ویژه از آن تاکید کرد. وی از توافق با دانشگاه سبزوار برای حل مسائل مربوط به فاضلاب و سنجش آلاینده‌ها و همچنین استقرار ایستگاه‌های سنجش آلودگی هوا در این شهرستان خبر داد.

محمودی بر حمایت سازمان محیط‌زیست از توسعه صنعتی سبزوار تاکید کرد و گفت: «ما در کنار توسعه صنعتی شهرستان هستیم و برای صنایع و توسعه اقتصادی این منطقه، هیچ محدودیتی ایجاد نخواهیم کرد. تلاش ما این است که کارهای مشترک با دانشگاه و صنایع را پیش ببریم و مجوزهای لازم را به صورت روان و سریع صادر کنیم.»

نقش محیط‌زیست در تسهیل توسعه سبزوار

حامد قربانی، فرماندار شهرستان سبزوار، نقش محیط‌زیست را در تسهیل صدور مجوزها و همراهی با روند توسعه شهرستان مؤثر و ارزشمند دانست. وی مناطق شهرستان سبزوار را از دارایی‌های اکولوژیک مهم خراسان رضوی برشمرد و حفاظت از آن‌ها را وظیفه‌ای مشترک دانست.

قربانی با تقدیر از تلاش‌های محیط‌بانان، بر ضرورت استمرار همکاری بین دستگاه‌های اجرایی و حوزه محیط‌زیست تاکید کرد تا توسعه شهرستان در کنار صیانت از محیط‌زیست پیش برود.

دیدار با کارکنان محیط‌زیست سبزوار

در پایان این سفر، مدیرکل حفاظت محیط‌زیست خراسان رضوی با کارکنان حفاظت محیط‌زیست شهرستان سبزوار دیدار کرد و بر پیگیری جدی مطالبات محیط‌زیستی و معیشتی کارکنان، تقویت صیانت از حیات وحش و بهره‌گیری از روش‌های نوین پایش مناطق تاکید کرد.