هجوم ملخ کوهاندار به ۱۵۰ هکتار از تاغ‌زارهای سمنان؛ اجرای روش‌های نوین مبارزه

وضعیت بحرانی تاغ‌زارهای سمنان

غلامرضا هادربادی، مدیرکل دفتر امور بیابان سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، در بازدید از طرح‌های بیابان‌زدایی شهرستان دامغان، وضعیت تاغ‌زارهای استان سمنان را بحرانی توصیف کرد. او اظهار داشت که علاوه بر کنترل شیمیایی در سنین اولیه، مبارزه فیزیکی نیز در حال انجام است و این عملیات نیازمند مساعدت و هم‌افزایی سایر دستگاه‌های ذیربط استان است.

وی با اشاره به نقش حیاتی تاغ‌زارها در تثبیت شن‌های روان، جلوگیری از فرسایش بادی، تامین علوفه دام و حفاظت از محیط زیست در مناطق بیابانی، بر اهمیت حفظ و حراست از این سرمایه ارزشمند تاکید کرد. پایش و کنترل مستمر عرصه‌های تاغ از اولویت‌های اصلی این دفتر است.

تهدید گسترش آفت و عوامل موثر

هادربادی هشدار داد که آفت ملخ کوهاندار، در صورت عدم کنترل، توانایی سرایت به تاغزارهای مجاور و وارد آوردن خسارات جدی به عرصه‌های کشاورزی و منابع طبیعی منطقه را دارد. او تغییرات اقلیمی را یکی از عوامل اصلی هجوم این آفت به درختان تاغ دانست و بر نقش مهم پایش و کنترل به‌موقع در جلوگیری از طغیان آفت تاکید کرد.

بارش‌های امسال، اگرچه نویدبخش بوده‌اند، اما هنوز نتوانسته‌اند آثار عمیق خشکسالی‌های سال‌های اخیر را از میان بردارند و این شرایط، زمینه را برای شیوع آفات مساعدتر کرده است.

راهکارهای نوین مبارزه با آفت

با توجه به عوارض ناشی از کاربرد سموم شیمیایی، تلاش برای استفاده از روش‌های تلفیقی در کنترل این آفت در دستور کار قرار گرفته است. این روش‌ها شامل استفاده از شعله‌افکن، دستگاه مکش و سموم با دوره ماندگاری پایین است.

ابداع سیستم مکنده قوی پشت تراکتوری

در یک اقدام نوآورانه و برای اولین بار در کشور، طراحی، ساخت و اجرای آزمایشی سیستم مکنده قوی پشت تراکتوری با کارایی بالا و سازگار با محیط زیست (بدون ایجاد آلودگی در خاک، منابع آب و زنجیره غذایی) به‌منظور کنترل مکانیکی ملخ کوهاندار در تاغزارهای آلوده استان سمنان اجرا شد. این دستگاه که با شفت گاردان تراکتور کار می‌کند و قدرت مکش بالایی دارد، پس از انجام آزمایشات و اصلاحات مربوطه، پتانسیل تولید انبوه برای کنترل سایر آفات را نیز داراست.

مراحل رشد آفت و اهمیت مشارکت مردمی

علی ترابی، معاون فنی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان سمنان، توضیح داد که ملخ کوهاندار تاغ در پنج مرحله رشد و زندگی می‌کند و در مرحله پنجم، عملاً امکان مقابله با آن وجود ندارد. تخم‌گذاری این ملخ از فروردین‌ماه آغاز می‌شود و پس از آن، یک تا چهار مرحله پورگی را روی زمین طی کرده و سپس به پرواز درمی‌آید.

ملخ کوهان‌دار تاغ، آفتی مونوفاژ است که تنها به گونه‌های تاغ در عرصه‌های طبیعی کشور آسیب می‌رساند. ترابی بر اهمیت آگاهی‌رسانی، آموزش مستمر، مشارکت فعال بهره‌برداران و حمایت مؤثر دستگاه‌های اجرایی در کاهش آسیب‌ها و افزایش تاب‌آوری جوامع محلی تاکید کرد. او ابراز امیدواری کرد که با جدیت در پیگیری این روند، زمینه برای احیای ظرفیت‌های طبیعی و بازگشت آرامش به مزارع، مراتع و واحدهای دامداری فراهم شود.